Στο «κόκκινο» το πολιτικό θερμόμετρο με φόντο την πυροπροστασία

Με το «χέρι στην σκανδάλη» βρίσκονται πλέον Πολιτεία, Πολιτική Προστασία και Δήμοι, αναφορικά με τα μείζονα ζητήματα της πυροπροστασίας και των ακαθάριστων οικοπέδων, με τους τελευταίους μάλιστα να διαμηνύουν ότι ο νόμος θα εφαρμοστεί και όλοι θα πρέπει στο εξής να αναλάβουν τις ευθύνες τους, προκειμένου οι πολίτες να ζήσουν ένα ασφαλές καλοκαίρι.

Παράλληλα, ΚΕΔΕ και ΠΕΔΚΜ απαντούν με αιχμηρό τρόπο στο θέμα της χρηματοδότησης των Δήμων από το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, λέγοντας πως δεν έχουν χρηματοδότηση, επειδή η Πολιτεία για μία ακόμη φορά δεν είναι γενναιόδωρη προς την Αυτοδιοίκηση και πως τα ποσά που αποδίδονται στους Δήμους, καλύπτουν μόλις το 30-40% του πραγματικού κόστους που καταβάλλουν για έργα.

Τα μηνύματα των συλλογικών οργάνων της ΤΑ, αλλά και των δημάρχων έχουν ως αποδέκτη τόσο την Πολιτεία όσο και τους… απείθαρχους ιδιοκτήτες οικοπέδων, εκείνων που δεν φρόντισαν να τα καθαρίσουν και να υποβάλουν τη σχετική δήλωση στην ηλεκτρονική πλατφόρμα μέχρι και τις 22 Ιουνίου, που ήταν η καταληκτική ημερομηνία που έθεσε το υπουργείο Πολιτικής Προστασίας.

Γι’ αυτούς μάλιστα ο χρόνος μετρά ήδη αντίστροφα, καθώς, άρχισαν ήδη να διενεργούνται έλεγχοι από τους Δήμους, την Πυροσβεστική και την Πολιτική Προστασία, ενώ παράλληλα ξεκίνησε και η διαδικασία επιβολής προστίμων για όσους δεν συμμορφώθηκαν με τις προβλεπόμενες υποχρεώσεις.

Η σκληρή στάση των αιρετών για τα ακαθάριστα οικόπεδα οφείλεται κυρίως στο γεγονός ότι κύρια ευθύνη για τη διενέργεια των ελέγχων και την επιβολή των προβλεπόμενων μέτρων και προστίμων έχουν οι Δήμοι, ενώ οι υπηρεσίες της Πυροσβεστικής θα πραγματοποιούν ελέγχους επί των καταγγελιών, θα καταγράφουν επικίνδυνους χώρους και θα διαβιβάζουν τις σχετικές αναφορές στους αρμόδιους Δήμους.

Ο νόμος θα εφαρμοστεί για όλους

Σαφές μήνυμα προς κάθε κατεύθυνση ότι ο νόμος για τα ακαθάριστα οικόπεδα θα εφαρμοστεί και πως όλοι θα πρέπει να αναλάβουν τις ευθύνες τους και το φετινό καλοκαίρι έστειλε ο πρόεδρος της Περιφερειακής Ένωσης των Δήμων Κεντρικής Μακεδονίας (ΠΕΔΚΜ), δήμαρχος Πυλαίας-Χορτιάτη Ιγνάτιος Καϊτεζίδης.

Μιλώντας στη συνεδρίαση του ΔΣ της ΠΕΔΚΜ, γνωστοποίησε ότι αρχίζει «σαφάρι» ελέγχων σε συνεργασία με την Πυροσβεστική Υπηρεσία και την Πολιτική Προστασία, ενώ δήλωσε ότι «από αυτή τη στιγμή κάθε κατεργάρης μπαίνει στον πάγκο του».

Και οι Δήμοι, είπε, και οι πολίτες και η Πολιτεία, πρέπει να αναλάβουν τις ευθύνες τους, γιατί το καλοκαίρι θα είναι μία δύσκολη περίοδος.

