Κορονοϊός: H Ινδική παραλλαγή είναι πιο μεταδοτική και ανθεκτική στα εμβόλια κατά της Covid-19

- Newsroom

Στοιχεία για τις τέσσερις πιο συχνές μεταλλάξεις του κορονοϊού στη χώρα μας αλλά και σχετικά με την αποτελεσματικότητα των εμβολίων δίνει, μέσα από την ανάρτησή του στο facebook, ο ομότιμος καθηγητής Γενετικής και Γενετικής του Ανθρώπου, Κωνσταντίνος Τριανταφυλλίδης.

Σύμφωνα με αυτά η πιο συχνή μετάλλαξη που συναντάται είναι η Βρετανική παραλλαγή (συμβολισμός Β.1.1.7) με τη συχνότητα να ξεπερνά το 85%, να ακολουθεί το στέλεχος Β.1.1.318 με συχνότητα περίπου ~11%, το οποίο είναι άγνωστο σε ποια χώρα της Ευρώπης πρωτοεμφανίστηκε και πρόκειται για στέλεχος υπό διερεύνηση, έπειτα το στέλεχος της Νότιας Αφρικής, συμβολισμός Β.1.351 με συχνότητα κοντά στο 1% και το Ινδικό στέλεχος (Ονομασία B.1.617.1).

Επιπλέον, σύμφωνα με τον καθηγητή, η Ινδική παραλλαγή είναι πιο μεταδοτική και φαίνεται να είναι ανθεκτική στα εμβόλια κατά της Covid-19. Παρόλα αυτά, το Ισραήλ κατέγραψε κρούσματα της νέας παραλλαγής του κορωνοϊού και θεωρεί ότι το εμβόλιο της κοινοπραξίας Pfizer/BioNTech είναι τουλάχιστον εν μέρει αποτελεσματικό ως προς αυτήν.

Από την άλλη, τα δεδομένα από το Ισραήλ, τουλάχιστον για το εμβόλιο των Pfizer / BioNTech, όσον αφορά την προστασία που παρέχει για την παραλλαγή Β.1.1.7 (η Βρετανική παραλλαγή) είναι ενθαρρυντικά.

Δείτε αναλυτικά την ανάρτηση του κ. Τριανταφυλλίδη:

"ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΕΣΣΕΡΙΣ ΠΙΟ ΣΥΧΝΕΣ ΠΑΡΑΛΛΑΓΕΣ ΤΟΥ ΚΟΡΩΝΟΙΟΥ SARS-CoV-2 ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ.

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΜΒΟΛΙΩΝ.

Στη χώρα μας τέσσερις παραλλαγές του κορωνοϊού SARS-CoV-2 έχουν τη μεγαλύτερη διασπορά. Αυτές είναι: η Βρετανική παραλλαγή, συμβολισμός Β.1.1.7 (συχνότητα πάνω από 85%), το στέλεχος Β.1.1.318 με συχνότητα περίπου ~11%, το στέλεχος της Νότιας Αφρικής, συμβολισμός Β.1.351 (συχνότητα κοντά στο 1%) και το Ινδικό στέλεχος (Ονομασία B.1.617.1).

Α) Στέλεχος Βρετανίας: Ονομασία B.1.1.7 ή 20Β/501Y.V1 ή VOC 202012/01. Πρόκειται για παραλλαγή ειδικού ενδιαφέροντος που προκαλεί ανησυχία.

Κύριες Μεταλλάξεις: N501Y, D614G, Συχνότητα στην Ελλάδα >66%.

Το στέλεχος B.1.1.7 μπορεί να είναι τουλάχιστον 50% πιο μεταδοτικό από την αρχική μορφή. Εντοπίστηκε στη Νότια Aγγλία τον Σεπτέμβριο του 2020.

