Δήμος Καλαμαριάς: 10 προτάσεις για την ανάπλαση του παραλιακού μετώπου - Απαράδεκτο να μένει η Καλαμαριά έξω από το σχέδιο της Περιφέρειας

Την απαίτησή του το παραλιακό μέτωπο της Καλαμαριάς να περιληφθεί στο σύνολό του στο σχεδιασμό της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας για την ανάπλαση του παραλιακού μετώπου της Θεσσαλονίκης, από το Καλοχώρι έως το Αγγελοχώρι, επαναδιατύπωσε το δημοτικό συμβούλιο Καλαμαριάς στη χθεσινοβραδινή συνεδρίασή του. Το θέμα ήρθε για τρίτη φορά προς συζήτηση προκειμένου να γνωμοδοτήσει ο Δήμος επί της επικαιροποιημένης Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) του Ειδικού Πολεοδομικού Σχεδίου (ΕΠΣ) για το παραλιακό μέτωπο του πολεοδομικού συγκροτήματος Θεσσαλονίκης.

Κατά την παρέμβασή της η δήμαρχος Καλαμαριάς Χρύσα Αράπογλου επανέλαβε την ενόχληση του Δήμου για το γεγονός ότι η ΠΚΜ έχει αγνοήσει τις προτάσεις και τις ενστάσεις που έχει καταθέσει η Καλαμαριά, σε προηγούμενα στάδια της διαβούλευσης, με δύο αποφάσεις του δημοτικού συμβουλίου το 2022 και το 2025.

«Από την πρώτη στιγμή ο Δήμος συμμετείχε στη διαδικασία διαβούλευσης για το Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο του παραλιακού μετώπου, καταθέτοντας συγκεκριμένες και τεκμηριωμένες προτάσεις μέσω των αποφάσεων του δημοτικού συμβουλίου. Ωστόσο, διαπιστώνεται ότι βασικές θέσεις του, όπως αυτές έχουν επανειλημμένα διατυπωθεί, δεν ενσωματώθηκαν στον προτεινόμενο σχεδιασμό, ούτε προκύπτει επαρκής τεκμηρίωση ως προς τον τρόπο αξιολόγησης ή απόρριψής τους», επισήμανε η κυρία Αράπογλου. Την ίδια ώρα”, σημείωσε, «έχουν ληφθεί υπόψη και έχουν οδηγήσει σε τροποποιήσεις του ΕΠΣ, παρατηρήσεις φορέων που συνδέονται με συγκεκριμένες εκτάσεις και αναπτυξιακά σχέδια.

Πέμπτη 12 Φεβ 2026, 12:02

Καλαμαριά: Νέα εποχή για το παραλιακό μέτωπο της περιοχής - Το Φθινόπωρο παραδίδεται το αλιευτικό καταφύγιο (βίντεο)

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

Αντιθέτως, οι προτάσεις του Δήμου, οι οποίες αφορούν τη συνολική λειτουργία του δημόσιου χώρου, την περιβαλλοντική προστασία, την ιστορική ταυτότητα και την ποιότητα ζωής των κατοίκων, δεν φαίνεται να έχουν τύχει αντίστοιχης αξιολόγησης και ενσωμάτωσης. Ο ολοκληρωμένος σχεδιασμός του παραλιακού μετώπου προϋποθέτει ισότιμη συμμετοχή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και ουσιαστική συνεκτίμηση των θέσεων της τοπικής κοινωνίας».

