Το πρωτοακούσαμε και άρχισε να κυριαρχεί στη δημοσιότητα πριν από μερικά χρόνια και, παρότι η κατακραυγή -λόγω και της απερίγραπτης ανηθικότητας του να στοχοποιούνται άνθρωποι της τρίτης ηλικίας- ξεπερνούσε κάθε προηγούμενο, το φαινόμενο όχι μόνο δεν υποχώρησε, αλλά εξελίχθηκε σε μια καθημερινή μάστιγα. Απατεώνες χωρίς κανέναν ηθικό φραγμό συνεχίζουν να στήνουν τηλεφωνικές παγίδες σε ηλικιωμένους, εκμεταλλευόμενοι την ευπιστία, την αγωνία και τη μοναξιά των θυμάτων τους.
Σε μια από τις πιο ντροπιαστικές και απάνθρωπες μορφές παραβατικότητας, τα κυκλώματα αυτά επιδιώκουν να αποσπάσουν χρήματα με τον «εύκολο» τρόπο, χρησιμοποιώντας προσχηματικά σενάρια που προκαλούν φόβο και σύγχυση. Ο τρόπος δράσης τους παραμένει ο ίδιος: τηλεφωνούν σε ανύποπτες ώρες, προσποιούμενοι συγγενικά πρόσωπα, λογιστές, γιατρούς ή ακόμη και αστυνομικούς, δημιουργώντας μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα ένα καλοστημένο σκηνικό πανικού.
Το αποτέλεσμα; Ένα έγκλημα που πλήττει τους πιο ευάλωτους συμπολίτες μας και συνεχίζει να εξαπλώνεται, παρά τις προειδοποιήσεις και την κοινωνική αγανάκτηση.
Χρησιμοποιώντας φράσεις που επικαλούνται το συναίσθημα του λήπτη και αφού τον πιέσουν, αν σταθούν… τυχεροί, πετυχαίνουν τον σκοπό τους και πείθουν το ηλικιωμένο άτομο να τους δώσει ένα χρηματικό ποσό. Αυτό συνήθως γίνεται με το να δώσουν ραντεβού σε ένα σημείο προκειμένου να δοθούν τα χρήματα ή στέλνοντας τα ηλεκτρονικά (με ή χωρίς την βοήθεια ενός τρίτου ατόμου).
Οι τρεις απάτες
Τρεις είναι οι κύριες κατηγορίες που διακρίνουν τις τηλεφωνικές απάτες. Αρχικά το να έχει εμπλακεί κάποιος συγγενής σε τροχαίο, όπου οι δράστες προσποιούνται τον εμπλεκόμενο. Να υπάρχει ένα οικονομικό ζήτημα που μπορεί να λύσει ο λογιστής ή ακόμα να προκύψει ένα θέμα με τον λογαριασμό του ρεύματος.
«Κυρίως στις αρχές και τέλη του μήνα, δηλαδή στο χρονικό διάστημα που πληρώνονται οι συντάξεις, υπάρχει μια αύξηση των κρουσμάτων μέσω τηλεφωνικών απατών» εξηγεί ο αστυνομικός, Αλέξανδρος Σφελινιώτης.
Μάλιστα ο κ. Σφελινιώτης εξηγεί στην «ΜτΚ» πως τα στοιχεία των καταγεγραμμένων τηλεφωνικών απατών δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα, αφού είναι πολλά εκείνα τα θύματα που δεν θέλουν να δηλώσουν το περιστατικό.
Η αγωνία των θυμάτων
Το ρολόι έδειχνε τρεις τα ξημερώματα όταν επιτήδειοι πήραν τηλέφωνο στο σταθερό της 83χρονης, Άννας Ιωαννίδου με σκοπό να της πάρουν χρήματα. Η ίδια αποκαλύπτει στην «ΜτΚ» ότι από την άλλη γραμμή της μιλούσε ταραγμένος ένας άνδρας και της φώναζε «γιαγιά γιαγιά βοήθεια». Στην αρχή δεν είχε καταλάβει τι έχει γίνει αλλά ο εν λόγω δράστης, παριστάνοντας τον εγγονό της, της εξήγησε πως χτύπησε σε τροχαίο και πως η ίδια θα πρέπει να του δώσει κάποια χρήματα.
«Ήταν πολύ αργά και δεν κατάλαβα. Ανησύχησα, με τάραξε. Πάνω στην ένταση τον ρώτησα, Απόστολε εσύ είσαι, και εκείνος έλεγε ναι γιαγιά εγώ είμαι. Έκανε κιόλας πως έκλαιγε» δηλώνει χαρακτηριστικά. Η κυρία Ιωαννίδου λέει πως ο άνδρας της είπε ότι είχε σπάσει το πόδι του και χρειαζόταν από εκείνη μερικά λεφτά για να μπορέσει να πάει στο νοσοκομείο. Εκείνη όμως, πρόθυμη ακόμα να βοηθήσει, ρώτησε σε ποιο Αστυνομικό Τμήμα θα έπρεπε να αφήσει τα λεφτά. «Όταν το είπα αυτό αμέσως έκλεισε το τηλέφωνο. Μετά πήρα την κόρη μου και τον ίδιο τον εγγονό μου και τους είπα τι έγινε. Μου είπα πως επρόκειτο για απάτη» λέει.
