Πρωινός καφές με τον πρόεδρο του Πανελληνίου Ιατρικού Συλλόγου Θανάση Εξαδάκτυλο

- Newsroom

Κείμενο: Νίκος Οικονόμου

Φωτογραφίες: Αργύρης Ηλιάδης

Το Πειραματικό, όπου πήγε σχολείο, το ύψος και η μυωπία του που τον εμπόδισαν να γίνει πιλότος της Πολεμικής Αεροπορίας και τον έσπρωξαν προς την Ιατρική και η παρεξήγηση για την πλαστική χειρουργική είναι μερικοί από τους σταθμούς του Θανάση Εξαδάκτυλου. Ο επί 7 χρόνια πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης και σημερινός πρόεδρος του Πανελληνίου Ιατρικού Συλλόγου μιλά για την Θεσσαλονίκη τη δεκαετία του ‘70, την πολιτικοποίηση των φοιτητικών αμφιθεάτρων του ‘80, τις σπουδές στη Βρετανία, το κακό που προκαλεί ο φόβος του πολιτικού κόστους αλλά και τον Σωτήρη Τσιόδρα που γνώρισε στην επιτροπή των Λοιμωξιολόγων.

H ώρα είναι 9.10. Βρισκόμαστε στα γραφεία του Ιατρικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης και πίνουμε πρωινό καφέ με τον πρόεδρο του Πανελληνίου Ιατρικού Συλλόγου Θανάση Εξαδάκτυλο.

Είναι ο πρώτος καφές της ημέρας;

Ο δεύτερος. Ο πρώτος μόλις ξυπνήσω γύρω στις 8. Στο σπίτι.

Θέλατε πάντα να γίνετε γιατρός;

Οχι. Μεγάλωσα ως γιος πιλότου της Πολεμικής Αεροπορίας και έζησα πολλά χρόνια μέσα σε στρατιωτικά αεροδρόμια. Γιατί οι οικογένειες των πιλότων έχουν την δυνατότητα να διαμένουν σε σπίτια εντός των στρατιωτικών αεροδρομίων. Η πρώτη μου επιλογή, λοιπόν ήταν να γίνω πιλότος. Αλλά δεν μπορούσα. Πρώτον γιατί είχα μυωπία και δεύτερον γιατί ήμουν 1,92 μ. Δηλαδή λίγο πιο ψηλός από το όριο που υπήρχε. Ετσι επειδή δεν μπορούσα να γίνω πιλότος, αλλά ήμουν καλός μαθητής και μπορούσα να εισαχθώ σε οποιαδήποτε σχολή επιθυμούσα, επέλεξα την Ιατρική, γιατί ήταν η δυσκολότερη. Αλλά και γιατί πάντοτε με συγκινούσε η προσφορά προς τον άνθρωπο.

Λεζάντα: Οικογενειακή φωτογραφία με τον μπαμπά Ανδρέα, τη μαμά Παναγιώτα και την αδελφή του Δέσποινα

Αρα σχολείο πήγατε σε διάφορες πόλεις της Ελλάδας...

Γεννήθηκα στη Θεσσαλονίκη όπου έζησα μέχρι την ηλικία των 4 ετών. Μετά ακολούθησα τον πατέρα μου στο Διδυμότειχο, τη Λάρισα και το Ηράκλειο της Κρήτης. Από την έκτη δημοτικού η οικογένεια έμεινε στη Θεσσαλονίκη και εγώ τελείωσα το Πειραματικό. Ενα σχολείο με αυστηρές εξετάσεις εισαγωγής.

Γιατί αυτή η επιλογή; Ο μπαμπάς ή η μαμά ήθελε το Πειραματικό;

Οι γονείς μου ήθελαν να πάω σε ένα καλό σχολείο, αλλά τα οικονομικά μας δε μάς το επέτρεπαν. Το Πειραματικό είχε πλούσια παράδοση και ήταν ένα σχολείο στο οποίο μπορούσε κανείς να εισαχθεί με εξετάσεις. Έτσι έδωσα εξετάσεις και πέτυχα. Έκτοτε η οικογένεια δεν ακολούθησε τον πατέρα μου έτσι ώστε να ολοκληρώσω τα χρόνια του γυμνασίου και του λυκείου στη Θεσσαλονίκη.

Απ’ όλο αυτό το ταξίδι στην Ελλάδα τι θυμάστε;

Θυμάμαι τη Λάρισα όπου ο πατέρας μου υπηρέτησε πολλά χρόνια και στην οποία πηγαίναμε ακόμη και όταν ζούσαμε πια στη Θεσσαλονίκη. Επίσης είναι πολύ ισχυρές οι αναμνήσεις από το Ηράκλειο της Κρήτης, όπου ήμουν όταν πήγαινα στην τετάρτη και την πέμπτη δημοτικού, την εποχή της εισβολής στην Κύπρο. Την έζησα μέσα στην αεροπορική βάση του Ηρακλείου. Θυμάμαι τις εικόνες της επιστράτευσης, να φεύγουμε άρον άρον από το στρατόπεδο, αλλά και τους Κρητικούς που διάβαιναν την πύλη κυριολεκτικά πάνοπλοι και ήταν -τόσο οι κληθέντες να καταταγούν όσο και η μη κληθέντες- έτοιμοι να δώσουν τα πάντα για την πατρίδα. Ήταν ένα πανηγύρι. Κυριολεκτικά.

