- Newsroom
Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή εισέρχεται σε εξαιρετικά επικίνδυνη φάση, καθώς επιβεβαιώθηκε ο θάνατος του Αλί Χαμενεΐ κατά τη διάρκεια αμερικανο-ισραηλινών αεροπορικών επιδρομών στην Τεχεράνη.
Τα πλήγματα, που πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο κοινής επιχείρησης ΗΠΑ – Ισραήλ, στοχοποίησαν στρατιωτικές εγκαταστάσεις, εκτοξευτήρες πυραύλων και κέντρα διοίκησης. Σύμφωνα με ιρανικά κρατικά μέσα, ο ανώτατος ηγέτης σκοτώθηκε στο γραφείο του.
Το Ιράν κήρυξε 40 ημέρες εθνικού πένθους, ενώ η διαδικασία διαδοχής της ανώτατης ηγεσίας έχει ήδη ενεργοποιηθεί.
Νεκρός και ο αρχηγός των Ενόπλων Δυνάμεων του Ιράν
Επίσης, ο επικεφαλής του γενικού επιτελείου ενόπλων δυνάμεων του Ιράν, ο Αμπντολραχίμ Μουσαβί, σκοτώθηκε μαζί με άλλους υψηλόβαθμους αξιωματικούς του στρατού στα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα, μετέδωσε η ιρανική κρατική τηλεόραση.
Το τηλεοπτικό δίκτυο ανέφερε το όνομα του Μουσαβί μεταξύ των υψηλόβαθμων αξιωματικών που σκοτώθηκαν χθες Σάββατο μαζί με τον υπουργό Άμυνας του Ιράν, τον επικεφαλής των Φρουρών της Επανάστασης Μοχαμάντ Πακπούρ και τον Αλί Σαμχανί, σύμβουλο του αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Η ιρανική κρατική τηλεόραση διευκρίνισε ότι όλοι τους σκοτώθηκαν "στη διάρκεια συνεδρίασης του Συμβουλίου Άμυνας", ενώ πρόσθεσε ότι θα ανακοινωθούν και άλλα ονόματα αργότερα.
Χιλιάδες άνθρωποι συνέρρευσαν σήμερα στην πλατεία Ενγκελάμπ, στο κέντρο της Τεχεράνης, μετά την ανακοίνωση του θανάτου του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, του αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, σύμφωνα με δημοσιογράφους του AFP.
Οι περισσότεροι ντυμένοι στα μαύρα, κάποιοι κλαίγοντας και κρατώντας πορτρέτα του αγιατολάχ που κατέχει από το 1989 το υψηλότερο αξίωμα στο Ιράν, φώναζαν «Θάνατος στην Αμερική!», «Θάνατος στο Ισραήλ!» ανάμεσα σε σημαίες της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Ο θάνατος του 86χρονου Χαμενεΐ από τα πλήγματα που εξαπέλυσαν χθες Σάββατο Ισραήλ και ΗΠΑ επιβεβαιώθηκε σήμερα από την ιρανική κρατική τηλεόραση.
Υποστηρικτές του ανώτατου θρησκευτικού ηγέτη της χώρας φωνάζουν «θάνατος στην Αμερική»:
Αντίποινα του Ιράν – Πλήγματα σε αμερικανικές βάσεις και ισραηλινές πόλεις
Η Τεχεράνη απάντησε με πυραυλικές επιθέσεις και drones κατά αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων και στόχων στο Ισραήλ.
Σειρήνες συναγερμού ήχησαν σε μεγάλες πόλεις, ενώ αναχαιτίσεις πυραύλων καταγράφηκαν πάνω από τη Ντόχα, την Αμμάν και περιοχές του Κόλπου.
Οι Φρουροί της Επανάστασης απείλησαν με «την πιο άγρια επιθετική επιχείρηση στην ιστορία», προαναγγέλλοντας νέα κλιμάκωση.
