Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων: Στις 7 Οκτωβρίου η κρίσιμη δίκη για τις κρατήσεις

- Newsroom

Μια δικαστική απόφαση που μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο υπολογίζεται η Ειδική Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων (ΕΑΣ) αναμένεται να εκδοθεί μετά τη συζήτηση της υπόθεσης στην Ολομέλεια του Ελεγκτικού Συνεδρίου, την ερχόμενη Τετάρτη 7 Οκτωβρίου. Στο επίκεντρο βρίσκεται ο τρόπος υπολογισμού της κράτησης, ενώ η εξέλιξη της υπόθεσης συνδέεται με πιθανές αλλαγές στο καθεστώς της από το 2027 και, υπό προϋποθέσεις, με νέες διεκδικήσεις για αναδρομικά.

Η εισφορά θεσπίστηκε το 2010 και αφορά περίπου 440.000 συνταξιούχους που λαμβάνουν κύρια σύνταξη άνω των 1.468 ευρώ και επικουρική άνω των 300 ευρώ. Σύμφωνα με τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στην υπόθεση, το συνολικό ποσό που έχει καταβληθεί μέσω της συγκεκριμένης κράτησης υπολογίζεται σε περίπου 10 δισ. ευρώ.

Η συζήτηση είχε αρχικά προγραμματιστεί για τις 10 Ιουνίου, όμως αναβλήθηκε και ορίστηκε εκ νέου για τις 7 Οκτωβρίου. Τη βασική αγωγή έχει καταθέσει ο πρόεδρος του Ελεγκτικού Συνεδρίου ε.τ. Νικόλαος Αγγελάρας, ζητώντας την κατάργηση ή τον περιορισμό της εισφοράς. Η συγκεκριμένη προσφυγή θεωρείται ότι έχει ευρύτερη σημασία για δημόσιους λειτουργούς και υπαλλήλους.

Πέμπτη 24 Σεπ 2026, 19:20

Άννα Ευθυμίου: Στα τέλη Νοεμβρίου τα 400 ευρώ για 2,2 εκατ. δικαιούχους - Όλες οι αλλαγές σε συντάξεις και μισθούς (βίντεο)

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Τι θα κρίνει το Ελεγκτικό Συνέδριο

Το βασικό ζήτημα που καλείται να εξετάσει το ανώτατο δικαστήριο αφορά το εάν η ΕΑΣ πρέπει να υπολογίζεται μόνο στο ποσό της σύνταξης που υπερβαίνει το όριο των 1.468 ευρώ ή στο σύνολο της σύνταξης, όπως συμβαίνει σήμερα.

Με το ισχύον σύστημα, η εισφορά υπολογίζεται στο συνολικό ποσό της σύνταξης. Έτσι, για παράδειγμα, σε κύρια σύνταξη ύψους 2.000 ευρώ εφαρμόζεται η προβλεπόμενη κλίμακα στο σύνολο του ποσού.

Αντίθετα, σύμφωνα με τη θέση που προβάλλεται στην αγωγή, η κράτηση θα έπρεπε να επιβάλλεται μόνο στο τμήμα της σύνταξης που βρίσκεται πάνω από το συγκεκριμένο όριο. Στο παράδειγμα των 2.000 ευρώ, αυτό σημαίνει ότι η εισφορά θα υπολογιζόταν στα 600 ευρώ που υπερβαίνουν το όριο.

Την εφαρμογή ενός περισσότερο αναλογικού συστήματος, με απαλλασσόμενα ποσά και κλιμάκια αντίστοιχα με εκείνα των φορολογικών κλιμάκων, έχει υποστηρίξει και ο Συνήγορος του Πολίτη σε πόρισμά του προς το υπουργείο Εργασίας. Οι σχετικές προτάσεις, ωστόσο, δεν υιοθετήθηκαν.

Ποιοι συνταξιούχοι επηρεάζονται περισσότερο

Με βάση τα στοιχεία της υπόθεσης, μεγαλύτερη επιβάρυνση από τον σημερινό τρόπο υπολογισμού αντιμετωπίζουν οι συνταξιούχοι με κύριες συντάξεις από 1.784 έως 2.080 ευρώ, καθώς στο συγκεκριμένο κλιμάκιο η κράτηση αυξάνεται από 3% σε 6%.