Οι περιοχές που εξαιρούνται

Σημειώνεται ότι από το ΕΠΣ έχουν μείνει εκτός τρεις περιοχές της Καλαμαριάς. Είναι η παράκτια περιοχή στο Καραμπουρνάκι, κατάντι της οδού Θ. Σοφούλη, από την οδό Αργοναυτών έως την Ναυτική Διοίκηση, το πρώην στρατόπεδο Κόδρα και η Μαρίνα Αρετσούς. “Η σημαντικότερη αδυναμία του προτεινόμενου σχεδιασμού είναι ότι από το πεδίο εφαρμογής του Ειδικού Πολεοδομικού Σχεδίου εξαιρούνται περιοχές καθοριστικής σημασίας, οι οποίες δεν αποτελούν ανεξάρτητα τμήματα της πόλης, αλλά κρίσιμους κρίκους της συνέχειας του παραλιακού μετώπου. Η εξαίρεσή τους δημιουργεί ασυνέχεια στον σχεδιασμό και περιορίζει τη δυνατότητα συνολικής αξιολόγησης ζητημάτων όπως η πρόσβαση των πολιτών στη θάλασσα, η συνέχεια των κοινόχρηστων χώρων, η βιώσιμη κινητικότητα, οι κυκλοφοριακές επιπτώσεις, η περιβαλλοντική προστασία και η προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή”, ανέφερε η κυρία Αράπογλου. Για τους λόγους αυτούς, τόνισε η δήμαρχος, “ο Δήμος ζητά την αναθεώρηση του ΕΠΣ, ώστε να περιλάβει το σύνολο των στρατηγικών ενοτήτων του παραλιακού μετώπου της Καλαμαριάς και να καταστεί δυνατή η ολοκληρωμένη περιβαλλοντική αξιολόγηση και ο ενιαίος χωρικός σχεδιασμός”.

Να αναθεωρηθεί το ΕΠΣ

Η δήμαρχος Καλαμαριάς απάντησε και στον ισχυρισμό τον οποίο προβάλλει η ΠΚΜ για την εξαίρεση του μεγαλύτερου μέρους της παραλίας της Καλαμαριάς από το συνολικό σχέδιο ανάπλασης του παραλιακού μετώπου της Θεσσαλονίκης. “Η αναφορά στη ΣΜΠΕ πως εκπονούνται από το Δήμο ειδικές πολεοδομικές μελέτες στην περιοχή της Σοφούλη και για τον λόγο αυτό εξαιρέθηκε από τις περιοχές παρέμβασης του ΕΠΣ δεν είναι αληθής. Επανειλημμένα ο Δήμος Καλαμαριάς έχει ενημερώσει την Περιφέρεια πως δεν υφίστανται μελέτες σε εξέλιξη για το σύνολο του Δήμου”, τόνισε η κυρία Αράπογλου.

Η δήμαρχος αναφέρθηκε και στα πρόσφατα στοιχεία για την ατμοσφαιρική ρύπανση που είναι ιδιαίτερα έντονη στην Καλαμαριά κι όχι μόνο μετά την πυρκαγιά στο Ωραιόκαστρο, συνδέοντάς το με την ανάπτυξη του θαλάσσιου μετώπου. "Θέλουν να χτιστεί το Καραμπουρνάκι; Το ερώτημα είναι ένα και είναι σαφές και αφορά όλη την πόλη. Όχι μόνο την Καλαμαριά. Σε μια πόλη με τραγικές ελλείψεις στο πράσινο μπορεί κάποιος να μας πει 'Να χτιστεί το Καραμπουρνάκι'; Να μας το πει ευθέως. Είναι δυνατόν να κρύβονται πίσω από μελέτες και μάλιστα του 2008;". Η κυρία Αράπογλου κατέληξε λέγοντας πως “είναι προσβλητικό για το Δήμο Καλαμαριάς ακόμα και να έρχεται προς συζήτηση η συγκεκριμένη ΣΜΠΕ για την ανάπλαση του παραλιακού μετώπου".