Μια και το αναφέρατε, τι συναισθήματα σάς δημιουργεί ένας άλλος πόλεμος σήμερα, με την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία;

Συναισθήματα έντονης ανησυχίας και βαθύ προβληματισμό. Ανήκοντας σε γενιά που έζησε μόνο σε χρονιά ειρήνης, μοιραία υπάρχει κι ένας αδιόρατος φόβος για το μέλλον.

Η οικογένεια πως ήταν; Φιλελεύθερη; Αυστηρή;

Οι πιλότοι της Πολεμικής Αεροπορίας είναι εξ’ ορισμού ελεύθερα πνεύματα. Πετούν ψηλά, σκέφτονται με ανοικτούς ορίζοντες προς πάσα κατεύθυνση και ό,τι και αν έχουν ως ιδεολογικό πιστεύω πάντα χαρακτηρίζονται από την ελευθερία του πνεύματος.

Η μαμά τι ρόλο έπαιζε;

Ηταν ο προστάτης άγγελος. Αυτή που ήταν συνέχεια στην οικογένεια. Ο πατέρας έλλειπε πολλές ώρες και αρκετές φορές και ξαφνικά γιατί έτσι το απαιτούσε το επάγγελμα, καθώς τον καλούσαν ανά πάσα ώρα και στιγμή να αναλάβει αποστολές. Η μαμά ήταν πάντα εκεί και εκείνη που μας κρατούσε γύρω από την οικογένεια. Ήταν αυτή που μας κατηύθυνε και αυτή που είχε μεγάλη συμμετοχή και στην επιλογή των σπουδών μου. Πάντα με προωθούσε προς την Ιατρική.

Αλλα αδέλφια;

Μια αδελφή μικρότερη και η οποία είναι επίσης γιατρός.

Λεζάντα: Με τη νέα οικογένεια: τη γυναίκα του Κάτια Μπουζά και την κόρη του Αννυ στα βαφτίσια της μικρής Λυδίας

Η σημερινή οικογένεια; Τετραμελής έτσι δεν είναι;

Είμαι παντρεμένος με την Κάτια Μουζά από το 1990 και έχουμε δύο κορίτσια. Την Άννυ που είναι δασκάλα Αγγλικών και τη Ληδία που σπουδάζει Ιατρική στην Μπρατισλάβα.

Σας συμβουλεύουν;

Διαρκώς (Γελάει). Με συμβουλεύουν, με επιτηρούν, με ελέγχουν και με περιθάλπουν.

Ποια εικόνα της Θεσσαλονίκης θυμάστε όταν γυρνάτε πίσω τον χρόνο;

Κατ’ αρχήν από το Πειραματικό. Ήταν ένα σχολείο με παράξενα για σήμερα χαρακτηριστικά, αλλά για εκείνη την εποχή απολύτως αποδεκτά. Ηταν ένα σχολείο αριστούχων αρένων, που δε θα έλεγα ότι αποτελούσε τη φυσιολογική αποτύπωση της κοινωνίας. Παρόλα αυτά ήταν ένα σχολείο που είχε πολύ υψηλό πνεύμα και πολύ υψηλή ποιότητα καθηγητών οι οποίοι επίσης διέθεταν ένα πνεύμα που μας προωθούσε την ελευθερία σκέψης και τη δημιουργικότητα. Είχαμε παιδιά απ’ όλα τα κοινωνικά στρώματα που πήγαιναν σε ένα σχολείο για το οποίο ήταν περήφανοι, ενώ και το Πειραματικό ήταν περήφανο για τους μαθητές του.

Λεζάντα: Με την τάξη του Πειραματικού (πρώτος καθιστός από αριστερά με το καπελάκι): «Υπερήφανος για το σχολείο και το σχολείο υπερήφανο για εμάς»

Στο πανεπιστήμιο τι είχαμε; Παρέες; Πολιτικοποίηση;

Είναι η εικόνα της εποχής που το ΠΑΣΟΚ γίνεται εξουσία. Εγώ μπαίνω στο πανεπιστήμιο τον Οκτώβριο του 81

Μαζί με το ΠΑΣΟΚ, δηλαδή…

Τότε έχουμε πολύ σημαντικές αλλαγές στην παιδεία, με καινούργιους νόμους, ανακατατάξεις και καινούριο τρόπο λειτουργίας των πανεπιστημίων. Εμείς είμαστε η πρώτη γενιά που αρθρώνει έναν ιδεολογικό λόγο απέναντι στην κυριαρχούσα τα χρόνια της μεταπολίτευσης αριστερή άποψη, που τότε ήταν περίπου δεδομένη για όλους. Ήταν η εποχή που η ΟΝΝΕΔ και η ΔΑΠ, στην οποία από την πρώτη στιγμή εντάχθηκα, σηκώνει το ανάστημά της. Και το σηκώνει πολύ ψηλά.

