Η επόμενη μέρα των εκλογών για τη χώρα, την κυβέρνηση και τα κόμματα

- Newsroom

Της Τίνας Ιωάννου

Η καθαρή νίκη της ΝΔ, δίνει πρώτα από όλα στον Κυριάκο Μητσοτάκη την πολυπόθητη αυτοδυναμία που του επιτρέπει να διαμορφώσει κυβέρνηση με ορίζοντα τετραετίας, ειδικά μετά τις διευθετήσεις στο εσωτερικό του κόμματος και την ισορροπία που επετεύχθη στην Πειραιώς με τους πρώην πρωθυπουργούς (Καραμανλής, Σαμαράς).

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αν και κατά κοινή ομολογία δεν είναι ο χαρισματικός, λαοπλάνος και δημεγέρτης ηγέτης, τουλάχιστον με την έννοια που δώσαμε στους όρους στην Ελλάδα μεταπολιτευτικά, κατάφερε να επιτύχει μία νίκη με που δικαίως χαρακτηρίζεται προσωπική. Μάλιστα επιτυγχάνοντας όχι μόνο να επικρατήσει του ΣΥΡΙΖΑ αλλά και να «καθαρίσει» από τα δεξιά του τη Χρυσή Αυγή και τους ΑΝΕΛ, με μόνη αντιπολίτευσή του από αυτή την πλευρά την Ελληνική Λύση του Κυριάκου Βελόπουλου από όπου αναμένεται μία αντιπολιτευτική στάση περισσότερο θεσμική.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης όμως έχει μπροστά του τρεις σημαντικούς σταθμούς:

Πρώτος και πιο επιτακτικός είναι ο προϋπολογισμός του 2019 και οι κατεπείγουσες συνεννοήσεις με τους θεσμούς για τη μείωση του πρωτογενούς πλεονάσματος αφού το 3,5% δεν φαίνεται να είναι εφικτό ούτε εντός ούτε εκτός Ελλάδας. Ακολουθεί το προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2020 το οποίο επί της ουσίας θα ανοίγει την αυλαία για την οικονομική πολιτική της επόμενης τετραετίας και θα πρέπει να είναι έτοιμο πριν από τα εγκαίνια της ΔΕΘ στις αρχές του Σεπτέμβρη.

Η επανεκκίνηση της οικονομίας θα εξαρτηθεί από το αν ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιτύχει μεταξύ άλλων να πείσει την ντόπια οικονομική ελίτ να επαναπατρίσει τμήμα του κεφαλαίου που έχει δεσμευμένο στο εξωτερικό, αν θα μπορέσει να επαναφέρει τη μεσαία τάξη στο προσκήνιο εξασφαλίζοντας τη βοήθεια του τραπεζικού συστήματος (δάνεια κλπ), μείωση φόρων και περιορισμό της γραφειοκρατίας.

Ο δεύτερος σταθμός με ορίζοντα τον Δεκέμβριο είναι η αναθεώρηση του Συντάγματος . Εφόσον προχωρήσει, για την εκλογή του προέδρου της Δημοκρατίας χρειάζονται 151 ψήφοι, άρα αν η ΝΔ θέλει, μπορεί να προτείνει και να εκλέξει τον πρώην πρωθυπουργό Κ. Καραμανλή το όνομα του οποίου έχει κατά κόρον ακουστεί για το αξίωμα μεταξύ άλλων. Αν υλοποιηθεί αυτό το σενάριο, θα σιγήσει και η πιο ηχηρή πτέρυγα της εναπομείνασας εσωτερικής αντιπολίτευσης στη ΝΔ.

Ο τρίτος σταθμός έχει χρονικό ορίζοντα το καλοκαίρι και έχει να κάνει με μία σειρά θεμάτων που αφορούν την επιστροφή στην κανονικότητα της καθημερινότητας του πολίτη και σχετίζονται με το τρίπτυχο τοπική αυτοδιοίκηση- αίσθημα ασφάλειας- παιδεία. Προφανώς χρειάζεται μία νομοθετική ρύθμιση που να προβλέπει τη μεταβίβαση αρμοδιοτήτων στους δημάρχους για να μπορέσουν να διοικηθούν οι δήμοι, ενώ η παιδεία και η ασφάλεια θεωρούνται δύο τομείς στους οποίους η διακυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ έκανε μεγάλη ζημιά εξ ού και η κατάργηση του πανεπιστημιακού ασύλου τέθηκε προεκλογικά ως άμεση προτεραιότητα από τον Κ. Μητσοτάκη.

Άντεξε ο Τσίπρας

Η νίκη αλλά και η ήττα ορίζονται σε σχέση με ό, τι προϋπήρχε αλλά και με βάση τις προσδοκίες που καλλιεργήθηκαν. Τα ποσοστά του ΣΥΡΙΖΑ έπεσαν συγκριτικά με τις προηγούμενες εθνικές εκλογές και ο Αλέξης Τσίπρας έχασε την εξουσία και εγκαταλείπει το Μέγαρο Μαξίμου. Όμως οι δημοσκοπήσεις, ακόμη και το διακαναλικό exit poll ήθελαν τη νίκη μεγαλύτερη και την ήττα του ΣΥΡΙΖΑ συντριπτική. Δεν έγινε όμως ακριβώς έτσι.

Το εύρος της ήττας περιορίστηκε γιατί όπως φάνηκε ο αρχηγός του κόμματος της αξιωματικής έφτιαξε ως αρχηγός κυβέρνησης ένα ιδιότυπο προσωποπαγές εκλογικό σώμα αποτελούμενο από δημοσίους υπαλλήλους και επιδοματούχους Έλληνες κυρίως άνεργους νέους και χαμηλοσυνταξιούχους.

