- Newsroom
Λάμψεις φωτός, που αποδίδονται σε προσκρούσεις μετεωριτών στη σεληνιακή επιφάνεια, παρατήρησαν οι αστροναύτες της αποστολής Artemis II κατά τη διάρκεια αποστολής γύρω από τη Σελήνη.
«Ήταν ξεκάθαρα λάμψεις πρόσκρουσης στη Σελήνη. Και ο Τζέρεμι (Χάνσεν) μόλις εντόπισε ακόμη μία», ανέφερε τη Δευτέρα ο διοικητής της αποστολής Ριντ Γουάιζμαν, ενώ πραγματοποιούσαν τροχιά γύρω από τη Σελήνη, σε ένα ταξίδι που σηματοδότησε την πρώτη παρουσία ανθρώπων στην περιοχή μετά από περισσότερα από 50 χρόνια.
«Είμαι εντυπωσιασμένη», απάντησε η Κέλσι Γιανγκ, επικεφαλής της επιστημονικής ομάδας. Όπως δήλωσε την επόμενη ημέρα σε ενημέρωση των δημοσιογράφων, δεν θεωρούσε πιθανό το πλήρωμα να παρατηρήσει τέτοια φαινόμενα κατά τη διάρκεια της συγκεκριμένης αποστολής, γεγονός που εξηγεί, όπως είπε, την έκπληξη που αποτυπώθηκε στο πρόσωπό της όταν ενημερώθηκε για τις καταγραφές.
Στο κέντρο ελέγχου της NASA στο Χιούστον, οι επιστήμονες αντέδρασαν με ενθουσιασμό όταν το πλήρωμα περιέγραψε τις λάμψεις φωτός που προκλήθηκαν από την πρόσκρουση μετεωριτών, με την Γιανγκ να κάνει λόγο για «κραυγές χαράς» που ακούστηκαν κατά τη διάρκεια της επικοινωνίας.
Η αστροναύτης της αποστολής Τζένι Γκίμπονς δήλωσε στο AFP ότι το συγκεκριμένο φαινόμενο «δεν είναι κάτι που βλέπουμε συχνά», επισημαίνοντας ότι η καταγραφή τέτοιων συμβάντων αποτελούσε υψηλή επιστημονική προτεραιότητα.
«Ήταν εξαιρετικά σημαντικό για εμάς και το γεγονός ότι το πλήρωμα είδε τέσσερις ή πέντε τέτοιες λάμψεις είναι πραγματικά εντυπωσιακό» σημείωσε.
Κατά την επιστροφή του πληρώματος προς τη Γη, η NASA ζήτησε περισσότερες λεπτομέρειες για τα φαινόμενα που καταγράφηκαν σε διάστημα σχεδόν επτά ωρών παρατήρησης.
Η Γιανγκ ρώτησε τους αστροναύτες εάν οι λάμψεις είχαν διάρκεια και αν διέκριναν κάποιο χρώμα.
«Έμοιαζαν με μια μικρή φωτεινή κουκκίδα», απάντησε ο Καναδός αστροναύτης Χάνσεν, εκτιμώντας ότι πιθανόν σημειώθηκαν ακόμη περισσότερες προσκρούσεις από όσες εντοπίστηκαν.
Ο Γουάιζμαν πρόσθεσε ότι η διάρκεια κάθε λάμψης ήταν ελάχιστη, «περίπου όσο ένα χιλιοστό του δευτερολέπτου, δηλαδή όσο χρειάζεται το κλείστρο μιας κάμερας για να ανοίξει και να κλείσει», ενώ το χρώμα τους περιγράφηκε ως «λευκό και γαλαζοπράσινες».
«Δεν υπήρχε καμία αμφιβολία ότι το παρατηρούσαμε και ότι όλοι το βλέπαμε», τόνισε.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της NASA, η αποστολή κατέγραψε συνολικά έξι προσκρούσεις μετεωριτών στη σεληνιακή επιφάνεια, κατά τη διάρκεια της πτήσης που κατέρριψε το ρεκόρ μεγαλύτερης απόστασης από τη Γη που έχει επιτευχθεί από ανθρώπινο πλήρωμα.
Οι επιστήμονες επιχειρούν πλέον να διασταυρώσουν τις παρατηρήσεις με δεδομένα από δορυφόρο που βρίσκεται σε τροχιά γύρω από τη Σελήνη, με την Γιανγκ να επισημαίνει ότι οι περισσότερες λάμψεις καταγράφηκαν κατά τη διάρκεια ηλιακής έκλειψης, όταν η Σελήνη πέρασε μπροστά από τον Ήλιο.
Ο επικεφαλής επιστήμονας της Planetary Society, Μπρους Μπετς, δήλωσε ότι ο αριθμός των παρατηρήσεων τον εξέπληξε, παρά το γεγονός ότι το πλήρωμα είχε εκπαιδευτεί να εντοπίζει τέτοια φαινόμενα.
Όπως εξήγησε, οι περιγραφές των αστροναυτών θα βοηθήσουν τους επιστήμονες να εκτιμήσουν τη συχνότητα των συγκρούσεων, αλλά και το μέγεθος των αντικειμένων που προκαλούν ορατές λάμψεις.
Ένα βασικό ερώτημα, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι ποιο είναι το ελάχιστο μέγεθος ενός αντικειμένου που μπορεί να δημιουργήσει φως ορατό από ανθρώπους σε τροχιά γύρω από τη Σελήνη.
«Δεν πρόκειται για σωματίδιο σκόνης, αλλά ούτε και για βράχο μεγέθους ενός μέτρου», ανέφερε.
Ο Πίτερ Σουλτς, ομότιμος καθηγητής Γεωλογικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο Μπράουν, υπογράμμισε ότι οι παρατηρήσεις αυτές αναδεικνύουν την ανάγκη πιο συστηματικής παρακολούθησης της καθημερινής ροής μετεωριτών πριν από την εγκατάσταση μόνιμης βάσης στη Σελήνη.
Στη Γη, μικρότερα αντικείμενα συνήθως καίγονται στα ανώτερα στρώματα της ατμόσφαιρας πριν φτάσουν στο έδαφος, κάτι που δεν συμβαίνει στη Σελήνη, όπου δεν υπάρχει πυκνή ατμόσφαιρα.
«Οι προκλήσεις είναι μεγαλύτερες στη Σελήνη», κατέληξε ο Μπετς.