Λεζάντα: Με τον τότε πρόεδρο της ΝΔ Κωνσταντίνο Μητσοτάκη σε εκδήλωση της ΟΝΝΕΔ, στα μέσα της δεκαετίας του ‘80

Καλύτερα τότε ή τώρα φοιτητής;

Οι νεανικές μας αναμνήσεις είναι πάντοτε γλυκιές και τις θυμόμαστε με νοσταλγία. Κάθε εποχή όμως είναι διαφορετική. Οι σημερινοί φοιτητές έχουν επωφεληθεί από την πρόοδο της επιστήμης που έχει γίνει όλα αυτά τα χρόνια από το 1981 μέχρι σήμερα. Νομίζω ότι δεν μπορεί να γίνει μια άμεση σύγκριση. Νοσταλγούμε πάντως τα φοιτητικά έδρανα...

Η πολιτική ήταν παρούσα στο σπίτι; Ο μπαμπάς είχε εκλεγεί βουλευτής με τη ΝΔ...

Η πολιτική ήταν έντονη από την εποχή του παππού μου, Θανάση. Ήταν συνδικαλιστής των αγροτών και κατέβηκε υποψήφιος με την ΕΡΕ του Κωνσταντίνου Καραμανλή πριν τη χούντα. Ο πατέρας μου, Ανδρέας αναμείχθηκε με την πολιτική μετά την παραίτησή του από την Πολεμική Αεροπορία για πρώτη φορά το 1985. Το 1989 εκλέχτηκε στις διπλές εκλογές βουλευτής με τη ΝΔ στη Β’ Θεσσαλονίκης, ατύχησε στις επόμενες προσπάθειές του να εκλεγεί και διετέλεσε νομάρχης στη Λάρισα από το 1991 μέχρι το 1994.

Λεζάντα: Σε εκδήλωση της ΟΝΝΕΔ Θεσσαλονίκης στο «Ηλέκτρα Παλλάς», με ομιλητή τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη. Ο Αθανάσιος Εξαδάκτυλος είναι τρίτος από δεξιά. Στο πάνελ διακρίνονται ακόμη οι Νίκος Ταχιάος (πρώτος από αριστερά), Γιώργος Τσαμασλής (δεύτερος από αριστερά), Δημήτρης Καραμπέτσος (τρίτος από αριστερά), Μάκης Κοσιώνης (τότε αντιπρόεδρος ΟΝΝΕΔ Θεσσαλονίκης, τέταρτος απο αριστερά), Κώστας Μπαλλάς (τότε πρόεδρος της ΟΝΝΕΔ Θεσσαλονίκης, αριστερά του Μητσοτάκη), Βαγγέλης Μεϊμαράκης (δεξιά από τον Μητσοτάκη), Σωτήρης Βόσδου (τέταρτος από δεξιά) και Μπάμπης Κωτσόβουλος (δεύτερος απο δεξιά).

Φαντάζομαι ότι οι πολιτικές συζητήσεις ήταν έντονες.

Ήταν διαρκείς. Ο πατέρας μου είχε 4 αδέλφια και όταν στα Κουφάλια κάναμε τις οικογενειακές συγκεντρώσεις για τις μεγάλες γιορτές όλες οι συζητήσεις αφορούσαν μόνο την πολιτική.

Ο μπαμπάς σάς συμβούλεψε ποτέ να μην αναμειχθείτε στην πολιτική; Ή μήπως σάς προέτρεψε;

Αυτή ήταν η διαρκής συμβουλή της γιαγιάς μου και του παππού που προς τον πατέρα μου. Τού έλεγαν δηλαδή να μην ασχοληθεί. Εγώ με τον πατέρα μου δεν έκανα ποτέ τέτοια συζήτηση γιατί τον έχασα πριν από 25 χρόνια. Πάντως γενικότερα η οικογενειακή συμβουλή ήταν να μην ασχοληθώ.

Έχετε ζήσει τι σημαίνει σπουδές Ιατρικής στο εξωτερικό.

Έζησα στη Βρετανία από 1991 μέχρι το 1996 όπου έκανα την ειδικότητά μου ως πλαστικός χειρουργός. Και μετά επέστρεψα στην Ελλάδα.

Ποιες οι διαφορές; Ζηλέψατε κάτι;

Όταν πήγα στην Αγγλία διαπίστωσα ότι οι Έλληνες γιατροί έχουμε πολύ καλό θεωρητικό επίπεδο. Στην Αγγλία οι σπουδές και η άσκηση της Ιατρικής είναι πιο κοντά στην πρακτική και αυτό είναι πολύ χρήσιμο για την καθημερινή πράξη. Εκείνο που έχει μεγάλη διαφορά είναι ο αριθμός των πράξεων που κάνει ένας γιατρός σε μια μεγάλη χώρα του εξωτερικού. Τα χειρουργεία δηλαδή, είναι πολύ περισσότερα από αυτά που γίνονται στην Ελλάδα. Μπορεί και δεκαπλάσια σε ότι αφορά στην Αγγλία εκείνης της εποχής. Και αυτό είναι πολύ σημαντικό, διότι όσα περισσότερα χειρουργεία κάνει κανείς στην εκπαίδευσή του τόσο μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση αλλά και δυνατότητες αποκτά. Γι’ αυτό επιστρέφοντας από την Αγγλία δούλεψα κατευθείαν ως ιδιώτης γιατρός σε όλη τη γκάμα της πλαστικής χειρουργικής. Και επανορθωτική και βαριά επανορθωτική χειρουργική που το 1996 θεωρείτο αδιανόητο να γίνονται έξω από το νοσοκομειακό περιβάλλον. Στο περιβάλλον της κλινικής του Αγίου Λουκά όπου λειτουργώ εδώ και τόσο χρόνια ήταν εφικτό και αποτελούσε καθημερινότητα.

