Η Πνύκα, το δείπνο, οι συμφωνίες. Γράφει ο Mποξέρ*
Πολλαπλά οφέλη, μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνεται η σαφής αμερικανική στήριξη στα ενεργειακά σχέδια που περνούν από την Ελλάδα και οι νέες συμφωνίες σε ασφάλεια, τεχνολογία και ναυτιλία, αλλά και για πωλήσεις στρατιωτικού υλικού, καταγράφει η κυβέρνηση από την επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο.
Σε επίπεδο δημόσιων δηλώσεων ο κ. Ρούμπιο έκανε λόγο για μια «ιστορική συμμαχία» μεταξύ Ελλάδας και ΗΠΑ, η οποία «αποτελεί πηγή σταθερότητας» και υπογράμμισε ότι «είμαστε ευγνώμονες που η Ελλάδα είναι ένας σπουδαίος σύμμαχος», ενώ ιστορική θεωρείται και η πολιτικά φορτισμένη ομιλία του στην Πνύκα όπου μίλησε για το μέλλον της Δύσης.
Η πρώτη επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών στην Ελλάδα είχε από την αρχή βαρύ πολιτικό και συμβολικό φορτίο. Ο κ. Ρούμπιο βρέθηκε στην Αθήνα χωρίς παράλληλο σταθμό στην Άγκυρα, σπάζοντας μια πρακτική που επί χρόνια ήθελε τις υψηλού επιπέδου αμερικανικές επισκέψεις στην περιοχή να διατηρούν μια σχετική ισορροπία ανάμεσα στις δύο πρωτεύουσες. Η επιλογή αυτή προσέδωσε πρόσθετο συμβολισμό στην επίσκεψη, χωρίς ωστόσο να σηματοδοτεί αλλαγή της αμερικανικής πολιτικής έναντι της Τουρκίας.
Πίσω βέβαια από τους συμβολισμούς υπήρξαν και συγκεκριμένα αποτελέσματα. Το σημαντικότερο καταγράφηκε στο κοινό ανακοινωθέν του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου: Ελλάδα και Ηνωμένες Πολιτείες ανακοίνωσαν πωλήσεις στρατιωτικού υλικού μέσω του προγράμματος Foreign Military Sales συνολικού ύψους 4 δισ. δολαρίων.
Στις δημόσιες δηλώσεις του ο κ. Ρούμπιο χαρακτήρισε την Ελλάδα «αναντικατάστατο σύμμαχο στο ΝΑΤΟ» και πυλώνα σταθερότητας για την αμερικανική παρουσία στην περιοχή, δίνοντας ιδιαίτερο βάρος στην ενέργεια. Ο Κάθετος Διάδρομος και η μεταφορά αμερικανικού LNG προς την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη αποτέλεσαν κεντρικό σημείο των συζητήσεων, μαζί με τις έρευνες υδρογονανθράκων και την παρουσία αμερικανικών ενεργειακών κολοσσών στην Ελλάδα.
Ο κ. Ρούμπιο υπογράμμισε τη σημασία της διαφοροποίησης των ενεργειακών δρόμων και άφησε σαφές το αμερικανικό ενδιαφέρον για την προώθηση των συγκεκριμένων σχεδιασμών. Ταυτόχρονα απέφυγε να μεταφέρει δημοσίως τη συζήτηση στο πεδίο των ελληνοτουρκικών διαφορών, σημειώνοντας ότι υπάρχουν ευαίσθητα ζητήματα που πρέπει να αντιμετωπίζονται με τον σωστό τρόπο και όχι μέσω συνεντεύξεων Τύπου.
Επίσης Αθήνα και Ουάσιγκτον συμφώνησαν να ενισχύσουν τη συνεργασία τους στον έλεγχο των επενδύσεων και στην προστασία των κρίσιμων υποδομών, σε μια περίοδο κατά την οποία η οικονομική ασφάλεια αποκτά ολοένα μεγαλύτερο γεωπολιτικό βάρος.
Στο οικονομικό και ενεργειακό σκέλος επαναβεβαιώθηκε η πρόθεση ενίσχυσης των αμφίδρομων επενδύσεων και του εμπορίου, ενώ στο κοινό ανακοινωθέν καταγράφονται ο Κάθετος Διάδρομος Φυσικού Αερίου, οι έρευνες υδρογονανθράκων και η περαιτέρω εμβάθυνση της ενεργειακής σχέσης που οικοδομήθηκε και μέσω της υπουργικής συνάντησης P-TEC.
