Μουντιάλ 2026: Όλα για το χρήμα (βίντεο)

Το Μουντιάλ είναι εδώ και δεκαετίες μία από τις δύο εμπορικότερες διοργανώσεις του παγκόσμιου αθλητισμού (η άλλη είναι, προφανώς, οι Ολυμπιακοί Αγώνες) και η προσδοκία του κέρδους αποτελεί ένα από τα βασικά κίνητρα των χωρών που υποβάλλουν υποψηφιότητα για την οργάνωσή του.

Ακόμη και οι πιο ρομαντικοί έχουν, προ πολλού, συμβιβαστεί με την πεζή πραγματικότητα, που λέει πως οι επιφανείς χορηγοί και τα μεγάλα τηλεοπτικά δίκτυα συνιστούν αναπόσπαστο κομμάτι του κορυφαίου ποδοσφαιρικού τουρνουά.

Αυτό που συμβαίνει, όμως, στο Μουντιάλ 2026 δεν έχει προηγούμενο και είναι σαφές πως, προϊόντος του χρόνου, το ποδόσφαιρο, αυτό καθεαυτό, καθίσταται δευτερεύουσας σημασίας λεπτομέρεια.

Τα νούμερα προκαλούν ίλιγγο και πιστοποιούν την πλήρη εμπορευματοποίηση ενός αθλητικού τουρνουά που έχει υποταχθεί πλήρως στους νόμους της αγοράς και κινδυνεύει να χάσει οριστικά την ψυχή του.

Η... αχόρταγη FIFA, που κατ’ ουσίαν έχει μετατραπεί σε έναν μηχανισμό παραγωγής χρήματος, προβλέπει τζίρο που αγγίζει τα 14 δισεκατομμύρια δολάρια, δηλαδή καθαρό κέρδος άνω των 11 δισεκατομμυρίων. Μόνον οι χορηγίες αναμένεται να αποφέρουν 2.7 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ τα δικαιώματα μετάδοσης ξεπερνούν τα 5 δισεκατομμύρια.

Σουρεαλιστικό το κόστος των εισιτηρίων

Η πιο ορατή συνέπεια της εμπορευματοποίησης είναι η εκτίναξη των τιμών των εισιτηρίων. Στο Κατάρ το 2022, το φθηνότερο εισιτήριο κόστιζε 55 δολάρια. Στο Μουντιάλ του 2026, η αντίστοιχη κατηγορία εκτοξεύτηκε στα... 560 δολάρια! Η FIFA εφαρμόζει μάλιστα σύστημα δυναμικής τιμολόγησης, βάσει του οποίου οι τιμές αλλάζουν ανάλογα με τη ζήτηση, αφήνοντας τους απλούς φιλάθλους στο περιθώριο.

Το αποτέλεσμα της πολιτικής αυτής ήταν προδιαγεγραμμένο. Τα γήπεδα στις ΗΠΑ, τον Καναδά και το Μεξικό δεν γεμίζουν με φιλάθλους, αλλά με εταιρικές αντιπροσωπείες, VIP φιλοξενούμενους και τουρίστες/καταναλωτές, την ώρα που όσοι πραγματικά αγαπούν το ποδόσφαιρο, μένουν εκτός νυμφώνος.

Ακόμη και η αγορά εμφιαλωμένου νερού, το οποίο παράγεται από συγκεκριμένες εταιρείες που έχουν συνάψει χορηγικά συμβόλαια, ήταν αρχικά υποχρεωτική, αλλά η αντίδραση του κόσμου ανάγκασε τους διοργανωτές να κάνουν πίσω.

Το δε hydration break, δηλαδή η διακοπή την ώρα του αγώνα, για να δροσιστούν, δήθεν, οι παίκτες, δεν έχει να κάνει με την υγεία των αθλητών, αλλά με την εξασφάλιση περαιτέρω διαφημιστικού χρόνου.

Η παγκόσμια συνομοσπονδία δικαιολόγησε την απόφαση αύξησης των ομάδων από 32 σε 48, ως μέτρο δημοκρατικοποίησης του αθλήματος. Αλλά ακόμα και ο Γούανγκ Τζιανλίν, Κινέζος μεγιστάνας και μέγας χορηγός της FIFA, δήλωσε με αφοπλιστική ειλικρίνεια: «Βλέπω ξεκάθαρα ότι ο στόχος της αύξησης των ομάδων είναι να βγάλουν ακόμη περισσότερα χρήματα». Περισσότερα παιχνίδια σημαίνουν περισσότερα έσοδα από τηλεοπτικά δικαιώματα, περισσότερες χορηγίες, περισσότερα εισιτήρια.

Το αποτέλεσμα όλων αυτών είναι η δημιουργία ενός «αποστειρωμένου» περιβάλλοντος το οποίο ελάχιστη σχέση έχει με το πραγματικό Παγκόσμιο Κύπελλο, την άλλοτε μαγική διοργάνωση που μας έκανε να λατρέψουμε το ποδόσφαιρο. Πρόσφατο άρθρο του περιοδικού Newsweek είχε τίτλο: «Πώς η FIFA σκοτώνει το Μουντιάλ». Ο τίτλος αυτός τα λέει, δυστυχώς, όλα...