Κύπρος: Επαναπατρίστηκαν δύο βυζαντινές εικόνες του 14ου αιώνα που είχαν κλαπεί μετά την εισβολή του 1974

- Newsroom

Δύο πολύτιμα έργα από τον ναό της Παναγίας της Φορβιώτισσας στην Ασίνου εντοπίστηκαν στο Ηνωμένο Βασίλειο και παραδόθηκαν στη Μητρόπολη Μόρφου, χωρίς να καταβληθεί αποζημίωση στον κάτοχο.

Περισσότερα από 50 χρόνια μετά την τουρκική εισβολή του 1974, δύο βυζαντινές εικόνες του 14ου αιώνα επέστρεψαν στην Κύπρο, έπειτα από συντονισμένες ενέργειες για τον εντοπισμό τους και την αποκατάσταση των δικαιωμάτων της Εκκλησίας Κύπρου.

Πρόκειται για τις εικόνες των Ευαγγελιστών Ματθαίου και Μάρκου, έργα της παλαιολόγειας περιόδου, που προέρχονται από τον βυζαντινό ναό της Παναγίας της Φορβιώτισσας στην Ασίνου. Πριν από την εισβολή, είχαν μεταφερθεί στο Μέγαρο της Ιεράς Μητροπόλεως Κυρηνείας στην Κερύνεια, από όπου και εκλάπησαν.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Ιεράς Μητροπόλεως Μόρφου, οι εικόνες εντοπίστηκαν στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ακολούθησε η τεκμηρίωση της διακίνησής τους και η αναγνώριση των δικαιωμάτων της Εκκλησίας Κύπρου, ανοίγοντας τον δρόμο για την επιστροφή τους στον τόπο προέλευσής τους.

Όπως διευκρινίζεται, η παράδοσή τους στη Μητρόπολη Μόρφου πραγματοποιήθηκε χωρίς οικονομική επιβάρυνση, καθώς ο κάτοχός τους δεν ζήτησε αποζημίωση.

Οι συντελεστές του επαναπατρισμού

Καθοριστική ήταν η συμβολή ειδικών στην ιστορία της βυζαντινής τέχνης και στη διαχείριση υποθέσεων επαναπατρισμού πολιτιστικών αγαθών.

Στην προσπάθεια συμμετείχαν ο δρ Χριστόδουλος Χατζηχριστοδούλου, βυζαντινολόγος και σύμβουλος της Μητροπόλεως Μόρφου για τα βυζαντινά και μεταβυζαντινά μνημεία, και η Μαρία Παφίτη, ιστορικός τέχνης και πρώην επικεφαλής του τμήματος εικόνων του οίκου δημοπρασιών Christie's.

Σημαντική ήταν επίσης η συμβολή του Επισκόπου Νεαπόλεως Πορφυρίου, προέδρου της Συνοδικής Επιτροπής Ναοδομίας, Μνημείων και Χριστιανικής Τέχνης της Εκκλησίας Κύπρου, ενώ ο δικηγόρος Γιώργος Χατζηπιερής ανέλαβε τα νομικά ζητήματα και τον συντονισμό της διαδικασίας.

Η Μητρόπολη Μόρφου ευχαρίστησε όλους όσοι συνέβαλαν στην ολοκλήρωση της προσπάθειας, κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στο Τμήμα Αρχαιοτήτων Κύπρου και τον διευθυντή του, δρα Γιώργο Γεωργίου, στον αρχηγό της Αστυνομίας Κύπρου Θεμιστό Αρναούτη, στην Ιντερπόλ, καθώς και στον θεολόγο και αγιογράφο Γιώργο Πέτρου.

Ποιες εικόνες εξακολουθούν να αναζητούνται

Οι δύο εικόνες αποτελούν σημαντικά τεκμήρια της βυζαντινής τέχνης και της εκκλησιαστικής κληρονομιάς της Κύπρου. Δεν είναι, ωστόσο, τα μοναδικά έργα από τη συγκεκριμένη σύνθεση που έχουν αναζητηθεί στο εξωτερικό.

Το 2007 είχαν επαναπατριστεί από τη Νέα Υόρκη δύο ακόμη εικόνες από τη Μεγάλη Δέηση της Παναγίας Φορβιώτισσας, οι οποίες απεικονίζουν τους αποστόλους Πέτρο και Παύλο.

Από την ίδια σειρά διασώζεται και η εικόνα του Χριστού Παντοκράτορα, ενώ εξακολουθούν να αναζητούνται οι εικόνες της Θεοτόκου, του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου και των Ευαγγελιστών Ιωάννη του Θεολόγου και Λουκά.

Η επιστροφή των δύο έργων προσθέτει ακόμη ένα σημαντικό κεφάλαιο στις προσπάθειες για την ανάκτηση πολιτιστικών θησαυρών που απομακρύνθηκαν παράνομα από την Κύπρο μετά το 1974, επαναφέροντας στο προσκήνιο το ζήτημα της προστασίας και της αποκατάστασης της πολιτιστικής κληρονομιάς του νησιού.

Με πληροφορίες από orthodoxianewsagency.gr