Η παραλλαγή B.1.1.7 περιέχει 17 μεταλλάξεις, συμπεριλαμβανομένων 8 στην πρωτεΐνη της ακίδας του ιού. Μία από αυτές, η N501Y, βοηθά τον ιό να συνδέεται πιο στενά με τον κυτταρικό υποδοχέα ACE2. Η μεταλλαγή D641G σχετίζεται με αυξημένη πολλαπλασιαστική ικανότητα στην ανώτερη αναπνευστική οδό, λόγω αυξημένης μολυσματικότητας του ιού. Σε σύγκριση με τον ιό φυσικού τύπου (D614), ο μεταλλαγμένος ιός (G614) βρέθηκε να έχει υψηλή πολλαπλασιαστική ικανότητα σε ανθρώπινους ιστούς του αναπνευστικού. Η αυξημένη πολλαπλασιαστική ικανότητα σχετίστηκε με αυξημένη μολυσματικότητα του ιού με την μεταλλαγή G614. Δεδομένα από το Ηνωμένο Βασίλειο υποδηλώνουν ότι η παραλλαγή μπορεί να ευθύνεται για 30% περισσότερους θανάτους από την αρχική.

Η Pfizer, η Moderna και η AstraZeneca θεωρούν ότι τα εμβόλια COVID-19 λειτουργούν αποτελεσματικά κατά του στελέχους B.1.1.7.

Β) Στέλεχος Νότιας Αφρικής. Ονομασία: B.1.351 ή 20H/501Y.V2. Πρόκειται για παραλλαγή ειδικού ενδιαφέροντος που προκαλεί ανησυχία.

Κύριες μεταλλάξεις: E484K, N501Y, K417N και D614G

Η παραλλαγή B.1.351 εμφανίστηκε περίπου την ίδια χρονική περίοδο με το στέλεχος B.1.1.7 και εξαπλώθηκε γρήγορα στη Νότια Αφρική για να γίνει η κυρίαρχη έκδοση σε αυτήν τη χώρα. Όπως και ο Ευρωπαίος ομόλογός του, το Β.1.351 περιέχει τη μετάλλαξη N501Y, αν και στοιχεία δείχνουν ότι οι δύο παραλλαγές προέκυψαν ανεξάρτητα. Αλλά οι επιστήμονες ανησυχούν περισσότερο για μια άλλη μετάλλαξη που ονομάζεται E484K που εμφανίζεται στη νοτιοαφρικανική έκδοση. Η γενετική αλλαγή μπορεί να βοηθήσει τον ιό να αποφύγει το ανοσοποιητικό σύστημα και τα εμβόλια.

Ερευνητές έδειξαν ότι οι μεταλλάξεις του στελέχους από τη Νότιο Αφρική εντός της περιοχής δέσμευσης της πρωτεΐνης της ακίδας του ιού με τον κυτταρικό υποδοχέα περιορίζουν την εξουδετερωτική δράση μονοκλωνικών, αλλά και πολυκλωνικών (από αναρρώσαντες) αντισωμάτων που επάγονται από το εμβόλιο mRNA σε ιούς στο εργαστήριο.

Ειδικότερα, η μετάλλαξη E484K - καθώς και παρόμοιες μεταλλάξεις σε αυτό το συγκεκριμένο σημείο της πρωτεΐνης – κάνουν 10 φορές πιο δύσκολο για τα αντισώματα να συνδεθούν με την ακίδα του ιού σε μερικούς ανθρώπους. Μάλιστα διαπιστώθηκε ότι ορισμένα κοκτέιλ μονοκλωνικών αντισωμάτων μπορεί να είναι λιγότερο αποτελεσματικά έναντι των μεταλλάξεων που υπάρχουν στην παραλλαγή Β.1.351. Η παραλλαγή μολύνει και νεότερα άτομα χωρίς εμφανή υποκείμενα νοσήματα και σε σχέση με άλλες παραλλαγές έχει ως αποτέλεσμα σοβαρότερες παρενέργειες.

Δεν αναμένεται ουσιαστικό πρόβλημα από τη χρήση των εμβολίων που χρησιμοποιούν τεχνολογία mRNA και το εμβόλιο Johnson για την πρόληψη νόσησης από το μεταλλαγμένο στέλεχος της Νότιας Αφρικής. Πρόβλημα υπάρχει μόνο με το εμβόλιο AstraZeneca.