Πολλές ισχυρές εκρήξεις ακούστηκαν στην περιοχή του Ντουμπάι στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, στην πρωτεύουσα του Κατάρ, τη Ντόχα, αλλά και στη Μανάμα, πρωτεύουσα του Μπαχρέιν, για δεύτερη ημέρα σήμερα, δήλωσαν αυτόπτες μάρτυρες. Το Ιράν έχει προειδοποιήσει ότι θα στοχοθετήσει αμερικανικές βάσεις στην περιοχή και χθες ήδη έπληξε στόχους σε απάντηση στα αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα εναντίον του εδάφους του.
Το Ιράν εξαπέλυσε νέα πλήγματα με πυραύλους και drones εναντίον του Ισραήλ και αμερικανικών βάσεων στην περιοχή, μετέδωσε σήμερα η ιρανική κρατική τηλεόραση σε απάντηση στην επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ η οποία κόστισε τη ζωή, μεταξύ άλλων, και στον ανώτατο ηγέτη της χώρας, τον αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Ειδικότερα, 27 αμερικανικές βάσεις στην περιοχή, όπως και το αρχηγείο του ισραηλινού στρατού και ένα συγκρότημα της αμυντικής βιομηχανίας στο Τελ Αβίβ είναι μεταξύ των στόχων, πρόσθεσε η κρατική τηλεόραση.
Χτύπημα κατά του αεροδρομίου στο Ντουμπάι των ΗΑΕ:
Επίθεση στο ξενοδοχείο Crowne Plaza Manama στο Μπαχρέιν:
Ο Αλί Λαριτζάνι, ένας από τους πιο ισχυρούς ηγέτες του Ιράν, απείλησε ανοιχτά τις ΗΠΑ μετά τις επιθέσεις που οδήγησαν στον θάνατο του Αλί Χαμενεΐ.
«Οι Αμερικανοί τρύπησαν την καρδιά του ιρανικού λαού και εμείς θα τους τρυπήσουμε στην καρδιά», δήλωσε ο Λαριτζάνι, Γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας. Υποσχέθηκε περαιτέρω αντίποινα κατά των ΗΠΑ και του Ισραήλ, τονίζοντας ότι «η αντίδραση των ενόπλων δυνάμεών μας θα είναι πολύ ισχυρότερη».
«Πρέπει να καταλάβουν ότι δεν μπορούν απλώς να χτυπούν και να φεύγουν», πρόσθεσε.
Ο Λαριτζάνι, που ήταν βασικός σύμβουλος του Χαμενεΐ, τόνισε ότι σύντομα θα διαμορφωθεί προσωρινή ηγετική δομή που θα περιλαμβάνει τον πρόεδρο και τον επικεφαλής της Δικαιοσύνης.
Παράλληλα, διαβεβαίωσε τους ηγέτες της περιοχής ότι το Ιράν δεν επιδιώκει πόλεμο μαζί τους, αλλά θα συνεχίσει να στοχεύει αμερικανικές βάσεις σε χώρες της Μέσης Ανατολής.
«Πρέπει να γίνει ξεκάθαρο μία και καλή ότι οι Αμερικανοί δεν μπορούν να εκφοβίσουν τον ιρανικό λαό», κατέληξε ο Λαριτζάνι.
Η χώρα ήταν προετοιμασμένη για όλα τα σενάρια δήλωσε ο πρόεδρος του Κοινοβουλίου
Το Ιράν είχε προετοιμαστεί «για όλα τα σενάρια», περιλαμβανομένου του θανάτου του ανώτατου ηγέτη της χώρας, του αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, δήλωσε σήμερα ο πρόεδρος του κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ. «Ήμασταν προετοιμασμένοι για αυτές τις στιγμές και είχαμε εξετάσει όλα τα σενάρια", δήλωσε ο Γαλιμπάφ σε βίντεο που μεταδόθηκε από την ιρανική κρατική τηλεόραση. Ο ίδιος πρόσθεσε ότι ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ και ο ακροδεξιός Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου «πέρασαν τις κόκκινες γραμμές μας» και «θα υποστούν τις συνέπειες».