Λεζάντα: Αποφοίτηση από την ιατρική σχολή το 1987, με την υπογραφή του πτυχίου

Για την επιλογή του γιατρού μου είπατε. Γιατί όμως πλαστικός χειρουργός;

Από μια παρεξήγηση, θα έλεγα. Ως φοιτητής σύντομα αντιλήφθηκα ότι δε θα ήθελα να είμαι στη θεωρητική πλευρά της Ιατρικής, δηλαδή να ασχοληθώ με τις παθολογικές και στις διαγνωστικές ειδικότητες. Ήθελα κάτι με περισσότερη δράση και με συμμετοχή των χεριών μου. Η επιλογή του πλαστικού χειρουργού προέκυψε από την παρεξήγηση ότι ο πλαστικός χειρουργός ασχολείται μόνο με ευχάριστα πράγματα και δεν έρχεται αντιμέτωπος με δυσάρεστες καταστάσεις. Αυτή η παρεξήγηση λύθηκε πολύ γρήγορα όταν συνάντησα μπροστά μου τα τραύματα, τους καρκίνους και τα εγκαύματα. Από την άλλη με συγκινούσε πάντοτε το γεγονός ότι στην πλαστική χειρουργική δεν υπάρχουν έτοιμες λύσεις. Βλέπετε μοιάζει λίγο με την Αρχιτεκτονική: έχει κανείς τα υλικά και τις μεθόδους και από εκεί και μετά το πως θα φτιάξει το σπίτι εναπόκειται στη δική του ευρηματικότητα και στο δικό του σχεδιασμό. Αυτό με συγκινούσε πάντοτε και με συγκινεί διαρκώς και αυτό είναι που συστήνω και στους νέους συναδέλφους όταν ζητούν τη βοήθειά μου. Ότι αν συγκινούνται από αυτή τη δυνατότητα που τους παρέχει η πλαστική χειρουργική αυτό θα τους κάνει ευτυχισμένους στην καθημερινότητά τους.

Είναι παρεξήγηση και το ότι στον πλαστικό χειρουργό προσφεύγουν κυρίως οι προερχόμενοι από τα υψηλά κοινωνικά στρώματα;

Η πλαστική χειρουργική είναι μια ειδικότητα που δε γεννήθηκε για τους πλούσιους ούτε για αυτούς που έχουν τη ματαιοδοξία να διατηρηθούν νέοι. Γεννήθηκε μέσα από την ανάγκη αποκατάστασης της φυσιολογικής εικόνας του ανθρώπου. Μια ανάγκη που αφορά ανθρώπους που είτε γεννήθηκαν με κάποια ανωμαλία στην ανάπτυξή τους είτε συν τω χρόνω την απέκτησαν. Και πάνω σε αυτήν την ικανότητα του να διορθώνει ένας πλαστικός χειρουργός μια ανωμαλία προέκυψε και η δυνατότητά του να ανανεώνει και να ομορφαίνει αυτό που φθείρει ο χρόνος. Η πλαστική χειρουργική απευθύνεται σε όλες τις οικονομικές δυνατότητες και έτσι βλέπουμε πολύ συχνά άνθρωποι που επιθυμούν να αλλάξουν κάτι στην εικόνα τους, κάτι που υπό κάποιες συνθήκες θα εθεωρείτο πολυτέλεια, να προσπαθούν να συγκεντρώσουν τα απαραίτητα χρήματα για κάποια επέμβαση, όπως θα το έκαναν για κάποια άλλη μη αναγκαία δαπάνη.

Το στάτους του γιατρού σήμερα έχει σαφώς διαφοροποιηθεί. Πώς το βλέπετε αυτό;

Η αλήθεια είναι ότι στην Ελλάδα ο γιατρός πάντοτε είχε υψηλό κοινωνικό στάτους. Αυτό παλιότερα συνοδεύονταν και από μεγάλη κοινωνική επιφάνεια. Όμως έχοντας πια πάρα πολλούς γιατρούς στη χώρα αυτό το οικονομικό πλεονέκτημα δεν ανταποκρίνεται στη σημερινή πραγματικότητα. Αν και οι γιατροί που εργάζονται στον ιδιωτικό τομέα καταφέρνουν να έχουν μια πολύ αξιοπρεπή ζωή. Αρα το κοινωνικό στάτους ήταν πάντοτε υψηλό. Να προσθέσω εδώ ότι αυτό το στάτους μετά την πανδημία έχει ενισχυθεί. Ο γιατρός είναι ένα επάγγελμα που εφόσον κανείς το επιλέξει για τους σωστούς λόγους τού δίνει μια γεμάτη ζωή.

