Κρίσιμη συνάντηση Μητσοτάκη - Σίσι στο Ελ Αλαμέιν: Στο επίκεντρο η Ανατολική Μεσόγειος και η τριμερής Ελλάδας - Κύπρου - Αιγύπτου

- Newsroom

Με φόντο τις γεωπολιτικές ανακατατάξεις στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή, αλλά και την ενίσχυση των επαφών της Τουρκίας με το Κάιρο, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης μεταβαίνει σήμερα, Τρίτη 8 Σεπτεμβρίου, στο Ελ Αλαμέιν, όπου θα έχει διμερή συνάντηση με τον πρόεδρο της Αιγύπτου Αμπντέλ Φατάχ αλ-Σίσι και θα συμμετάσχει σε άτυπη τριμερή συνάντηση Ελλάδας–Κύπρου–Αιγύπτου, παρουσία του προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη.

Η επίσκεψη πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία το Κάιρο επιχειρεί να διατηρεί ανοιχτούς διαύλους με διαφορετικές περιφερειακές δυνάμεις. Για την Αθήνα, συνεπώς, το ζητούμενο δεν είναι μια επιλογή της Αιγύπτου μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, αλλά η επιβεβαίωση της στρατηγικής σχέσης των δύο χωρών και η διασφάλιση ότι αυτή θα συνεχίσει να αποτελεί σταθερό σημείο αναφοράς στην περιοχή.

Δευτέρα 07 Σεπ 2026, 19:12

Στην Αίγυπτο αύριο ο Κυριάκος Μητσοτάκης: Το πρόγραμμα των συναντήσεων με Σίσι και Χριστοδουλίδη

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΕΘΝΗ

Το πρόγραμμα της επίσκεψης

Στις 12:00, τοπική ώρα και ώρα Ελλάδας, ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα έχει διμερή συνάντηση με τον Αμπντέλ Φατάχ αλ-Σίσι.

Στις 13:30 θα πραγματοποιηθεί η άτυπη τριμερής συνάντηση Ελλάδας–Κύπρου–Αιγύπτου, ενώ στις 14:30 οι τρεις ηγέτες θα κάνουν δηλώσεις στον Τύπο.

Στη διμερή συνάντηση αναμένεται να τεθούν οι ελληνοαιγυπτιακές σχέσεις, καθώς και οι δυνατότητες περαιτέρω συνεργασίας σε μια σειρά από τομείς.

Στην τριμερή, το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στην περαιτέρω ενίσχυση του σχήματος των τριών χωρών και στη μετατροπή της πολιτικής συνεργασίας σε συγκεκριμένα εγχειρήματα στους τομείς των επενδύσεων, της ενέργειας και της συνδεσιμότητας.

Η Τουρκία και το μήνυμα προς το Κάιρο

Η συγκυρία προσδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα στην επίσκεψη, καθώς η Τουρκία και η Αίγυπτος έχουν τα τελευταία χρόνια προχωρήσει σε σταδιακή αποκατάσταση των σχέσεών τους.

Η επαναπροσέγγιση Άγκυρας–Καΐρου δεν περιορίζεται στο διπλωματικό επίπεδο, αλλά έχει αποκτήσει και οικονομική και αμυντική διάσταση. Την ίδια στιγμή, η Αίγυπτος διατηρεί μια πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική, επιδιώκοντας να συνεργάζεται με διαφορετικές πλευρές χωρίς να εγκλωβίζεται σε αποκλειστικές συμμαχίες.

Ενδεικτικό της κινητικότητας είναι το τηλεφώνημα που είχε ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Χακάν Φιντάν με τον Αιγύπτιο ομόλογό του Μπαντρ Αμπντελατί, μία ημέρα πριν από την άφιξη του Έλληνα πρωθυπουργού. Στην επικοινωνία συζητήθηκαν οι διμερείς σχέσεις, η προετοιμασία του Ανώτατου Συμβουλίου Στρατηγικής Συνεργασίας Τουρκίας–Αιγύπτου, καθώς και οι εξελίξεις στη Λιβύη, το Ιράν και το Παλαιστινιακό.