Στο επίκεντρο βρίσκονται επίσης οι συνταξιούχοι με υψηλότερες συντάξεις, από 2.500 έως 3.000 ευρώ μεικτά. Στην κατηγορία αυτή εντάσσονται περίπου 10.000 συνταξιούχοι, για τους οποίους οι συγκεκριμένες κρατήσεις αντιστοιχούν, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται, σε ποσό ίσο με μία ολόκληρη εθνική σύνταξη των 446 ευρώ.

Εφόσον το δικαστήριο κρίνει ότι ο υφιστάμενος τρόπος υπολογισμού παραβιάζει συνταγματικές αρχές, τότε θα μπορούσε να προκύψει αλλαγή στον τρόπο επιβολής της εισφοράς, με αναλογικότερο υπολογισμό και μικρότερη επιβάρυνση για τους περίπου 440.000 συνταξιούχους.

Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε παράλληλα να δημιουργήσει το έδαφος για διεκδικήσεις αναδρομικών, που θα αφορούν διαφορές από τις κρατήσεις οι οποίες έχουν ήδη καταβληθεί.

Την ίδια ώρα, εκπρόσωποι των συνταξιούχων και κόμματα της αντιπολίτευσης έχουν ζητήσει την αναμόρφωση ή την κατάργηση της ΕΑΣ.

Τα ποσά των κρατήσεων

Η οικονομική διάσταση της εισφοράς είναι σημαντική. Σύμφωνα με το σχέδιο προϋπολογισμού, μόνο για το 2026 περισσότεροι από 400.000 συνταξιούχοι ή οι κληρονόμοι τους, με κύρια μεικτή σύνταξη άνω των 1.468 ευρώ και επικουρική μεικτή σύνταξη άνω των 300 ευρώ, αναμένεται να επιβαρυνθούν συνολικά με περίπου 888 εκατ. ευρώ.

Από το ποσό αυτό, περίπου 721 εκατ. ευρώ αφορούν κρατήσεις από κύριες συντάξεις και 167 εκατ. ευρώ από επικουρικές.

Οι υφιστάμενες κρατήσεις διαμορφώνονται σε ποσοστά από 3% έως 14% στις κύριες συντάξεις και από 3% έως 10% στις επικουρικές, ανάλογα με το ύψος της σύνταξης.

Τα δύο βασικά «αγκάθια» της ΕΑΣ

Στην υπόθεση που θα εξεταστεί από το Ελεγκτικό Συνέδριο τίθενται δύο βασικά ζητήματα σχετικά με το σημερινό σύστημα.

Το πρώτο αφορά τον τρόπο παρακράτησης. Για τους συνταξιούχους που υπάγονται στην ΕΑΣ δεν εφαρμόζεται το αφορολόγητο όριο των 8.636 ευρώ ετήσιου εισοδήματος, το οποίο ισχύει για μισθωτούς, συνταξιούχους και αγρότες. Η κράτηση επιβάλλεται από το πρώτο ευρώ του ποσού που υπόκειται σε εισφορά.

Ο ΕΦΚΑ παρακρατεί την ΕΑΣ στην πηγή, υπολογίζοντάς την αρχικά στο μεικτό ποσό της σύνταξης. Στη συνέχεια υπολογίζεται η εισφορά υγειονομικής περίθαλψης ύψους 6% και ακολουθεί η επιβολή του φόρου.

Οι προσφεύγοντες υποστηρίζουν ότι ο συγκεκριμένος τρόπος υπολογισμού δημιουργεί πολλαπλή επιβάρυνση για τους συνταξιούχους.

Το δεύτερο ζήτημα αφορά την τιμαριθμοποίηση και τον υπολογισμό των κλιμακίων της εισφοράς. Όπως υποστηρίζεται, ο τρόπος με τον οποίο εφαρμόζονται σήμερα τα κλιμάκια μπορεί να οδηγήσει σε περιπτώσεις όπου ένας συνταξιούχος με υψηλότερη ονομαστική σύνταξη καταλήγει, μετά την παρακράτηση, να λαμβάνει μικρότερο καθαρό ποσό από συνταξιούχο με χαμηλότερη αρχική σύνταξη.

Η απόφαση της Ολομέλειας του Ελεγκτικού Συνεδρίου αναμένεται, επομένως, να αποσαφηνίσει το πλαίσιο γύρω από τον υπολογισμό της ΕΑΣ, με τις όποιες συνέπειες για τις κρατήσεις των επόμενων ετών και τις ενδεχόμενες αξιώσεις για ποσά που έχουν ήδη παρακρατηθεί.

Με πληροφορίες από dikastiko.gr