Το τηλέφωνο χτύπησε και στο σπίτι της 87χρονης Δώρας Ε. Στην δική της περίπτωση, άνδρας και αυτή την φορά, προσποιήθηκε ότι είναι εργαζόμενος στην ΔΕΗ και πως έχει προκύψει ένα ζήτημα με τον λογαριασμό του ρεύματος. Προσπάθησε να πείσει την ηλικιωμένη γυναίκα πως έχει χρέος και αν δεν το πληρώσει θα γίνει ακόμα μεγαλύτερο. Μάλιστα της πρότεινε να έρθει ο ίδιος να πάρει τα λεφτά από το σπίτι της. Ευτυχώς όμως εκείνη αντέδρασε και πήρε αμέσως τηλέφωνο τον γιό της, ο οποίος της εξήγησε πως ο καλών ήταν απατεώνας.
Δυστυχώς όμως η Σταματία Κ. δεν είχε την ίδια τύχη. Η 84χρονη γυναίκα δέχτηκε μια τηλεφωνική απάτη που της στέρησε περίπου 1000 ευρώ, χρήματα που δεν έχει πάρει ακόμη πίσω. Το συγκεκριμένο περιστατικό συνέβη τον φετινό Αύγουστο, μια μέρα που βρισκόταν στο εξοχικό της στην Νέα Μηχανιώνα. Περίπου στις επτά το απόγευμα την κάλεσε ένας άνδρας.
Στην δική της περίπτωση, ο επιτήδειος της είπε πως είναι λογιστής και πως εξαιτίας ενός ζητήματος με την Εφορία θα πρέπει να καταβάλει ένα ποσό για να μην χρειαστεί να πληρώσει ένα μεγαλύτερο αργότερα. Εκείνη νομίζοντας πως είναι ο ανιψιός της που εργάζεται ως λογιστής του είπε «Καλά ρε Βασίλη, ανιψιός μου είσαι τι μου λες ότι είσαι απ’ το λογιστικό γραφείο». Αμέσως ο άνδρας χρησιμοποίησε το όνομα και την συγγένεια, προσπαθώντας να πείσει την 84χρονη να ακολουθήσει την διαδικασία που θα της έλεγε.
Εκείνη, έχοντας πολύ εμπιστοσύνη στον «ανιψιό της», πείστηκε. Πήρε ταξί για να πάει στο κέντρο κι έπειτα ζήτησε την βοήθεια ενός περιπτερά. Εκείνος την βοήθησε να μεταφέρει τα χρήματα μέσω paypal σε μικρότερα ποσά των 50 και 100 ευρώ. Όταν την ρώτησε τι τα θέλει τόσα λεφτά, η κ. Σταματία δικαιολογήθηκε, κάτι που την συμβούλεψε ο δράστης να κάνει. Με αυτό τον τρόπο αγόρασε προ-πληρωμένες κάρτες κι έλεγε τον αριθμό τους στην τηλεφωνική γραμμή, στην οποία βρισκόταν δύο ολόκληρες ώρες, με τον άντρα να μην την αφήνει να το κλείσει.
Όταν τελείωσε η μεταφορά και τα χρήματα είχαν ήδη παρθεί, η ηλικιωμένη κάλεσε την γυναίκα του ανιψιού της και κάπως έτσι διαπίστωσαν ότι ήταν απάτη. Μέχρι και σήμερα βρίσκεται σε επαφές με την αστυνομία, όμως δεν έχει καταφέρει να πάρει τα χρήματά της πίσω.
Πώς να προφυλαχτούν οι πολίτες - Οι δράσεις της Ελληνικής Αστυνομίας
Όπως εξηγεί ο κ. Σφελινιώτης, η ΕΛ.ΑΣ. κάνει πολύ συχνά δράσεις σε κέντρα και ΚΑΠΗ με θέμα τις τηλεφωνικές απάτες που απευθύνονται σε ηλικιωμένους. «Αυτές οι διαλέξεις αφορούν κυρίως ηλικιωμένα άτομα τα οποία ενημερώνουν οι συνάδελφοι τι πρέπει να προσέξουν και πως πρέπει να αντιμετωπίσουν αυτά τα τηλεφωνήματα» επισημαίνει ο αστυνομικός.
Δυστυχώς όμως και παρ’ όλο που αυτοί οι άνθρωποι είναι ενημερωμένοι ενδίδουν, πέφτουν θύματα και δίνουν ένα ποσό που αρκετές φορές είναι ο κόπος μιας ζωής. Η αστυνομία με το που καταγράψει ένα τέτοιο συμβάν θα πάει αμέσως στο σπίτι του θύματος και αν τυχόν έχουν προλάβει, πηγαίνουν ακόμα και στο ραντεβού που έχει ορίσει ο δράστης, με στόχο την σύλληψή του.
Όμως δεν είναι λίγες οι φορές που η αστυνομία ενημερώνεται ακόμα και μετά από τρεις ώρες. Ο κ. Σφελινιώτης τονίζει πως αυτό που πρέπει οι πολίτες να κάνουν είναι να παίρνουν αμέσως την αστυνομία.
* Δημοσιεύτηκε στη «Μακεδονία της Κυριακής» στις 16.11.25