«Αποδόθηκε δικαιοσύνη» δήλωσε ο Ισραηλινός υπουργός Άμυνας Κατς για τον θάνατο του Χαμενεΐ
Ο ακροδεξιός Ισραηλινός υπουργός Άμυνας, ο Ίσραελ Κατς, εξέφρασε σήμερα την ικανοποίησή του για τον θάνατο του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, του αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, δηλώνοντας ότι «αποδόθηκε δικαιοσύνη». «Ο Χαμενεΐ εξουδετερώθηκε (...) όπως και υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι του ιρανικού τρομοκρατικού φρουρίου», έγραψε ο Κατς σε ανακοίνωσή του που αναρτήθηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. «Αποδόθηκε δικαιοσύνη και ο άξονας του κακού υπέστη μια συντριπτική ήττα», συνέχισε ο ίδιος.
Τραμπ: «Αν χτυπήσει σήμερα, θα απαντήσουμε με δύναμη που δεν έχει ξαναδεί κανείς»
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, προειδοποίησε δημόσια το Ιράν για σφοδρή απάντηση σε περίπτωση νέων επιθέσεων.
«Αν χτυπήσει σήμερα, θα απαντήσουμε με δύναμη που δεν έχει ξαναδεί κανείς», δήλωσε, ενισχύοντας το κλίμα διεθνούς ανησυχίας για γενικευμένη σύρραξη.
Οι σημαντικότερες αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή
Μετά τις ιρανικές απειλές, σε ύψιστο συναγερμό τέθηκαν στρατιωτικές εγκαταστάσεις σε:
- Μπαχρέιν (5ος Στόλος)
- Κατάρ (βάση Αλ Ουντέιντ – Centcom)
- Κουβέιτ
- Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα
- Ιράκ
- Σαουδική Αραβία
- Ιορδανία
- Συρία
Το Ιράν έχει προειδοποιήσει ότι «όλες οι αμερικανικές βάσεις αποτελούν στόχο».
Το Ιράν έχει προειδοποιήσει ότι όλες οι αμερικανικές βάσεις στην περιοχή αποτελούν στόχο μετά την επίθεση που δέχθηκε χθες Σάββατο από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ και ήδη έχει εξαπολύσει πλήγματα εναντίον τους.
Μπαχρέιν
Στο μικρό βασίλειο του Κόλπου βρίσκεται μια σημαντική ναυτική βάση των ΗΠΑ, όπου σταθμεύει ο 5ος αμερικανικός στόλος. Σε αυτό το λιμάνι σε βαθιά νερά ελλιμενίζονται τα μεγαλύτερα αμερικανικά πλοία, όπως τα αεροπλανοφόρα. Το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ χρησιμοποίει τη βάση αυτή από το 1948.
Κατάρ
Στη χώρα αυτή βρίσκεται η βάση αλ Ουντέιντ, η μεγαλύτερη αμερικανική στρατιωτική εγκατάσταση στην περιοχή. Εκεί βρίσκονται πολλά κέντρα διοίκησης της Centcom -- του μικτού διοικητηρίου του αμερικανικού στρατού που είναι αρμόδιο για τις επιχειρήσεις του σε μια περιοχή η οποία εκτείνεται από την Αίγυπτο στα ανατολικά ως το Καζακστάν στα δυτικά.
Επίσης η βάση αυτή φιλοξενεί μαχητικά αεροσκάφη και μέσα εναέριας μεταφοράς και ανεφοδιασμού εν πτήσει όπως και μονάδες πληροφοριών και σταθμεύουν περίπου 10.000 αμερικανικά στρατεύματα.
Κουβέιτ
Στη χώρα βρίσκονται πολλές αμερικανικές βάσεις, μεταξύ των οποίων το στρατόπεδο Αριφζάν, όπου στεγάζεται η προωθημένη έδρα του στρατού ξηράς της Centcom, αλλά και η αεροπορική βάση Άλι αλ Σάλεμ, που απέχει περίπου 40 χιλιόμετρα από τα σύνορα με το Ιράκ.
Εξάλλου το στρατόπεδο Μπέρινγκ δημιουργήθηκε το 2003 στη διάρκεια του πολέμου του Ιράκ και αποτελεί βάση για τις μονάδες του αμερικανικού στρατού που αναπτύσσονται στο Ιράκ και τη Συρία.
Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα
Η αεροπορική βάση αλ Ντάφρα, που βρίσκεται νότια του Αμπού Ντάμπι, είναι κρίσιμης σημασίας για την αμερικανική Πολεμική Αεροπορία.
Επίσης το λιμάνι Τζέμπελ Άλι στο Ντουμπάι, αν και δεν είναι επισήμως αμερικανική βάση, είναι το μεγαλύτερο που υποδέχεται πλοία του αμερικανικού Πολεμικού Ναυτικού.
Ιράκ
Οι ΗΠΑ διατηρούν παρουσία στην αεροπορική βάση Άιν αλ Άσαντ, στη δυτική επαρχία Άνμπαρ, υποστηρίζοντας τις ιρακινές ένοπλες δυνάμεις και συνεισφέροντας στις αποστολές του ΝΑΤΟ, σύμφωνα με τον Λευκό Οίκο.
Το 2020 η βάση αυτή έγινε στόχος πληγμάτων του Ιράν σε αντίποινα για τον φόνο του Ιρανού στρατηγού Κάσεμ Σολεϊμανί σε αμερικανική επίθεση.
Επίσης στην αεροπορική βάση της Αρμπίλ, που βρίσκεται στην ημιαυτόνομη περιοχή του Ιρακινού Κουρδιστάν, σταθμεύουν δυνάμεις των ΗΠΑ και του συνασπισμού του οποίου ηγούνται κατά των τζιχαντιστών.
Σαουδική Αραβία
Οι Αμερικανοί στρατιώτες στη χώρα, που ήταν 2.321 το 2024 σύμφωνα επιστολή του Λευκού Οίκου, ενεργούν σε συντονισμό με τη σαουδαραβική κυβέρνηση
Κάποια στρατεύματα σταθμεύουν περίπου 60 χλμ. νότια του Ριάντ, στην αεροπορική βάση Πρίγκιπα Σουλτάν.
Ιορδανία
Η αεροπορική βάση Μουγουαφάκ αλ Σάλτι βρίσκεται στην Αζράκ, 100 χιλιόμετρα βορειοανατολικά της πρωτεύουσας Αμάν.
Συρία
Οι ΗΠΑ διατηρούν εδώ και χρόνια στρατιωτική παρουσία σε σειρά εγκαταστάσεων στη Συρία, στο πλαίσιο των διεθνών προσπαθειών κατά της τζιχαντιστικής οργάνωσης Ισλαμικό Κράτος.
Τα στρατεύματα αυτά όμως αποσύρονται από τη χώρα, μια διαδικασία που αναμένεται να ολοκληρωθεί σε έναν μήνα, όπως δήλωσαν πρόσφατα πολλές πηγές στο AFP.
Συναγερμός για τους Έλληνες στα Εμιράτα
Σύμφωνα με πληροφορίες, περίπου 15.000 Έλληνες πολίτες βρίσκονται στην περιοχή του Κόλπου, με περίπου 1.500 να έχουν αιτηθεί επαναπατρισμό.
Η ελληνική πρεσβεία καλεί τους πολίτες να παραμείνουν σε ασφαλείς χώρους, ενώ πτήσεις θα οργανωθούν μόλις ανοίξει ο εναέριος χώρος.
Διαδοχή εξουσίας στην Τεχεράνη
Τρεις αξιωματούχοι, μεταξύ των οποίων ο πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν, θα αναλάβουν τη μετάβαση στο Ιράν μετά τον θάνατο του ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, δήλωσε σήμερα ένας σύμβουλος του αγιατολάχ, ο Μοχαμάντ Μοχμπέρ, σύμφωνα με την κρατική τηλεόραση.
Εκτός από τον Πεζεσκιάν το έργο αυτό θα αναλάβουν ο επικεφαλής της δικαστικής εξουσίας Γολαμχοσεΐν Μοχσενί Εζεΐ και ένας νομικός του Συμβουλίου των Φρουρών του Συντάγματος, πρόσθεσε ο Μοχμπέρ.
