«Αν μου μιλάς, ζω» το σύνθημα του φεστιβάλ των Γκρεκάνων στην καρδιά της ελληνόφωνης Καλαβρίας

- Newsroom

Ένα επταήμερο ταξίδι στη γλώσσα, τη μουσική και τις ρίζες του ελληνισμού της Κάτω Ιταλίας, αρχίζει από τις 17 και ολοκληρώνεται στις 23 Αυγούστου 2026. Για δωδέκατη συνεχόμενη χρονιά, η Bova Marina μετατρέπεται στο επίκεντρο του ελληνοκαλαβρικού πολιτισμο, στις πλαγιές του Ασπρομόντε.

Η «Ελληνική Εβδομάδα» (To ddomadi greko - La Settimana Greka) υποδέχεται επισκέπτες, ερευνητές και καλλιτέχνες από την Ιταλία, την Ελλάδα και ολόκληρο τον κόσμο για μια πολυδιάστατη γιορτή παράδοσης και συλλογικής μνήμης.
Το φεστιβάλ αποτελεί πλέον θεσμό για την περιοχή της Bovesia, προσφέροντας μια σπάνια ευκαιρία βιώσιμης επαφής με μια πολιτιστική κληρονομιά που αντέχει στον χρόνο. Καθ' όλη τη διάρκεια της εβδομάδας, το πρόγραμμα περιλαμβάνει παράλληλες εκδηλώσεις που καλύπτουν κάθε πτυχή της τοπικής ταυτότητας:
- Εργαστήρια Γκρεκανικής Γλώσσας: Εντατικά μαθήματα για τη διάσωση και μετάδοση της ελληνοκαλαβρικής διαλέκτου στις νεότερες γενιές.  Το φετινό πρόγραμμα συνδυάζει την ακαδημαϊκή και βιωματική εκμάθηση με την αυθεντική επαφή με την τοπική κοινότητα:

• Πρωινά Μαθήματα Γκρεκανικών: Εντατικά τμήματα γλώσσας για όλα τα επίπεδα (αρχάριοι, μεσαίοι, προχωρημένοι, καθώς και ειδικό τμήμα για παιδιά).
• Βιωματικά Εργαστήρια: Απογευματινά εργαστήρια παραδοσιακού χορού (sonu a ballu / ταραντέλα), εκμάθησης παραδοσιακών οργάνων, υφαντικής στον αργαλειό και κυανοτυπίας.
• Πολιτιστικές Εξορμήσεις: Περιηγήσεις στα ορεινά ελληνόφωνα χωριά της περιοχής Bovesia (όπως το Gallicianò), όπου η γλώσσα παραμένει ζωντανή στον καθημερινό λόγο.
• Συναντήσεις με Φυσικούς Ομιλητές: Σημαντικά στιγμιότυπα της διοργάνωσης αποτελούν οι συζητήσεις με τους ηλικιωμένους ντόπιους ομιλητές (parlanti), οι οποίοι μεταφέρουν βιώματα, παραμύθια και τραγούδια στις νεότερες γενιές.
  - Παραδοσιακή Μουσική και Χορός: Καθημερινά εργαστήρια εκμάθησης της καλαβρέζικης λύρας, του tamburello και τοπικών παραδοσιακών χορών.
  - Πολιτιστικές Διαδρομές: Ξεναγήσεις στα ορεινά ελληνόφωνα χωριά, επισκέψεις σε ιστορικά μνημεία και διαλέξεις για την ιστορία της Μεγάλης Ελλάδας.
  - Γαστρονομία: Γευσιγνωσίες παραδοσιακών συνταγών με τοπικά προϊόντα της Καλαβρίας.

Οι εκδηλώσεις θα κορυφωθούν το Σαββατοκύριακο 22 και 23 Αυγούστου με μεγάλες συναυλίες στην κεντρική πλατεία της Bova Marina, όπου παραδοσιακά σχήματα θα ενώσουν τους ήχους της Καλαβρίας με τη μουσική της Μεσογείου.
Η γλώσσα των Γκρεκάνων, με ρίζες που ανάγονται στην αρχαιότητα και τη βυζαντινή περίοδο, κατατάσσεται στις απειλούμενες γλώσσες της Ευρώπης. Πρωτοβουλίες όπως «To ddomadi greko» λειτουργούν ως ζωντανά πεδία γλωσσικής και πολιτισμικής αναβίωσης. Η παρουσία νέων ανθρώπων και η σύσφιξη των δεσμών μεταξύ της Ελλάδας και των ελληνόφωνων κοινοτήτων της Κάτω Ιταλίας αποδεικνύουν ότι η παράδοση παραμένει ένας ζωντανός οργανισμός που εξελίσσεται.

«Αν μου μιλάς, ζω»

«An me platezzise, zio» — «Αν μου μιλάς, ζώ». Αυτό το σύνθημα εκφράζει τη φιλοσοφία της διοργάνωσης. Όπως επισημαίνουν οι διοργανωτές, η διάσωση των Γκρεκάνικων δεν απαιτεί απλώς θεωρητικές μελέτες, αλλά ανθρώπους που να μιλούν και να τραγουδούν τη γλώσσα στην καθημερινότητά τους.

Με το πέρασμα των ετών, το To ddomadi greko έχει καταφέρει να αναδείξει μια νέα γενιά ενεργών ομιλητών και υποστηρικτών, αποδεικνύοντας ότι οι γλωσσικές ρίζες της Μεγάλης Ελλάδας συνεχίζουν να τρέφουν το μέλλον της περιοχής.