Γ.1) Στέλεχος Β.1.1.318. Είναι άγνωστο σε ποια χώρα της Ευρώπης πρωτοεμφανίστηκε. Πρόκειται για στέλεχος υπό διερεύνηση.

Κύριες μεταλλάξεις: E484K και D614G.

Η ύπαρξη της μετάλλαξης G614 υποδηλώνει αυξημένη μολυσματικότητα του ιού. Από την άλλη, η ύπαρξη της μετάλλαξης E484K συμβάλει στην μη εύρυθμη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματός μας και ως εκ τούτου ενδέχεται να είναι ανθεκτική στα εμβόλια. Επίσης, η παραλλαγή αυτή έχει μεγάλη μεταδοτικότητα, ενώ σε μερικές περιπτώσεις έχει ανιχνευτεί και μεγαλύτερο ιικό φορτίο. Τα στοιχεία αυτά εξηγούν γιατί η παραλλαγή αυτή έχει αρχίσει και κερδίζει σταθερά έδαφος σε σχέση με τη βρετανική παραλλαγή στη χώρα μας.

Γενικά, οι κλινικές μελέτες που έχουν διεξαχθεί έδειξαν ότι τα εμβόλια έναντι της COVID-19 είναι πολύ αποτελεσματικά όσον αφορά την προστασία των πλήρως εμβολιασμένων ατόμων από τον SARS-CoV-2. Όμως, ένα επιτατικό ερώτημα αφορά το αν θα συνεχίσουν να προσφέρουν επαρκή προστασία απέναντι και σε άλλες παραλλαγές του κορωνοϊού, καθώς αυξάνεται η συχνότητα των πιο μεταδοτικών και, σε ορισμένες περιπτώσεις, πιο θανατηφόρων παραλλαγών του SARS-CoV-2.

Δ) Στέλεχος Ινδίας: Ονομασία B.1.617.1. Πρόκειται για παραλλαγή ειδικού ενδιαφέροντος που προκαλεί ανησυχία.

Κύριες Μεταλλάξεις: L452R, E484K και D614G .

Το στέλεχος B.1.617 έχει 13 μετaλλάξεις, από τις οποίες δύο προκαλούν ανησυχία. Η μετάλλαξη L452R, η οποία είχε ανιχνευθεί για πρώτη φορά στο λεγόμενο Καλιφορνέζικο στέλεχος (B.1.427). Η μετάλλαξη επηρεάζει την πρωτεΐνη της ακίδας του ιού, που χρησιμοποιεί ο κορωνοϊός για να εισέρχεται στα ανθρώπινα κύτταρα. Μάλλον, οι ακίδες αυτού του στελέχους συνδέονται πιο σταθερά στην επιφάνεια των ανθρώπινων κυττάρων. Εξαιτίας αυτού, η μετάλλαξη L452R εκτιμάται ότι αυξάνει τη μεταδοτικότητα του Ινδικού στελέχους B.1.617.1. από 15% έως 20% σε σχέση με το αρχικό πανδημικό στέλεχος.

Μεγαλύτερη όμως ανησυχία προκαλεί η δεύτερη σημαντική μετάλλαξη του Ινδικού στελέχους, η οποία ονομάζεται E484Q και επίσης επηρεάζει το σχήμα της πρωτεΐνης της ακίδας του ιού. Η συγκεκριμένη μετάλλαξη δημιουργήθηκε στην Ινδία και επηρεάζει την αποτελεσματικότητα (την οποία μειώνει) των εμβολίων, τα οποία στοχεύουν την πρωτεΐνη της ακίδας του ιού, δηλ. η παραλλαγή είναι σε θέση να αποφύγει το ανοσοποιητικό σύστημα τόσο των εμβολιασμένων όσο και των προηγουμένως μολυσμένων ατόμων με αποτέλεσμα να εκδηλώνονται σοβαρότερα κλινικά συμπτώματα της νόσου COVID-19. Η παραλλαγή δηλ. B.1.617 έχει μεταλλάξεις που αυξάνουν τη μετάδοση και που μπορεί επίσης να την καταστήσουν ανθεκτική σε αντισώματα που έχουν αναπτυχθεί μέσω εμβολιασμού ή φυσικής μόλυνσης», σύμφωνα με τον ΠΟΥ.