Ιράκ: Ένταση έξω από την αμερικανική πρεσβεία στη Βαγδάτη
Διαδηλωτές προσπάθησαν σήμερα το πρωί να εισβάλουν στο συγκρότημα όπου βρίσκεται η πρεσβεία των ΗΠΑ στη Βαγδάτη, μετά την ανακοίνωση του θανάτου του ανώτατου ηγέτη του Ιράν αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ από τα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα, σύμφωνα με πηγή ασφαλείας του Ιράκ. "Οι απόπειρές τους έχουν αποτύχει μέχρι στιγμής, αλλά συνεχίζουν να προσπαθούν" να σπάσουν τη γραμμή των δυνάμεων ασφαλείας, επεσήμανε η πηγή αυτή στο AFP. Βίντεο που αναρτήθηκαν σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης δείχνουν διαδηλωτές να ρίχνουν πέτρες εναντίον των δυνάμεων ασφαλείας, που απάντησαν με δακρυγόνα, ενώ εργαζόμενος του AFP είδε εκατοντάδες ανθρώπους να κρατούν σημαίες φιλοϊρανικών ομάδων.
Ο γιος του Σάχη λέει ότι η Ισλαμική Δημοκρατία θα πεταχτεί στα «σκουπίδια της Ιστορίας»
Με τον θάνατο του αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος ανακοινώθηκε χθες Σάββατο, η Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν θα βρεθεί «στον σκουπιδοτενεκέ της Ιστορίας», δήλωσε ο γιος του τελευταίου σάχη της χώρας, ο Ρεζά Παχλαβί.
«Με τον θάνατό του η Ισλαμική Δημοκρατία ουσιαστικά έφτασε στο τέλος της και σύντομα θα βρεθεί στον σκουπιδοτενεκέ της Ιστορίας», έγραψε ο Ρεζά Παχλαβί στο X. «Προς τις ένοπλες δυνάμεις, τις δυνάμεις ασφαλείας και την αστυνομία: οποιαδήποτε απόπειρα να στηρίξετε το καθεστώς που καταρρέει θα αποτύχει», πρόσθεσε.
Ο Ρεζά Παχλαβί, που αυτοπαρουσιάζεται ως προσωπικότητα της μετάβασης στο Ιράν, ζήτησε από τους Ιρανούς «να παραμείνουν σε εγρήγορση» προς το παρόν. «Η στιγμή για μια μαζική και αποφασιστική παρουσία στους δρόμους είναι πολύ κοντά», τόνισε.
Σε άρθρο του στην Washington Post ο Ρεζά Παχλαβί ευχαρίστησε τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ για τα πλήγματα που εξαπέλυσαν οι ΗΠΑ χθες εναντίον του Ιράν και επανέλαβε ότι είναι έτοιμος να ηγηθεί της μετάβασης εξουσίας.
Διευκρίνισε ωστόσο ότι θα πρόκειται απλώς για μεταβατικό ρόλο, μετά τις επικρίσεις που δέχθηκε καθώς κάποιοι φοβούνται ότι επιδιώκει να επαναφέρει τη μοναρχία στο Ιράν.
«Πολλοί Ιρανοί, συχνά με κίνδυνο τη ζωή τους, μου έχουν ζητήσει να ηγηθώ αυτής της μετάβασης. Εντυπωσιάζομαι από το θάρρος τους και ανταποκρίθηκα στην έκκλησή τους», έγραψε ο γιος του σάχη.
«Ο δρόμος μας θα είναι διαφανής: θα συνταχθεί νέο Σύνταγμα που θα επικυρωθεί με δημοψήφισμα, το οποίο θα ακολουθήσουν ελεύθερες εκλογές υπό διεθνή εποπτεία. Όταν οι Ιρανοί ψηφίσουν, η μεταβατική κυβέρνηση θα διαλυθεί», εξήγησε.
Σύμφωνα με τον Ρεζά Παχλαβί, όλες οι ομάδες της αντιπολίτευσης έχουν συμφωνήσει στις βασικές αρχές, κυρίως στον διαχωρισμό κράτους – εκκλησίας, όπως και ότι στηρίζουν την εδαφική ακεραιότητα του Ιράν και την ανάγκη για «ατομικές ελευθερίες και ισότητα όλων των πολιτών»