«Όλο το προηγούμενο διάστημα είδαμε εναλλαγή βροχών και ηλιοφάνειας, τα χόρτα έχουν μεγαλώσει παντού, υπάρχουν συνθήκες δύσκολες και οι θερμοκρασίες ήδη ανέβηκαν πολύ», τόνισε ο πρόεδρος της ΠΕΔΚΜ.

Παράλληλα, απηύθυνε έκκληση στους ιδιοκτήτες να καθαρίζουν με επιμέλεια τα οικόπεδά τους και να φροντίσουν για την απομάκρυνση της καύσιμης ύλης, όπως ορίζει ο νόμος ή να ειδοποιήσουν τον οικείο Δήμο για να την περισυλλέξει.

Ο κ. Καϊτεζίδης ανέφερε ακόμα ότι οι Δήμοι θα ανταποκριθούν και με περιπολίες και με διασταύρωση των καταγγελιών και θα κάνουν έλεγχο για όλες αυτές τις περιπτώσεις. «Όλοι θα πρέπει να συμβάλλουμε, ώστε να περάσουμε ένα καλοκαίρι ήσυχο και ασφαλές κυρίως γιατί πραγματικά η αμέλειά μας μπορεί να είναι πάρα πολύ καταστροφική για τις πόλεις μας».

Χωρίς χρηματοδότηση οι Δήμοι

Αναφερόμενος και στο μείζον ζήτημα της χρηματοδότησης των Δήμων και της στελέχωσής τους με προσωπικό, την ώρα μάλιστα που καλούνται για άλλη μία φορά να ολοκληρώσουν ένα τιτάνιο έργο, ο πρόεδρος της ΠΕΔΚΜ τόνισε χαρακτηριστικά ότι «χρηματοδότηση δεν έχουμε, επειδή η Πολιτεία για μία ακόμη φορά δεν είναι γενναιόδωρη προς την Αυτοδιοίκηση».

Σχολίασε, μάλιστα, ότι τα ποσά που κατανεμήθηκαν για την Πολιτική Προστασία είναι απολύτως ανεπαρκή. «Μελαγχολούμε με αυτά που βλέπουμε. Από εκεί και πέρα όμως ο καθένας πρέπει να κάνει ό,τι μπορεί», επισήμανε και πρόσθεσε ότι ο Δήμος του Πυλαίας-Χορτιάτη και άλλοι έχουν επιστρατεύσει ακόμα και εθελοντές για να συνδράμουν στην όλη προσπάθεια». Ο κ. Καϊτεζίδης, αναφέρθηκε και στο θέμα των καταγγελιών, σημειώνοντας ότι αξιοποιούνται, όπως αξιοποιείται και η συνεργασία με την Πυροσβεστική Υπηρεσία για να μπορούν από κοινού να βρίσκονται στο πεδίο.

«Πόλεμος» για την πυροπροστασία

Την ίδια ώρα, «πόλεμος» άνοιξε, μεταξύ του υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας και της ΚΕΔΕ, με αφορμή την πυροπροστασία και τις ευθύνες των Δήμων για τη στασιμότητα των έργων.

«Λάδι στη φωτιά» έριξε ο υπουργός κ. Τουρνάς, ο οποίος σε δηλώσεις του υποστήριξε ότι υπάρχουν περιστατικά καθυστέρησης στην αξιοποίηση κονδυλίων πυροπροστασίας από ορισμένους Δήμους, παρά τη διαθέσιμη από το Κεντρικό Κράτος χρηματοδότηση. Αποκάλυψε ότι υπάρχει Δήμος που έχει λάβει χρηματοδότηση ύψους 400.000 ευρώ από το υπουργείο Εσωτερικών, χωρίς ακόμη να έχει προχωρήσει σε ανάθεση έργου.

Είπε ακόμα, ότι ενώ αρκετοί Δήμοι έχουν καθαρίσει τις εκτάσεις αρμοδιότητάς τους και στηρίζουν τους δημότες τους στις εργασίες πρόληψης, υπάρχουν και περιπτώσεις όπου οι διαδικασίες προχωρούν με αργούς ρυθμούς, παρά τη διαθέσιμη χρηματοδότηση. «Οι Δήμοι πρέπει να αξιοποιήσουν τα χρήματα που έχουν λάβει, είτε μέσω αναθέσεων έργων είτε μέσω εποχικού προσωπικού, ώστε να συγκροτήσουν συνεργεία και να προχωρήσουν στους απαραίτητους καθαρισμούς», ανέφερε χαρακτηριστικά.

