Η ενεργειακή κρίση, η οποία δεν φαίνεται να φτάνει στο τέλος της ακόμη, τροφοδοτεί τον πληθωρισμό σε όλες τις χώρες της Ευρώπης. Σύμφωνα με τα πρόσφατα στοιχεία που δημοσίευσε η στατιστική υπηρεσία της Βρετανίας, ο δείκτης πληθωρισμού έφτασε στο 10,1% τον Ιούλιο, καταγράφοντας την υψηλότερη τιμή των τελευταίων 40 ετών. Το υψηλό κόστος ενέργειας που καλούνται να πληρώσουν οι Βρετανοί σε συνδυασμό με τις υψηλές τιμές στα τρόφιμα κάνουν το «καλάθι της νοικοκυράς» και το συνολικό κόστος ζωής για τους Βρετανούς δυσβάσταχτο ενώ ταυτόχρονα οι εξελίξεις στο πολιτικό σκηνικό της χώρας συγκροτούν μέτωπο αβεβαιότητας. Είναι αξιοσημείωτο ότι η οικονομία της Βρετανίας συρρικνώθηκε κατά 0,1% το δεύτερο τρίμηνο του έτους και αναμένεται σε εισέλθει σε ύφεση η οποία εκτιμάται πως θα είναι μεγαλύτερη από αυτή που βίωσε κατά την παγκόσμια οικονομική κρίση.
Ένα σημαντικό μέρος των νοικοκυριών της Βρετανίας (ποσοστό 40% σύμφωνα με έρευνα του Economist) έχει προχωρήσει σε περικοπές των αγορών σε τρόφιμα ενώ χρησιμοποιεί πλέον λιγότερο ρεύμα και φυσικό αέριο. Η πεποίθηση που έχει διαμορφωθεί στους καταναλωτές είναι ότι οδεύουν σε έναν δύσκολο χειμώνα με το πραγματικό εισόδημα να πιέζεται αφόρητα από τις αυξήσεις στην ενέργεια και να εξανεμίζεται λόγω του υψηλού πληθωρισμού.
Σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα κινούνται οι προσδοκίες και οι εκτιμήσεις για τη γερμανική οικονομία. Η Γερμανία θα βιώσει οικονομική ύφεση κατά τη διάρκεια του 2023 η οποία θα οφείλεται πρωτίστως στην ενεργειακή κρίση και συγκεκριμένα στην αύξηση της τιμής του φυσικού αερίου που επηρεάζει τις βιομηχανικές μονάδες και τα νοικοκυριά. Η αύξηση του κόστους ενέργειας θα αναγκάσει τις βιομηχανίες να μετακυλήσουν περαιτέρω το υψηλότερο κόστος στους καταναλωτές οι οποίοι ήδη βιώνουν τις συνέπειες του πληθωρισμού στα εισοδήματά τους. Σε αυτό το κλίμα θα πρέπει να προσθέσουμε και το ενδεχόμενο μη δυνατότητας κάλυψης των ενεργειακών απαιτήσεων κατά τη διάρκεια του χειμώνα σε περίπτωση διακοπής παροχής από τη Ρωσία. Μπροστά σε αυτό τον φόβο, πολλοί Γερμανοί προμηθεύονται καυσόξυλα για το χειμώνα, χαρακτηριστικό της αβεβαιότητας που έχει απλωθεί στη χώρα. Την ίδια στιγμή, η Gazprom προειδοποιεί για αυξήσεις στις τιμές του φυσικού αερίου που θα φτάσουν στο 60%.
Όλα τα δεδομένα συνηγορούν υπέρ της άποψης ότι ο χειμώνας του 2022 θα είναι δύσκολος. Η ακρίβεια και το ενεργειακό κόστος πλήττει με σφοδρότητα ακόμη και τις πιο ισχυρές οικονομίες. Το «χτύπημα» είναι απευθείας στα νοικοκυριά και πιθανόν η ποιότητα ζωής να υποβαθμιστεί. Είναι, επίσης, πιο ισχυρή η πιθανότητα ένα μεγαλύτερο μέρος των κοινωνιών (σε σύγκριση με την παγκόσμια οικονομική κρίση) να μην έχει την οικονομική δυνατότητα να διασφαλίσει τα απαραίτητα. Κρίνεται απαραίτητο οι κυβερνήσεις να καταρτίσουν -από τώρα- σχέδιο διαχείρισης της κρίσης που θα βιώσουμε. Με στοχευμένα μέτρα ανακούφισης και με συγκράτηση των τιμών, δίνοντας έμφαση στα ευάλωτα νοικοκυριά.
*Δημοσιεύθηκε στη "ΜτΚ" στις 21.08.2022