Τι προτείνει ο Δήμος

Κατά τη συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου η αντιδήμαρχος Τεχνικών Υπηρεσιών και Δόμησης, Ελπίδα Καλπίδου παρουσίασε τις προτάσεις τις οποίες έχει διατυπώσει ο Δήμος Καλαμαριάς και σε προηγούμενες αποφάσεις του, σχετικά με την ανάπλαση του παραλιακού μετώπου. Οι προτάσεις αφορούν τα εξής σημεία:

1. Παραλιακό τμήμα οδού Θ. Σοφούλη στο Καραμπουρνάκι

Η περιοχή αυτή, συμπεριλαμβανομένης και της αστικής ακτής, παραμένει εκτός της περιοχής μελέτης, χωρίς πρόβλεψη για ανάπλαση ή αξιοποίηση. Το τμήμα αυτό επιβάλλεται να ενταχθεί στο ΕΠΣ με τις εγκεκριμένες χρήσεις του Γενικού Πολεοδομικού Σχεδίου (ΓΠΣ) του Δήμου Καλαμαριάς, ώστε να διασφαλιστεί ο πράσινος και κοινωφελής χαρακτήρας του. Η αστική ακτή του πρέπει να αξιοποιηθεί ως ζώνη περιπάτου κοινής χρήσης, με ήπιες παρεμβάσεις που θα εξασφαλίζουν προσβασιμότητα και λειτουργική και αισθητική αναβάθμιση. Επιπλέον, η περιοχή αυτή αποτελεί τμήμα του κηρυγμένου αρχαιολογικού χώρου του Κελλάριου Όρμου και εκεί βρίσκεται και η ιστορική σκάλα των προσφύγων, η οποία πρέπει να επισημανθεί με ειδική αναφορά στο ΕΠΣ, προκειμένου να καταστεί εφικτή η ανακατασκευή και διάσωσή της, με στόχο τη διατήρηση της ιστορικής της αξίας και την ενίσχυση της τουριστικής ελκυστικότητας της περιοχής.

2. Πρώην Στρατόπεδο Κόδρα

Το πρώην στρατόπεδο Κόδρα αποτελεί κηρυγμένο αρχαιολογικό χώρο και ιστορικό τόπο και επιπρόσθετα  συνιστά έναν μητροπολιτικό πνεύμονα πρασίνου (σύμφωνα και με τις προβλέψεις του ισχύοντος Ρυθμιστικού Σχεδίου Θεσσαλονίκης), έναν δυνητικά ισχυρό πολιτιστικό πόλο και τέλος έναν βασικό κόμβο του παράκτιου δημόσιου χώρου. Η τρέχουσα δέσμευση της περιοχής αποκλειστικά ως χώρου πρασίνου περιορίζει τη δυνατότητα αξιοποίησης των διατηρητέων κτιρίων για κοινωφελείς χρήσεις. Για τους παραπάνω λόγους προτείνεται η ένταξη αυτής της πράσινης αστικής υποδομής στο ΕΠΣ ως χώρου αστικού πρασίνου υπερτοπικού χαρακτήρα, με δυνατότητα αξιοποίησης των διατηρητέων κτιρίων και των υφιστάμενων εγκαταστάσεων για χρήσεις πολιτισμού, παιδείας, αθλητισμού και αναψυχής, εξυπηρετώντας τον σκοπό του και συμβάλλοντας στην ολοκληρωμένη λειτουργία του.

3. Μαρίνα Αρετσούς

Η Μαρίνα Αρετσούς αποτελεί τον σημαντικότερο θαλάσσιο κόμβο της ανατολικής Θεσσαλονίκης. Όταν ο σχεδιασμός της εξελίσσεται ανεξάρτητα, χωρίς να συμπεριλαμβάνεται στον υπερκείμενο σχεδιασμό του ΕΠΣ, τότε οδηγούμαστε σε δυαδικό σχεδιασμό, δεν δύναται να αξιολογηθούν οι σωρευτικές επιπτώσεις των μελλοντικών παρεμβάσεων, δεν εξετάζονται συνολικά οι κυκλοφοριακές επιπτώσεις και δεν αξιολογείται η συνοχή του παραλιακού μετώπου. Τα σχέδια του Υπερταμείου για την ανοικοδόμηση της Μαρίνας Αρετσούς δημιουργούν δυσμενείς περιβαλλοντικές και κυκλοφοριακές συνθήκες σε μια ήδη πυκνοδομημένη περιοχή. Η ΣΜΠΕ οφείλει να λάβει υπόψη τόσο τις αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου Καλαμαριάς όσο και της Μητροπολιτικής Επιτροπής της ΠΚΜ, χαρακτηρίζοντας τη Μαρίνα ως χώρο αποκλειστικής χρήσης τουριστικής μαρίνας, με τις απαραίτητες συνοδευτικές και βοηθητικές λειτουργίες, αποκλείοντας χρήσεις κατοικίας και ξενοδοχείων. Παράλληλα, στον χερσαίο χώρο της Μαρίνας πρέπει να προβλεφθεί η δημιουργία ζώνης περιπάτου και ποδηλατοδρόμου, που θα συνδέει την Πλαζ Αρετσούς με το Αλιευτικό Καταφύγιο, εξασφαλίζοντας απρόσκοπτη πρόσβαση και ενιαία εμπειρία για τους χρήστες.