«Οι Δήμοι δεν μπορούν να στοχοποιούνται για την πυροπροστασία, αφού η χρηματοδότηση καλύπτει μόλις το 30%-40% του κόστους», ήταν το δηκτικό σχόλιο του προέδρου της ΚΕΔΕ Λάζαρου Κυρίζογλου.

Εξήγησε ότι το υπουργείο Εσωτερικών έθεσε στις 17 Μαρτίου του 2026 στη διάθεση των Δήμων τη φετινή χρηματοδότηση για την πυροπροστασία, δηλαδή λιγότερες από 45 μέρες πριν την έναρξη της αντιπυρικής περιόδου που ξεκινά την 1η Μαΐου και παρά τις ασφυκτικές προθεσμίες και τις καθυστερήσεις που προκαλούν οι διαγωνιστικές διαδικασίες του δημοσίου, η συντριπτική πλειοψηφία των Δήμων για την τρέχουσα αντιπυρική περίοδο έχει απορροφήσει και αξιοποιήσει σε αποτελεσματικές δράσεις πυροπροστασίας.

Ο κ. Κυρίζογλου απάντησε στον υπουργό Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας κ. Τουρνά και για την περίπτωση του Δήμου που έλαβε χρηματοδότηση 400.000 ευρώ και δεν είχε προχωρήσει στην ανάθεση έργου πυροπροστασίας, λέγοντας πως ήταν μία και μοναδική και δεν μπορεί να χαρακτηρίζει το σύνολο των Δήμων.

«Ο κ. υπουργός», συνέχισε ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ, «οφείλει να παραδεχθεί ότι η χρηματοδότηση των Δήμων που παρέχει η Πολιτεία για δράσεις πυροπροστασίας, υπολείπεται σημαντικά από το πραγματικό κόστος των εργασιών που απαιτούνται και εκτελούμε κάθε χρόνο, σύμφωνα με όσα ορίζει η νομοθεσία». Συγκεκριμένα, είπε, αν και η χρηματοδότηση των Δήμων σήμερα έχει αισθητά αυξηθεί, τα ποσά που μας δίνονται καλύπτουν περίπου το 30-40% του πραγματικού κόστους που καταβάλλουμε.

«Τη διαφορά που προκύπτει και το επιπλέον κόστος το καλύπτουμε αναγκαστικά μέσα από τους δικούς μας πόρους. Δηλαδή από χρήματα που θα έπρεπε να διαθέτουμε για έργα απαραίτητα στις πόλεις και τους συμπολίτες μας. Το κεντρικό κράτος μας μετέφερε για μία ακόμη φορά μία ευθύνη και μία αρμοδιότητα, χωρίς να μας καλύπτει ούτε εξαρχής αλλά ούτε και στη συνέχεια, το συνολικό κόστος αυτής της ευθύνης», σημείωσε ο κ. Κυρίζογλου.

Οι πυρκαγιές ξεκινούν από χώρους εκτός ευθύνης των Δήμων

Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ υπενθύμισε στον υπουργό ότι καμία μεγάλη πυρκαγιά δεν ξεκίνησε από χώρους που είχαν την ευθύνη καθαρισμού τους οι Δήμοι και καμία μεγάλη καταστροφική πυρκαγιά δεν ξεκίνησε εντός αστικού ιστού και επεκτάθηκε προς τα έξω. «Το αντίθετο συμβαίνει», επισήμανε και πρόσθεσε με νόημα ότι «όλες οι μεγάλες πυρκαγιές ξεκινούν από χώρους εκτός ευθύνης Δήμων και επεκτείνονται πολλές φορές, εντός των ορίων των πόλεων μας. Δεν είδαμε όμως ποτέ καμία πολιτική ηγεσία να αναφέρεται σε ευθύνες άλλων φορέων. Η Αυτοδιοίκηση είναι αυτή που σχεδόν πάντα στοχοποιείται».