Για την Αθήνα, η παρουσία του Μητσοτάκη στο Ελ Αλαμέιν λειτουργεί επομένως και ως μήνυμα ότι η ελληνοαιγυπτιακή στρατηγική σχέση παραμένει ενεργή και με σαφές περιεχόμενο.

Οι θαλάσσιες ζώνες στο επίκεντρο

Ιδιαίτερη θέση στην ελληνική ατζέντα καταλαμβάνει η Ανατολική Μεσόγειος και το ζήτημα των θαλάσσιων ζωνών.

Η συμφωνία Ελλάδας–Αιγύπτου του 2020 για τη μερική οριοθέτηση ΑΟΖ αποτελεί βασικό διπλωματικό κεκτημένο για την Αθήνα. Η συμφωνία αποτέλεσε στην πράξη απάντηση στο τουρκολιβυκό μνημόνιο και στηρίχθηκε στην αρχή ότι η οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών γίνεται μέσω συμφωνιών που εδράζονται στο Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας.

Η Αθήνα επιδιώκει να επιβεβαιώσει ότι το υφιστάμενο πλαίσιο παραμένει σταθερό, ιδιαίτερα καθώς η Άγκυρα επιδιώκει στενότερο συντονισμό με το Κάιρο και σε ζητήματα που αφορούν τις θαλάσσιες ζώνες.

Δεν θεωρείται δεδομένο ότι από τη συγκεκριμένη συνάντηση θα προκύψει άμεσα κάποια νέα συμφωνία για επέκταση της ελληνοαιγυπτιακής οριοθέτησης προς Ανατολάς. Για την ελληνική πλευρά, ιδιαίτερη σημασία έχει κυρίως η διατήρηση της συμφωνίας του 2020 χωρίς αμφισβητήσεις ή διαφοροποιήσεις.

Η τριμερής Αθήνας–Λευκωσίας–Καΐρου

Η παρουσία του Νίκου Χριστοδουλίδη προσδίδει ξεχωριστή πολιτική διάσταση στην επίσκεψη.

Η τριμερής Ελλάδα–Κύπρος–Αίγυπτος έχει εξελιχθεί σε σταθερό σχήμα περιφερειακής συνεργασίας, με Αθήνα και Λευκωσία να επιδιώκουν την περαιτέρω ενίσχυσή του σε μια περιοχή όπου οι συσχετισμοί μεταβάλλονται διαρκώς.

Η κοινή παρουσία των τριών ηγετών στο Ελ Αλαμέιν αναμένεται να υπογραμμίσει ότι οι σχέσεις της Αιγύπτου τόσο με την Ελλάδα όσο και με την Κύπρο αποτελούν δομημένη και μακροπρόθεσμη συνεργασία και όχι συγκυριακή συνεννόηση.

Παράλληλα, η ελληνική κυβέρνηση θεωρεί ότι η δημιουργία προσωπικών σχέσεων εμπιστοσύνης με ηγέτες της ευρύτερης περιοχής αποτελεί σημαντικό στοιχείο της εξωτερικής πολιτικής της.

GREGY: Η ενεργειακή διάσταση

Σημαντικό κεφάλαιο των επαφών είναι η ενέργεια, με ιδιαίτερη αναφορά στο έργο GREGY Interconnector.

Πρόκειται για σχεδιαζόμενη υποθαλάσσια ηλεκτρική διασύνδεση μήκους περίπου 950 χιλιομέτρων μεταξύ Αιγύπτου και Ελλάδας, με δυνατότητα μεταφοράς έως 3.000 MW ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές.

Το έργο έχει ενταχθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στα έργα ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος, ενώ συνδέεται και με την ευρωπαϊκή πρωτοβουλία Global Gateway.

Η σημασία του δεν περιορίζεται στην οικονομία ή την ενεργειακή διασύνδεση των δύο χωρών. Εφόσον προχωρήσει, μπορεί να δημιουργήσει έναν ενεργειακό διάδρομο Αφρική–Ελλάδα–Ευρώπη, ενισχύοντας τον ρόλο της Ελλάδας ως ενεργειακής πύλης και της Αιγύπτου ως παραγωγού και εξαγωγέα πράσινης ενέργειας.