Το γεγονός ότι το νέο μεταλλαγμένο στέλεχος είναι πιο μολυσματικό, θα μπορούσε ενδεχομένως να είναι πιο θανατηφόρο από άλλα στελέχη. Το στέλεχος αυτό, μαζί με το Βρετανικό έχουν ως αποτέλεσμα να επηρεάζονται και άτομα κάτω των 45 ετών.

Μάλιστα αυτή η παραλλαγή θα μπορούσε να ταξινομηθεί από τον ΠΟΥ στη λίστα παραλλαγών που θεωρούνται πιο επικίνδυνες από την αρχική εκδοχή του ιού, λόγω της μεγαλύτερης μεταδοτικότητάς της, της ικανότητάς της να υπερνικήσει τις άμυνες που παρέχει ο εμβολιασμός και λόγω των ποσοστών θνησιμότητας των προσβεβλημένων ασθενών.

Συμπερασματικά, η Ινδική παραλλαγή είναι πιο μεταδοτική και φαίνεται να είναι ανθεκτική στα εμβόλια κατά της Covid-19. Παρόλα αυτά, το Ισραήλ κατέγραψε κρούσματα της νέας παραλλαγής του κορωνοϊού και θεωρεί ότι το εμβόλιο της κοινοπραξίας Pfizer/BioNTech είναι τουλάχιστον εν μέρει αποτελεσματικό ως προς αυτήν.

Τα δεδομένα από το Ισραήλ, τουλάχιστον για το εμβόλιο των Pfizer / BioNTech, όσον αφορά την προστασία που παρέχει για την παραλλαγή Β.1.1.7 (η Βρετανική παραλλαγή) είναι ενθαρρυντικά. Το εμβόλιο προσέφερε προστασία 94% έως 96% έναντι των λοίμωξης COVID-19 σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, ποσοστό συγκρίσιμο με τα αποτελέσματα των κλινικών δοκιμών.

Αντιθέτως, μετά τη δεύτερη δόση εμβολίου, η μόλυνση με την παραλλαγή Β.1.351 (την Νοτιοαφρικανική) ήταν ελαφρώς πιο συχνή στα εμβολιασμένα άτομα. Τα ευρήματα αυτά δείχνουν ότι τα εμβολιασμένα άτομα παραμένουν ευαίσθητα στην παραλλαγή B.1.1.7 μετά από μία δόση εμβολίου (αλλά όχι μια εβδομάδα μετά την δεύτερη δόση). Επίσης, το εμβόλιο μπορεί να είναι ελαφρώς λιγότερο αποτελεσματικό έναντι της παραλλαγής Β.1.351 σε σύγκριση με τον αρχικό ιό ή την παραλλαγή Β.1.1.7.

Τα ευρήματα από το Ισραήλ και το Η.Β. υπογραμμίζουν τη σημασία της στενής παρακολούθησης των παραλλαγών του SARS-CoV-2 (κάτι που γίνεται στη χώρα μας) και της αναγκαιότητας του πλήρους εμβολιασμού σε όλους. Επίσης, τα αποτελέσματα αυτά δείχνουν ότι τα διαγνωστικά τεστ για την COVID-19 θα συνεχίσουν να διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στον έλεγχο της πανδημίας, ακόμη και σε άτομα που έχουν ήδη εμβολιαστεί. Αυτό γίνεται ακόμη πιο σημαντικό τώρα, καθώς οι νέες παραλλαγές του ιού αυξάνονται σε συχνότητα.

*Βιβλιογραφία. European Center for Disease Prevention and Control. SARS-CoV-2 variants of concern as of 4 May 2021. https://www.ecdc.europa.eu/en/covid-19/variants-concern".