4. Πλαζ Αρετσούς

Η Πλαζ Αρετσούς αποτελεί χώρο με ιδιαίτερη ιστορική και πολιτιστική σημασία, άρρηκτα συνδεδεμένο με την προσφυγική ταυτότητα της Καλαμαριάς. Είναι επιβεβλημένο να συμπεριληφθεί στο ΕΠΣ ως ιστορικός χώρος μνήμης και ως χώρος πολιτισμού και ναυταθλητισμού. Συγκεκριμένα προτείνεται εκεί η χωροθέτηση  του Μουσείου των Απολυμαντηρίων, το οποίο θα αναδείξει την ιστορία της περιοχής και θα αποτελέσει πόλο έλξης, στο πλαίσιο και της σχετικής Απόφασης Πρωθυπουργού (Υ42/ΦΕΚ 2009 τ.Β 31-5-2019). Επιπλέον, οι προβλέψεις του ΕΠΣ για εμπλησμό (πρόσχωση) της παραλίας με πρόσθετες κατασκευές κρίνονται περιβαλλοντικά επιζήμιες και αντίθετες με τον χαρακτήρα της Πλαζ. Αντ’ αυτού, προτείνονται ήπιες παρεμβάσεις που θα ενισχύσουν τη δημόσια χρήση και την περιβαλλοντική βιωσιμότητά της.

5. Ναυταθλητικοί Όμιλοι και Βάση Ναυτοπροσκόπων

Το ΕΠΣ πρέπει να συμπεριλάβει στη μελέτη του τους δύο ναυταθλητικούς ομίλους και τη Βάση Ναυτοπροσκόπων, διατηρώντας τον υφιστάμενο χαρακτήρα τους χωρίς τη δυνατότητα επιπλέον δόμησης, πέραν της υφιστάμενης, καθώς οι χώροι αυτοί αποτελούν σημαντικά στοιχεία της τοπικής κοινότητας και πρέπει να προστατευθούν ως κοινωφελείς υποδομές.

6. Αλιευτικό Καταφύγιο

Στο ΕΠΣ πρέπει να ενσωματωθούν τα στοιχεία της επικαιροποιημένης μελέτης για το Αλιευτικό Καταφύγιο, σύμφωνα με την οποία υλοποιείται το έργο, καθώς και οι δεσμεύσεις της ισχύουσας νομοθεσίας  όπως π.χ.  η απαγόρευση λειτουργίας ιχθυαγοράς. Προτείνεται η ενίσχυση της λειτουργικότητας του καταφυγίου με ήπιες υποδομές που θα εξυπηρετούν τους αλιείς και τους επισκέπτες.

7. Σχολή Δικαστών και Κέντρο Διεθνούς & Ευρωπαϊκού Δικαίου

Οι δύο αυτές δομές, λόγω της μοναδικότητας και της σημασίας τους, πρέπει να περιληφθούν στο ΕΠΣ με τη χρήση που προβλέπεται στο ΓΠΣ του Δήμου Καλαμαριάς. Η διατήρηση της λειτουργίας τους ενισχύει το κύρος και την ελκυστικότητα της περιοχής.

