- Newsroom
Ο πόλεμος στο Ιράν απειλεί να πυροδοτήσει ένα παγκόσμιο οικονομικό σοκ, με υψηλότερες τιμές και χαμηλότερη ανάπτυξη, προειδοποιεί το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, σύμφωνα με ανάλυση που επικαλείται το Bloomberg.
«Παγκόσμιο αλλά ασύμμετρο σοκ» για την οικονομία
Σύμφωνα με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή ενδέχεται να προκαλέσει ένα «παγκόσμιο, αλλά ασύμμετρο σοκ», επιβαρύνοντας ιδιαίτερα τις οικονομίες που μόλις είχαν αρχίσει να ανακάμπτουν από προηγούμενες κρίσεις.
Όπως σημειώνεται χαρακτηριστικά: «Όλοι οι δρόμοι οδηγούν σε υψηλότερες τιμές και χαμηλότερη ανάπτυξη», με την τελική έκταση των επιπτώσεων να εξαρτάται από τη διάρκεια της σύγκρουσης.
Το βασικό σενάριο που εξετάζεται περιλαμβάνει:
- παρατεταμένη γεωπολιτική ένταση
- ακριβή ενέργεια
- επίμονο πληθωρισμό
- συνεχιζόμενη αβεβαιότητα στις αγορές
Άνοδος-ρεκόρ στην ενέργεια – Το πετρέλαιο «εκτοξεύεται»
Η ένταση έχει ήδη άμεσο αντίκτυπο στις αγορές ενέργειας, με το Brent να πλησιάζει τα 115 δολάρια το βαρέλι, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη μηνιαία άνοδο.
Καθοριστικό ρόλο παίζουν:
- η παρουσία αμερικανικών στρατευμάτων στην περιοχή
- οι απειλές του Ντόναλντ Τραμπ για πλήγματα σε ενεργειακές υποδομές
- ο κίνδυνος διαταραχής στα Στενά του Ορμούζ
Η συγκεκριμένη θαλάσσια οδός αποτελεί κρίσιμο σημείο για τον παγκόσμιο εφοδιασμό σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο, γεγονός που εντείνει τις ανησυχίες για νέα ενεργειακή κρίση.
Αλυσιδωτές αυξήσεις σε τρόφιμα και λιπάσματα
Πέρα από την ενέργεια, το ΔΝΤ επισημαίνει σημαντικές πιέσεις στις τιμές τροφίμων και λιπασμάτων, επηρεάζοντας χώρες από:
- τη Μέση Ανατολή
- τη Λατινική Αμερική
- την Αφρική και την Ασία
Η διακοπή στην προμήθεια βασικών θρεπτικών στοιχείων για καλλιέργειες από τον Περσικό Κόλπο συμπίπτει με την έναρξη της σποράς στο βόρειο ημισφαίριο, απειλώντας τις φετινές αγροτικές αποδόσεις.
Μεγαλύτερος κίνδυνος για τις φτωχότερες χώρες
Ιδιαίτερα εκτεθειμένες είναι οι χώρες χαμηλού εισοδήματος, καθώς:
- οι δαπάνες για τρόφιμα αντιστοιχούν στο 36% της κατανάλωσης
- έναντι 20% στις αναδυόμενες οικονομίες
- και μόλις 9% στις ανεπτυγμένες
Το ΔΝΤ προειδοποιεί ότι η αύξηση των τιμών δεν αποτελεί μόνο οικονομικό ζήτημα, αλλά και κοινωνικοπολιτικό κίνδυνο, ειδικά σε χώρες με περιορισμένα δημοσιονομικά περιθώρια.
Κίνδυνος για τις εφοδιαστικές αλυσίδες και την ανάπτυξη
Οι διαταραχές στις εφοδιαστικές αλυσίδες ενδέχεται να επιδεινωθούν, ιδιαίτερα εάν η σύγκρουση παραταθεί.
Σύμφωνα με τους οικονομολόγους του Ταμείου, μεταξύ των οποίων οι Tobias Adrian και Jihad Azour, η κατάσταση μπορεί να εξελιχθεί σε ένα ενδιάμεσο σενάριο όπου:
- η ένταση παραμένει
- οι τιμές ενέργειας διατηρούνται υψηλές
- ο πληθωρισμός παραμένει δύσκολος να ελεγχθεί
Αναμένονται νέες προβλέψεις για την παγκόσμια οικονομία
Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο αναμένεται να παρουσιάσει πιο αναλυτική εικόνα στην επόμενη έκθεσή του για τις προοπτικές της παγκόσμιας οικονομίας, η οποία θα δημοσιευθεί στις εαρινές συνεδριάσεις στην Ουάσινγκτον.
Στις συνεδριάσεις αυτές θα συμμετάσχουν:
- υπουργοί Οικονομικών
- διοικητές κεντρικών τραπεζών
- διεθνείς οικονομικοί φορείς
με στόχο την αξιολόγηση των κινδύνων και τον συντονισμό πολιτικών απέναντι στη νέα κρίση.