Ο ίδιος παραδέχθηκε, ωστόσο, ότι είναι πολύ θετική εξέλιξη, το γεγονός ότι φέτος έχει ενισχυθεί σημαντικά ο εξοπλισμός της Πολιτείας όσον αφορά τη διαχείριση των πυρκαγιών, εκφράζοντας την ελπίδα στο τέλος της αντιπυρικής περιόδου ο εξοπλισμός αυτός να αποτυπωθεί σε σημαντικά μικρότερο αριθμό καμένων στρεμμάτων.

Τέλος, όσον αφορά τους ελέγχους που πρέπει να γίνουν σχετικά με τον καθαρισμό των οικοπέδων, ο κ. Κυρίζογλου υπογράμμισε ότι οι Δήμοι καλούνται και σε αυτή την περίπτωση να σηκώσουν το κύριο βάρος, διενεργώντας μεγάλο αριθμό δειγματοληπτικά, σε αντίθεση με την Πυροσβεστική Υπηρεσία, που παρεμβαίνει μόνον εφόσον υπάρξει καταγγελία. «Θα είχε όμως ενδιαφέρον ο κ. υπουργός να δημοσιοποιήσει πόσες καταγγελίες πόσοι έλεγχοι διενεργήθηκαν την περσινή περίοδο και πόσα πρόστιμα επιβλήθηκαν τελικά από τις αρμόδιες πυροσβεστικές υπηρεσίες», σχολίασε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε ότι σε κάθε περίπτωση οι Δήμοι βρίσκονται όλο τον χρόνο στην πρώτη γραμμή της μάχης στον τομέα της πολιτικής προστασίας και όχι μόνον σε επίπεδο καθαρισμού των οικοπέδων και των κοινόχρηστων χώρων.

Αγγίζουν τις 800.000 οι καθαρισμοί οικοπέδων

Σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, συνολικά 765.489 δηλώσεις καθαρισμού οικοπέδων καταγράφηκαν στην πλατφόρμα akatharista.gov.gr, αριθμός που είναι αυξημένος σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο.

Ωστόσο, παρά τη σημαντική αυτή αύξηση, το υπουργείο επισημαίνει ότι εξακολουθούν να υπάρχουν πολλοί ιδιωτικοί και δημοτικοί χώροι που δεν έχουν ακόμη καθαριστεί.

«Η πρόληψη δεν σταματά με τη λήξη της προθεσμίας για τα ακαθάριστα και την πλατφόρμα. Υπάρχουν ακόμα αρκετοί χώροι που πρέπει να καθαριστούν και η προσπάθεια συνεχίζεται», δήλωσε προ ημερών ο υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Ευάγγελος Τουρνάς, ενώ κάλεσε ιδιώτες και Δήμους να καθαρίσουν και να διατηρήσουν τους χώρους καθαρούς καθ’ όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού.

«Αν τώρα δουλέψουμε για να αφαιρεθεί η καύσιμη ύλη και να μειώσουμε τον κίνδυνο, τότε», είπε, «θα πετύχουμε ένα καλύτερο αποτέλεσμα. Στόχος μας είναι οι καθαρισμοί να γίνουν κουλτούρα και υποχρέωση όλων μας», σημείωσε. Υπενθυμίζεται ότι όσον αφορά τους ιδιοκτήτες οικοπέδων που δεν συμμορφώθηκαν με τη νομοθεσία, προβλέπεται διοικητικό πρόστιμο 100 ευρώ για εκείνους που προχώρησαν στον καθαρισμό του οικοπέδου τους, αλλά δεν υπέβαλαν τη σχετική δήλωση, ενώ το ποσό των 5.000 ευρώ θα κληθούν να πληρώσουν όσοι προχώρησαν σε ψευδή δήλωση. Επίσης, οι τελευταίοι είναι αντιμέτωποι ακόμα και με ποινή φυλάκισης έως έξι μηνών.

*Δημοσιεύτηκε στη "ΜτΚ" στις 28/6/2026