Ήσασταν πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης από το 2011 έως το 2018 και πρόεδρος του Πανελληνίου Συλλόγου από το Μάρτιο του 2019. Ποιοι είναι στόχοι σήμερα;

Να συμβάλουμε στην αναμόρφωση του Εθνικού Συστήματος Υγείας και στη δημιουργία της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας. Το μεν πρώτο μετά από 40 χρόνια λειτουργίας και με τα όσα είδαμε και αναδείχτηκαν επί της πανδημίας -γιατί εμείς τα γνωρίζαμε- πρέπει οπωσδήποτε να αναμορφωθεί. Έχουμε ένα Σύστημα Υγείας το οποίο δεν είναι ελκυστικό για τους νέους συναδέλφους και αυτό είναι ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα. Το να υπάρχουν προκηρύξεις θέσεων και να μην εμφανίζονται υποψήφιοι ή να προσέρχονται λιγότεροι από τον αριθμό των θέσεων που προκηρύσσονται σημαίνει ότι κάτι συμβαίνει. Ένας στόχος λοιπόν είναι αυτός. Ο δεύτερος είναι η δημιουργία της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, η οποία στη χώρα μας επιχειρείται να φτιαχτεί από το 1929. Όμως όλες οι προσπάθειες -μέχρι και η τελευταία του 2018- δεν πέτυχαν. Και δεν πέτυχαν γιατί σε όλες τις προσπάθειες που έγιναν, αγνοήθηκαν οι προτάσεις του Ιατρικού κόσμου. Να πούμε ότι εδώ δεν υπάρχει συνταγή για να αντιγράψουμε. Η χώρα έχει ένα μοναδικό πλούτο πολλών ειδικών γιατρών που πρέπει να τους ενσωματώσει μέσα στο σύστημα. Όμως και η ελληνική κοινωνία είναι συνηθισμένη να λειτουργεί με ένα διαφορετικό τρόπο από ότι οι κοινωνίες εκτός Ελλάδας όπου οι γιατροί βρίσκονται σε αριθμητική έλλειψη. Ο τρίτος στόχος είναι η ενίσχυση του Ιατρικού Συλλόγου και η μεταμόρφωσή του σε έναν θεσμό πιο ενισχυμένο από αυτό που ήδη έχει ως ΝΠΔΔ και επίσημος σύμβουλος της πολιτείας. Να γίνει δηλαδή ένας θεσμός αντίστοιχος με τους Ιατρικούς Συλλόγους της Βρετανίας και της Γαλλίας, όπου έχουν ένα πολύ πιο ισχυρό λόγο και παρουσία σε ζητήματα πολιτικής υγείας, όπως η εκπαίδευση.

Εκλογές έχετε εντός του έτους. Θα είστε υποψήφιος για την προεδρία του πανελληνίου Ιατρικού Συλλόγου;

Πρώτα ο Θεός...

Η σχέση σας με την πόλη σήμερα ποια είναι; Αγαπημένο στέκι; Υπάρχει χρόνος για διασκέδαση όπως παλιότερα;

Το πατρικό μου ήταν στην Ανάληψη. Αρα όλες οι καφετέριες της Νέας Παραλίας και της Ανθέων με είχαν πάντοτε τακτικό πελάτη. Το «Μira Μare» ας πούμε. Το σχολείο και το πανεπιστήμιο ήταν πάντοτε στο κέντρο. Αρα η διαδρομή με το λεωφορείο 6 από τη στάση Γεωργίου μέχρι τη στάση Αγίας Σοφίας ήταν καθημερινότητα από την πρώτη γυμνασίου μέχρι την τρίτη λυκείου. Και αντίστροφα από τη στάση Μητροπόλεως μέχρι τη Δελφών. Αρα τα στέκια της Θεσσαλονίκης ήταν πάντα για εμάς. Θυμάμαι τις ώρες που τρώγαμε ως μαθητές στο «Λούκυ Λουκ» της Προξένου Κορομηλά, τις διασκεδάσεις είτε ως μαθητές είτε ως φοιτητές στη «Regine» και τη «Lavalbone» και τις υπόλοιπες ντίσκο της εποχής ή τον καφέ στο «Αχίλλειο» και στις καφετέριες της πλατείας Αριστοτέλους. Ολη η Θεσσαλονίκη ήταν ένα στέκι. Δεν ξεχνώ επίσης -επειδή είμαι και καλοφαγάς- την ιταλική κουζίνα και τα μαγαζιά στην Καλαμαριά.

Σήμερα;

Αγαπώ και με αγαπούν οι ψαροταβέρνες (γελάει). Και το «Ούζου Μέλαθρον» του Χρήστου Κουδούνη με τον οποίο είμαστε πολύ καλοί φίλοι, όπου ήμουν τακτικός πελάτης.

Ποια ομάδα συμπαθείτε από την πόλη;

Εμείς επειδή είμαστε και από τη μεριά του μπαμπά αλλά και της μαμάς πρόσφυγες είμαι ΠΑΟΚ. Την τελευταία φορά που πήγα στο γήπεδο ήταν το 1981 ως μαθητής, σε έναν αγώνα ΠΑΟΚ-Ολυμπιακού, όπου είχε χάσει ο ΠΑΟΚ. Έκτοτε δεν έχω ξαναπάει σε γήπεδο, μόνο κάποια ματς μπάσκετ.

Γιατί;

Δεν μου αρέσει το βρισίδι που ακούγεται στο γήπεδο. Το βρίσκω αποθαρρυντικό και δε μου αρέσει.

Φαντάζομαι το ίδιο ισχύει και για την οπαδική βία.

Είναι από τα φαινόμενα που θα έπρεπε η κοινωνία μας εξ αρχής να κονιορτοποιήσει. Μας απασχολεί πολλά χρόνια, αφέθηκε να εξελιχθεί και δεν έπεσε από τον ουρανό σε μια ημέρα. Από την πρώτη στιγμή που εμφανίστηκε έπρεπε η κοινωνία να το κάνει... σκόνη. Να μην υπάρχει.