Ξεχωριστό ενδιαφέρον για την ελληνική ναυτιλία έχει και η συμφωνία για την πιστοποίηση Αμερικανών ναυτικών προκειμένου να μπορούν να υπηρετούν σε ελληνικά πλοία. Παράλληλα, επεκτάθηκε η διμερής συμφωνία για την προστασία πολιτιστικών αγαθών, ενώ ανακοινώθηκε και το πρώτο πρόγραμμα στην Ελλάδα που θα χρηματοδοτηθεί μέσω του αμερικανικού Ambassadors Fund for Cultural Preservation.
Στο Μέγαρο Μαξίμου
Στο Μέγαρο Μαξίμου η συνάντηση με τον Κυριάκο Μητσοτάκη διήρκεσε περίπου μια ώρα. Εκεί επιβεβαιώθηκε, σύμφωνα με την ελληνική πλευρά, το «ιστορικά υψηλό επίπεδο» των ελληνοαμερικανικών σχέσεων, με την ατζέντα να εκτείνεται από την άμυνα και την ενεργειακή ασφάλεια έως το εμπόριο, τις επενδύσεις, την τεχνολογία και τη ναυτιλία.
Ο πρωθυπουργός παρουσίασε την Ελλάδα ως «γέφυρα» μεταξύ Ευρώπης, Ηνωμένων Πολιτειών, Μέσης Ανατολής και αραβικού κόσμου, επιμένοντας ιδιαίτερα στον ρόλο που έχει αποκτήσει η χώρα ως πύλη εισόδου του αμερικανικού LNG προς την Ευρώπη. Στο τραπέζι των συζητήσεων βρέθηκαν ακόμη η Ουκρανία, το Ιράν, η Μέση Ανατολή και η Ανατολική Μεσόγειος, αλλά και η ελευθερία της ναυσιπλοΐας. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπενθύμισε τη συμμετοχή ελληνικών πλοίων στην επιχείρηση «ΑΣΠΙΔΕΣ» στην Ερυθρά Θάλασσα, ενώ ιδιαίτερη αναφορά έγινε στα έργα ενεργειακής και περιφερειακής διασυνδεσιμότητας.
Η ομιλία στην Πνύκα
Ενδιαφέρον είχε και η ομιλία στην Πνύκα, με την Ακρόπολη στο φόντο. Εκεί ο κ. Ρούμπιο επέλεξε να παρουσιάσει μια ευρύτερη πολιτική αφήγηση για τη Δύση και τη θέση της στον κόσμο, συνδέοντας την αρχαία ελληνική κληρονομιά με τη Ρώμη, τη χριστιανική παράδοση και τελικά την αμερικανική πολιτική εμπειρία.
Το δείπνο στο King George
Το πρόγραμμα έκλεισε με το επίσημο δείπνο που παρέθεσε προς τιμήν του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών ο Γιώργος Γεραπετρίτης στο ξενοδοχείο King George, με περίπου 60 προσκεκλημένους από την πολιτική και τη διπλωματία.
Στο ίδιο τραπέζι βρέθηκαν ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ο Μάρκο Ρούμπιο, ο Γιώργος Γεραπετρίτης, καθώς και οι Νίκος Δένδιας, Σταύρος Παπασταύρου, Τάκης Θεοδωρικάκος, Βασίλης Κικίλιας, Λίνα Μενδώνη, Σοφία Ζαχαράκη και ο Κωστής Χατζηδάκης. Από αμερικανικής πλευράς το «παρών» έδωσαν, μεταξύ άλλων, η πρέσβης των ΗΠΑ στην Αθήνα Κίμπερλι Γκίλφοϊλ και ο ανώτερος αξιωματούχος του State Department Τζόσουα Χακ. Επίσης οι Έλληνες επιχειρηματίες και εφοπλιστές Νίκος Τσάκος, Μαρία Αγγελικούση, Θοδωρής Κυριακού και Κωστή Φραγκούλης.
Σήμερα ο πρωθυπουργός επικεφαλής κυβερνητικού κλιμακίου ανεβαίνει στη Χαλκιδική όπου μετά από μια στάση στην Αρναία, όπου θα μιλήσει προς τους πολίτες, θα παραβρεθεί στα εγκαίνια του νέου μεταλλείου στις Σκουριές, που θα παράξει και χρυσό, αλλά και χαλκό της εταιρείας Ελληνικός Χρυσός. Μια επένδυση που η κυβέρνηση και ο ίδιος στηρίζει διαχρονικά.
*Ένας Αθηναίος που ζει στη Θεσσαλονίκη