8. Καταφύγιο Τουριστικών Σκαφών

Προτείνεται η ένταξη στο ΕΠΣ του Καταφυγίου Τουριστικών Σκαφών, με σκοπό την ανάπτυξη της θαλάσσιας συγκοινωνίας και τη σύνδεση με τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς, ιδιαίτερα ενόψει της προσεχούς έναρξης λειτουργίας της γραμμής 2 του Μετρό. Η υποδομή αυτή θα ενισχύσει την τουριστική κίνηση και τη βιώσιμη κινητικότητα.

9. Περιπατητική και Ποδηλατική Διαδρομή

Η περιπατητική και ποδηλατική διαδρομή πρέπει να ακολουθεί τη ζώνη του αιγιαλού και της παραλίας σε όλη την έκταση του Παραλιακού Μετώπου, χωρίς ασυνέχειες. Ιδιαίτερη έμφαση πρέπει να δοθεί στην περιοχή της Μίκρας, όπου η χρήση περιπάτου και ποδηλάτου είναι επιβεβλημένη λόγω της υψηλής επισκεψιμότητας. Προτείνεται η δημιουργία ενιαίου δικτύου διαδρομών με κατάλληλη σήμανση και υποδομές (π.χ. σταθμοί ποδηλάτων, χώροι ανάπαυσης).

10. Επαναχάραξη Αιγιαλού

Η επαναχάραξη του αιγιαλού κρίνεται αναγκαία και οφείλει να γίνει με διαφάνεια και με γνώμονα τη διασφάλιση της δημόσιας πρόσβασης και της περιβαλλοντικής προστασίας. Προτείνεται η διενέργεια διαβούλευσης με την τοπική κοινωνία και η συμπερίληψη των περιβαλλοντικών και κοινωνικών παραμέτρων κατά τη διαδικασία.

Η αντιπολίτευση

Εντύπωση προκάλεσε η απουσία πολιτικών και υπηρεσιακών στελεχών της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας οι οποίοι είχαν παραστεί στην προηγούμενη συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου για το ίδιο θέμα. Αντιθέτως ήταν παρόντες και έλαβαν το λόγο εκπρόσωποι συλλόγων και φορέων της Καλαμαριάς.

Ο επικεφαλής της μείζονος αντιπολίτευσης στην ΠΚΜ, Χρήστος Παπαστεργίου είπε ότι “το σχέδιο αντί να αναδείξει την Καλαμαριά την υποβαθμίζει και την κατακερματίζει”. Ο τέως δήμαρχος Γιάννης Δαρδαμανέλης ανέφερε πως “όλοι θα θέλαμε να είναι αλλιώς τα πράγματα για την Καλαμαρια. Η θέση μας δεν έχει αλλάξει και συνεχίζουμε να καταψηφίζουμε στη συγκεκριμένη ΣΜΠΕ”.

Ο Άρης Τεμεκενίδης σημείωσε πως “αυτό που επιβεβαιώνεται είναι ότι όλη η διαβούλευση και οι προτάσεις του Δήμου απευθύνονται εις ώτα μη ακουόντων. Κανείς δεν είχε ποτέ σχέδιο να ενοποιήσει το Καλοχώρι με το Αγγελοχώρι, αλλά μόνο να γίνουν κάποιες σημειακές επιλογές για σημειακά κέρδη επιτηδείων επενδυτών στην πλάτη της Θεσσαλονίκης και της Καλαμαριάς. Δεν ψηφίσουμε ούτε την εισήγηση του Δήμου”.

Ο Χρήστος Βάρδας επισήμανε πως “είναι αδιανόητο να αγνοείται διαχρονικά ο Δήμος Καλαμαριάς. Καταψηφίζουμε και πολιτικά και σε επίπεδο ουσίας το συγκεκριμένο σχέδιο”. Τέλος, η Αναστασία Ποικιλιδου είπε ότι “είναι γνωστή η άποψη μας. Δεν αλλάζει κάτι. Οι αντιρρήσεις του Δήμου είναι σε επουσιώδες λεπτομέρειες κι όχι στα ουσιαστικά”.