Είσαστε από την αρχή μέλος στην Επιτροπή Λοιμωξιολόγων. Πώς ήταν όλη αυτή η περίοδος;

Η Επιτροπή είναι μια Επιτροπή πολλών ανθρώπων, καθώς σε αυτήν συμμετέχουν πάνω από 30 άνθρωποι, ενώ μαζί με τους επισκέπτες που αναπτύσσουν τα θέματά τους το νούμερο ανεβαίνει πολύ. Άρα εκεί αναπτύσσεται ένας διάλογος που είναι μακροσκελής. Έχουμε συνεδριάσει περισσότερες από 300 φορές μέχρι τώρα και οι συνεδριάσεις διαρκούν από 3 μέχρι και 8 ώρες. Προσωπικά έχω παρακολουθήσει τις περισσότερες από αυτές, ευτυχώς μάς έσωσε η τηλεδιάσκεψη γιατί εκτός από την πρώτη συνεδρίαση που έγινε δια ζώσης όταν είχαμε το πρώτο κρούσμα στην Ελλάδα στις 26 Φεβρουαρίου του 2020 οι υπόλοιπες έγιναν μέσω τηλεδιάσκεψης. Η πορεία της Επιτροπής πέρασε από διάφορες φάσεις, όπου άλλοτε είχε πολύ δύσκολες και κρίσιμες αποφάσεις να λάβει και άλλοτε ασχολούνταν με θέματα που αφορούν στην καθημερινότητα αλλά θα μπορούσε να τα χαρακτηρίσει κανείς σχετικά επουσιώδη. Ένα τέτοιο θέμα ήταν το πως θα κοιμηθούν τα παιδιά σε μια κατασκήνωση, που δεν είναι κάτι πολύ σημαντικό γιατί τα παιδιά όλη την ημέρα στην κατασκήνωση ζουν μαζί. Αλλά υπήρχαν και στιγμές, όπως για παράδειγμα το πότε θα κλείσει η Θεσσαλονίκη το φθινόπωρο του 2020, που ήταν πολύ δύσκολες. Μας έχουν χαρακτηρίσει.

Είσασταν απο τους σκληρούς όσον αφορά το κλείσιμο της Θεσσαλονίκης, έτσι δεν είναι;

Η Επιτροπή έχει περάσει από δύο φάσεις. Στην πρώτη φάση έλαβε γρήγορες και σκληρές αποφάσεις, τώρα έχουμε τη φάση της πιο ισορροπημένης προσέγγισης. Η πρώτη φάση μάς έδωσε πολύ λιγότερες απώλειες απ’ ότι η δεύτερη, όπου προσπαθούσαμε να συνδυάσουμε και τα δύο. Σε ότι αφορά στη Θεσσαλονίκη το 2020 πραγματικά ήμουν από αυτούς που πίστευε ότι έπρεπε να είχαμε κινηθεί πολύ ταχύτερα και πολύ πιο αποτελεσματικά. Θα είμασταν καλύτερα.

Δεχτήκατε όλο αυτό το διάστημα πιέσεις για την μια ή την άλλη απόφαση;

Πολιτικές πιέσεις δε δέχτηκα ποτέ. Πιέσεις από την περιρρέουσα ατμόσφαιρα, από ανθρώπους που είχαν κάποιους λόγους και που τους αφορούσαν κάποιες αποφάσεις μας, ναι. Είμασταν σε μια διαρκή συζήτηση και αυτό δε το εκλαμβάναμε ως πίεση, αλλά ως κάτι το φυσιολογικό. Η συζήτηση που είχαμε με τους εμπόρους της Θεσσαλονίκης αλλά και όλης της Ελλάδας πέρσι μετά τις διακοπές των Χριστουγέννων για το αν ήταν προτιμότερο να συνεχίσουν τα παιδιά την τηλεκπαίδευση στα σχολεία ή αν θα σηκωθούν τα κεπέγκια από τα μαγαζιά δεν την αισθάνθηκα ποτέ ως επέμβαση. Ήταν μια ανάγκη και ένα ερώτημα που έπρεπε να τα απαντήσουμε με ορθολογικό τρόπο, γιατί και τα δύο δε γίνονταν. Βεβαίως γνωρίζαμε ότι όλες οι αποφάσεις που σχετίζονταν με την πανδημία είχαν θετικές ενέργειες, αλλά ταυτόχρονα και παρενέργειες. Οπως όλα τα φάρμακα.