Ο Αλέξης Τσίπρας άντεξε και μάλιστα κατάφερε να διασώσει μαζί του και τους εκλεκτούς του. Από τον Παύλο Πολάκη μέχρι τις προσωπικές επιλογές του στο κόμμα (Νοτοπούλου, Αλ. Τριανταφυλλίδης) όσο και εκτός (Ραγκούσης, Μωραϊτης). Η προσωπική του επιβεβαίωση γίνεται ακόμη πιο έντονη με την ήττα παραδοσιακών μηχανισμών του κόμματος που αποτυπώνεται στην αποτυχία ιστορικών στελεχών όπως ο πχ ο Τριαντάφυλλος Μηταφίδης να εκλεγούν.

Επιπλέον, η πρώτη δημόσια εμφάνιση Τσίπρα άφησε απρόσμενα θετικές εντυπώσεις. Χωρίς το έξαλλο ύφος που επέλεξε τη νύχτα των ευρωεκλογών μόλις ένα μήνα νωρίτερα, με σεβασμό στο δημοκρατικό αίσθημα, χωρίς να πολεμά αυτή τη φορά το «σύστημα» που δεν τον επέλεξε.

Ξεκαθάρισε ότι σκοπεύει να μείνει στο προσκήνιο να ασκήσει δυνατή αντιπολίτευση και δεσμεύτηκε να μετασχηματίσει τον ΣΥΡΙΖΑ στην Μεγάλη Αριστερή Προοδευτική Παράταξη.

Τα άλλα κόμματα

Το ΚΙΝΑΛ επίσης άντεξε στην εκλογική αναμέτρηση της 7^ης Ιουλίου αφού πέρασε τον πήχη του ποσοστού των ευρωεκλογών της 26^ης Μαΐου. Ωστόσο μεγάλο πρόβλημα για τη Χαριλάου Τρικούπη είναι η αντοχή του Τσίπρα και ο ρόλος που αυτός θέλει να παίξει στο γήπεδο της κεντροαριστεράς. Το ΚΙΝΑΛ που έχασε μεγάλο ποσοστό του προς τη Νέα Δημοκρατία και πήρε ένα μικρό αριθμό ψήφων από τον ΣΥΡΙΖΑ, μετεκλογικά πρέπει να αποφασίσει πώς θα πορευτεί στο μέλλον. Το σίγουρο είναι ότι δεν μπορεί να «σταδιοδρομήσει» ως ο «πολύτιμος τρίτος πόλος» που ενίοτε θα είναι περιζήτητος -και απαραίτητος- για το σχηματισμό κυβέρνησης.

Το ΜΕΡΑ25 του Γιάνη Βαρουφάκη εκλέχθηκε ως σφήνα ανάμεσα στους πολιτικούς χώρους που εκφράζουν το ΚΚΕ και ο ΣΥΡΙΖΑ και αυτά τα δύο κόμματα είναι που ενοχλεί περισσότερο η επιτυχία του να ξεπεράσει το όριο του 3% και να μπει στη Βουλή, παρά τη ΝΔ.

Στη ΝΔ δεν ανησυχούν ούτε για την αντιπολίτευση του Γ. Βαρουφάκη ούτε για αυτή του Κ. Βελόπουλου. Πιο πολύ περιμένουν και από τα δύο κόμματα να αποτελέσουν αυτό που με ακρίβεια περιγράφεται ως «πνεύμα αντιλογίας» από τα αριστερά και από τα δεξιά αντιστοίχως.

Ο Κ. Βελόπουλος κατάφερε με ένα μείγμα εθνικοπατριωτισμού με λίγη Ρωσική βοήθεια και τις επιστολές του Ιησού να εκτοπίσει τη Χρυσή Αυγή και να την υποκαταστήσει στο κοινοβούλιο εκμεταλλευόμενος τις δίκες εναντίον του φασιστικού μορφώματος και το λαϊκό αίσθημα (κυρίως στη Βόρεια Ελλάδα) κατά της Συμφωνίας των Πρεσπών.

Όπως και να έχει, το τέλος της Χρυσής Αυγής από το ελληνικό κοινοβούλιο μόνο ως θετική είδηση μπορεί να αντιμετωπίζεται.

Το ΚΚΕ λίγο έως πολύ συγκράτησε τις δυνάμεις του και είναι έτοιμο να ασκήσει τον παραδοσιακό του αντιπολιτευτικό ρόλο στη Βουλή.

Την ισχυρή αντιπολίτευση ο Κυριάκος Μητσοτάκης την περιμένει πάντως τόσο από τον ΣΥΡΙΖΑ όσο και από το ΚΙΝΑΛ την ίδια ώρα που τα δύο κόμματα θα ανταγωνίζονται μεταξύ τους για το ποιο θα ασκήσει την πιο πειστική προγραμματική αντιπολίτευση.

Οι εκλογές της Κυριακής από τις οποίες προέκυψε η παρούσα εξακομματική Βουλή ήταν οι τελευταίες που έγιναν με το σύστημα της ενισχυμένης αναλογικής. Οι επόμενες θα διεξαχθούν όπως φαίνεται με απλή αναλογική αφού ΝΔ και ΚΙΝΑΛ που είχαν εκφράσει την πρόθεση της αλλαγής του συστήματος δεν συγκεντρώνουν τις απαραίτητες 200 ψήφους.