Η συζήτηση για το έργο πραγματοποιείται παράλληλα με την αβεβαιότητα που εξακολουθεί να υπάρχει γύρω από άλλα ενεργειακά σχέδια στην Ανατολική Μεσόγειο.

Λιβύη και μεταναστευτικό

Στην ατζέντα αναμένεται να βρεθεί και η Λιβύη, όπου Αθήνα και Κάιρο έχουν κοινό ενδιαφέρον για τη διατήρηση της περιφερειακής σταθερότητας και τον περιορισμό της τουρκικής επιρροής.

Οι δύο πλευρές υποστηρίζουν ότι η λύση στο λιβυκό ζήτημα πρέπει να είναι πολιτική και να προκύψει υπό την αιγίδα του ΟΗΕ.

Για την Ελλάδα, ωστόσο, η Λιβύη έχει πλέον και άμεση σύνδεση με το μεταναστευτικό, λόγω των διαδρομών που ξεκινούν από την Αίγυπτο προς τη Λιβύη και στη συνέχεια κατευθύνονται προς την Κρήτη.

Η Αίγυπτος αποτελεί ταυτόχρονα χώρα προέλευσης, διέλευσης και υποδοχής μεγάλου αριθμού μεταναστών και προσφύγων, γεγονός που την καθιστά σημαντικό εταίρο και για την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η Αθήνα έχει επενδύσει τα τελευταία χρόνια στην ενίσχυση των σχέσεων ΕΕ–Αιγύπτου, στοιχείο που προσθέτει ένα ακόμη επίπεδο στη διμερή συνεργασία.

Η εκκρεμότητα της Μονής Αγίας Αικατερίνης

Ένα από τα πιο ευαίσθητα ζητήματα στις σχέσεις Αθήνας–Καΐρου παραμένει η Μονή Αγίας Αικατερίνης του Σινά.

Η ελληνική πλευρά επιδιώκει ένα νομικά ασφαλές καθεστώς που θα διασφαλίζει τον θρησκευτικό και λατρευτικό χαρακτήρα της Μονής, καθώς και την παρουσία της μοναστικής κοινότητας.

Ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης έχει αναφερθεί σε προκαταρκτική κατανόηση μεταξύ Αθήνας και Καΐρου, επισημαίνοντας ταυτόχρονα ότι σημαντικός είναι και ο ρόλος της ίδιας της μοναστικής κοινότητας.

Παράλληλα, πληροφορίες από την Αίγυπτο δείχνουν ότι παραμένουν σύνθετα ζητήματα που αφορούν την κυριότητα, τη χρήση της γης και το νομικό καθεστώς.

Ως εκ τούτου, δεν θεωρείται βέβαιο ότι το συγκεκριμένο ζήτημα μπορεί να κλείσει με μία πολιτική συμφωνία κατά τη συνάντηση των δύο ηγετών. Παραμένει, όμως, ένα θέμα με ιδιαίτερη σημασία για την ανθεκτικότητα των ελληνοαιγυπτιακών σχέσεων.

Η ευρύτερη ελληνική στρατηγική

Η επίσκεψη στην Αίγυπτο εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια της Αθήνας να διατηρεί ισχυρούς διαύλους με τις χώρες της Βόρειας Αφρικής, της Μέσης Ανατολής και του Κόλπου.

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται οι σχέσεις με τη Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Κατάρ, τον Λίβανο, την Ιορδανία και το Ισραήλ.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται, μάλιστα, το επόμενο διάστημα να επισκεφθεί το Ριάντ, με στόχο την επιβεβαίωση της στρατηγικής σχέσης Ελλάδας–Σαουδικής Αραβίας.

Η Αθήνα διατηρεί παράλληλα στενές σχέσεις με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, ιδιαίτερα καλές σχέσεις με το Κατάρ, ενώ βρίσκεται κοντά και στην κυβέρνηση του Λιβάνου, όπως αποτυπώθηκε και κατά την πρόσφατη επίσκεψη του προέδρου της χώρας, Ζοζέφ Αούν. Ο Έλληνας πρωθυπουργός είχε επίσης επισκεφθεί την Ιορδανία, ενώ ιδιαίτερα στενή παραμένει η συνεργασία με την Αίγυπτο και το Ισραήλ.