Πώς είναι ο Σωτήρης Τσιόδρας στην Επιτροπή; Ακουγόταν η γνώμη του; Πολλοί λένε ότι έλλειψε από τη ενημέρωση. Η γνώμη σας;

Τον Σωτήρη τον Τσιόδρα τον γνώρισα στην Επιτροπή. Μοιραστήκαμε μάλιστα και το βάρος της πρώτης ανακοίνωσης ότι ήρθε ο κορονοϊός στη χώρα μας στην πρώτη συνέντευξη που δόθηκε. Είμασταν ο τότε υπουργός υγείας Βασίλης Κικίλιας, ο Σωτήρης Τσιόδρας και ο ομιλών. Ο Σωτήρης Τσιόδρας είναι ένας γιατρός που εργάζεται περισσότερες από 18 ώρες την ημέρα. Και εργάζεται νοσηλεύοντας ασθενείς, μελετώντας για να μπορεί να τους νοσηλεύσει και συμβουλεύοντας παράλληλα και την πολιτεία. Ηταν σαφές ότι μετά την πρώτη φάση δεν θα μπορούσε να αντέξει και την πίεση της καθημερινής δημοσιότητας και η απόσυρσή του είχε να κάνει με αυτό. Σε όλα τα υπόλοιπα όχι μόνο παρέμεινε διαρκώς ενεργός, αλλά ήταν και ηγετική φυσιογνωμία. Βεβαίως βρεθήκαμε πολλές φορές στη μειοψηφούσα άποψη, όπως για παράδειγμα στο θέμα της Θεσσαλονίκης. Είμασταν τον Οκτώβριο του 2020 οι μειοψηφούντες αυστηροί.

Τι μάθαμε από την πανδημία; Ή δε μάθαμε τίποτα; Γίναμε καλύτεροι πολίτες;

Αυτό θα το δείξει ο χρόνος. Εκείνο που ξέρω είναι ότι η πλειοψηφία των Ελλήνων κατανοεί ότι τα μέτρα δεν είναι άσκηση απειλής, αλλά προστασία και γι΄ αυτό βλέπουμε πια μια διαφορετική εφαρμογή των μέτρων με τη θέλησή μας. Βεβαίως περνάμε σε μια καινούργια φάση, καθώς ο ΟΜΙΚΡΟΝ δημιουργεί ένα εντελώς καινούργιο περιβάλλον. Αυτήν την ώρα βλέπουμε ότι η ιχνηλάτηση είναι κάτι που δε μπορεί να γίνει, βλέπουμε ότι το να βρεθεί κάποιος θετικός και να νοσήσει με την ΟΜΙΚΡΟΝ εφόσον είναι εμβολιασμένος είναι κάτι σχετικά ασήμαντο για την υγεία του και βλέπουμε ότι ο κίνδυνος περιορίζεται στους άνω των 60 που έχουν επιλέξει -παρά τις παραινέσεις μας- να μένουν ανεμβολίαστοι. Η κοινωνία από μόνη της κάνει ένα βήμα που ήρθε η ώρα και εμείς να το δώσουμε. Δηλαδή πρέπει να προχωρήσουμε παρακάτω και δεν υπάρχει κανένας λόγος να μην το κάνουμε. Ανακοινώνονται καθημερινά15.000 καινούργια κρούσματα την ημέρα, ένας αριθμός που υπό άλλες συνθήκες θα σήμαινε πολύ μεγάλες απώλειες και πρακτικά αντιστοιχούν σε περίπου 15.000 συναχωμένους. Δε σας κρύβω ότι οι τότε σκληροί της Επιτροπής λένε ότι το βήμα προς την κανονικότητα πρέπει να γίνει.

Τα νοσοκομεία βελτιώθηκαν; Θα είναι καλύτερα στο μέλλον;

Τα νοσοκομεία θα έχουν κατ΄ ελάχιστο διπλάσιο αριθμό κλινών εντατικής από ό,τι είχαμε πριν μπούμε στην πανδημία. Αυτό είναι κολοσσιαίας σημασίας, γιατί τα προηγούμενα χρόνια ήταν στάσιμος ο αριθμός των κλινών. Επίσης έχουν ενισχυθεί με εξοπλισμό από δωρεές και αγορές που επίσης είναι παρακαταθήκη. Μένει ως παρακαταθήκη επίσης και η συνεργασία που έγινε με ανθρώπους που δε βρίσκονται στα νοσοκομεία, με ανθρώπους από τον ιδιωτικό τομέα που άλλοτε έγινε αυτοβούλως και άλλοτε αναγκαστικά. Ετσι όμως αναπτύχθηκαν οι τρόποι για να υπάρχει αυτή η συνεργασία, κάτι που δεν υπήρχε πριν. Σήμερα το ΕΣΥ δεν είναι πια ένα περίκλειστο σύστημα και γι΄ αυτό πιστεύω ότι οι αλλαγές που χρειάζονται να γίνουν είναι πιο κοντά από ποτέ.

Θεωρείστε παλαιόθεν «μητσοτακικός». Πώς κρίνετε τον σημερινό πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη και σε ό,τι αφορά στη διαχείριση της κρίσης, αλλά και γενικότερα;

Να πω αρχικά ότι έχουμε μια παλιότερη σχέση με τους καραμανλικούς. Όπως είπα ο παππούς ήταν στην ΕΡΕ του Καραμανλή και η οικογένεια ήταν πάντοτε στο χώρο. Οι σχέσεις μας συνολικά με το χώρο και τις ιδέες της ΝΔ είναι διαρκείς. Εγώ βρέθηκα στην ΟΝΝΕΔ της εποχής του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη και ο πατέρας μου πολιτεύτηκε την εποχή που ήταν αρχηγός ο Μητσοτάκης. Είναι ευτύχημα που σε αυτή τη δύσκολη περίοδο έχουμε αυτήν την κυβέρνηση και αυτόν τον πρωθυπουργό. Αυτό το λέω ευθαρσώς και χωρίς το παραμικρό δισταγμό. Οποιαδήποτε σύγκριση σε όλα τα θέματα με προηγούμενες καταστάσεις που ζήσαμε από την κρίση και μετά είναι συντριπτική για οποιοδήποτε αντικειμενικό κριτή των πραγμάτων. Πιστεύω δε ότι σε ότι αφορά στην πανδημία ήθελε πολύ μεγάλη ευθυκρισία για να ακολουθήσει κανείς από την πρώτη στιγμή τις οδηγίες της επιστήμης. Και αυτό το έκανε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