Σύμφωνα με την κυβερνητική προσέγγιση, το δίκτυο αυτό σχέσεων ενισχύεται και μέσα από τη δημιουργία προσωπικών σχέσεων εμπιστοσύνης μεταξύ των ηγετών.

Ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης, απαντώντας σε σχετική ερώτηση στη συνέντευξη Τύπου στο πλαίσιο της ΔΕΘ, είχε περιγράψει τον ρόλο της Ελλάδας ως «γέφυρας» μεταξύ Ευρώπης, Μέσης Ανατολής και χωρών του Κόλπου.

Η Συμφωνία της Μέκκας και οι νέοι περιφερειακοί συσχετισμοί

Στο ευρύτερο περιφερειακό περιβάλλον εντάσσεται και η Συμφωνία της Μέκκας μεταξύ Τουρκίας, Σαουδικής Αραβίας και Πακιστάν, η οποία δημιούργησε νέο μηχανισμό αμυντικής συνεργασίας με χαρακτηριστικά συλλογικής άμυνας.

Για το περιεχόμενο της συμφωνίας δεν υπάρχει ακόμη πλήρης εικόνα, γεγονός που οδηγεί την ελληνική πλευρά σε προσεκτική αποτίμηση των επιπτώσεών της.

Η Αίγυπτος δεν συμμετέχει στο συγκεκριμένο αμυντικό σχήμα, διατηρεί όμως συμμετοχή στο R4, μαζί με Τουρκία, Σαουδική Αραβία και Πακιστάν. Το R4 συνεδρίασε τον Ιούνιο στο Κάιρο, με αντικείμενο την περιφερειακή ασφάλεια και τον συντονισμό των τεσσάρων χωρών.

Για την Αθήνα, η εξέλιξη αυτή επιβεβαιώνει ότι το Κάιρο επιδιώκει να διατηρεί ανοιχτές σχέσεις προς διαφορετικές κατευθύνσεις, χωρίς μέχρι στιγμής να έχει εγκαταλείψει τη στρατηγική συνεργασία του με την Ελλάδα και την Κύπρο.

Τι επιδιώκει η Αθήνα

Το βασικό ζητούμενο της ελληνικής πλευράς στο Ελ Αλαμέιν είναι να διατηρηθεί η σταθερότητα του ελληνοαιγυπτιακού στρατηγικού άξονα μέσα σε ένα περιβάλλον συνεχών ανακατατάξεων.

Η Αθήνα δεν επιδιώκει να ζητήσει από το Κάιρο να επιλέξει μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας. Αντίθετα, επιδιώκει να διασφαλίσει ότι η προσέγγιση Αιγύπτου–Τουρκίας δεν θα επηρεάσει τα κεκτημένα της ελληνοαιγυπτιακής συνεργασίας.

Σε αυτά περιλαμβάνονται η συμφωνία για τις θαλάσσιες ζώνες του 2020, η τριμερής συνεργασία Ελλάδας–Κύπρου–Αιγύπτου, αλλά και η ανάπτυξη συγκεκριμένων συνεργειών σε ενέργεια, επενδύσεις και συνδεσιμότητα.

Η σχέση των δύο χωρών έχει ήδη αποκτήσει γεωπολιτική, στρατιωτική και ενεργειακή διάσταση, ενώ σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται και η προώθηση της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας–Αιγύπτου μέσω υποθαλάσσιου καλωδίου, με ευρωπαϊκή συγχρηματοδότηση.

Η σημερινή συνάντηση στο Ελ Αλαμέιν αναμένεται έτσι να λειτουργήσει περισσότερο ως επιβεβαίωση και εμβάθυνση μιας ήδη διαμορφωμένης στρατηγικής σχέσης παρά ως μεμονωμένο διπλωματικό γεγονός. Το αποτέλεσμα των συνομιλιών και κυρίως το περιεχόμενο των δηλώσεων των τριών ηγετών θα δείξει σε ποιον βαθμό Αθήνα, Λευκωσία και Κάιρο μπορούν να διατηρήσουν κοινό βηματισμό σε μια περιοχή όπου οι ισορροπίες μεταβάλλονται με ταχύτητα.