Τι λείπει σήμερα από την πολιτική ζωή της χώρας;

Θα ήθελα να εξαφανιστεί η έννοια του πολιτικού κόστους από την εξίσωση των πολιτικών αποφάσεων. Αυτό έχει δημιουργήσει διαχρονικά στη χώρα μας πολύ μεγάλα προβλήματα. Νομίζω ότι το μεγαλύτερο κόστος που πληρώνουμε ως κοινωνία είναι η αναβολή της λήψης αποφάσεων, επειδή φοβόμαστε το πολιτικό κόστος. Όμως η διατήρηση ενός προβλήματος είναι πολύ πιο ζημιογόνα από το πολιτικό κόστος της λύσης του. Αυτήν την αίσθηση έχω διαχρονικά και νομίζω ότι αν είχαμε λάβει σε διάφορες φάσεις της πορείας μας πιο τολμηρές αποφάσεις η χώρα σήμερα θα ήταν στα φωτεινά παραδείγματα της Ευρώπης. Τείνει προς τα εκεί το τελευταίο χρονικό διάστημα, αλλά θα μπορούσαμε αυτήν την κατεύθυνση να την είχαμε πάρει από τη στιγμή που εισήλθαμε στην ΕΕ.

Αυτό προϋποθέτει και περισσότερη συναίνεση ή όχι;

Αυτό έχει να κάνει με το μέγεθος της απόφασης. Όμως ακόμη και σε αποφάσεις που δε θεωρούνται μεγάλες υπάρχει αρκετές φορές μια διστακτικότητα. Και αυτό που λέω αφορά όλες τις κυβερνήσεις που κυβέρνησαν τη χώρα. Ξέρετε ως γιατρός γνωρίζω το εξής: Η οποιοδήποτε δική μου παρέμβαση έχει πόνο, έχει κόστος, έχει χρόνο αλλά έχει και αποτέλεσμα. Και ως χειρουργός σάς το λέω αυτό μετά πάσης βεβαιότητας. Ετσι είναι τα πράγματα. Δυσάρεστα πολλές φορές. Στον άνθρωπο που του λες ότι πρέπει να χειρουργηθείς τη στιγμή που του το λες δε χαίρεται. Θα χαρεί όμως στη συνέχεια. Δεν έχει νόημα να του πεις ‘’ας το αφήσουμε για αργότερα αφού δεν το θέλεις τώρα’’, διότι αργότερα θα αντιμετωπίσουμε μια πιο δύσκολη κατάσταση Αυτό έχει συμβεί και το είδαμε πολλές φορές στη χώρα μας. Και στα οικονομικά ζητήματα, αλλά και στην πολιτική γενικότερα.

Και για το τέλος κάτι προσωπικό: Έχω ακούσει ότι κάποιοι θα σας ήθελαν στη βουλευτική λίστα της ΝΔ, στην Α’ Θεσσαλονίκης καθώς η δημοτικότητά σας κινείται σε υψηλά επίπεδα. Θα σας ενδιέφερε;

Κύριε Οικονόμου, δε σας κρύβω ότι από τη στιγμή που έχασα το πατέρα μου, δηλαδή από το 1998, αυτό έχει συζητηθεί παρά πολλές φορές. Και έχει συζητηθεί για τη Β’ Θεσσαλονίκης. Η συζήτηση για το πρόσωπό μου σε ότι αφορά στην Α’ Θεσσαλονίκης προήλθε από το γεγονός ότι το 2015 στις δεύτερες εκλογές δήλωσα παρών και συμμετείχα στο ψηφοδέλτιο της ΝΔ στην πρώτη εκλογική περιφέρεια της Θεσσαλονίκης. Και δήλωσα παρών διότι τότε ήταν μια πολύ κρίσιμη στιγμή για την Ελλάδα. Τότε ήταν η μοναδική στιγμή που με ενδιέφερε η πολιτική, με την προϋπόθεση να μην εκλεγώ. Γι’ αυτό δήλωσα παρών σε μη εκλόγιμη θέση, όπως και έγινε. Δεν ήθελα σε καμία περίπτωση να εγκαταλείψω τη δουλειά μου και την πλαστική χειρουργική. Είμαι ένας άνθρωπος που δουλεύω μόνο στον ιδιωτικό τομέα. Και παρόλο που έχω και άλλες ασχολίες οι ώρες του ιατρείου και οι ώρες του χειρουργείου διαφυλάσσονται ως κόρη οφθαλμού. Η λειτουργία είναι διαρκής. Εξακολουθώ να αγαπώ την πλαστική χειρουργική παρά πολύ και δε σας κρύβω ότι είναι οι πιο ξεκούραστες ώρες της ημέρας μου αυτές. Στο χειρουργείο και στο ιατρείο.

Άρα δε θέλετε να κουραστείτε με την πολιτική….

Οχι. Γιατί δε θέλω να αφήσω την Ιατρική.