Θεόδωρος Λιβάνιος στη «ΜτΚ»: Έρχεται η ηλεκτρονική ψήφος στις αυτοδιοικητικές εκλογές

Τις αλλαγές ενόψει των επόμενων αυτοδιοικητικών εκλογών του 2028 παρουσιάζει ο Θόδωρος Λιβάνιος. Ο αρμόδιος υπουργός Εσωτερικών, σε συνέντευξή του στην «ΜτΚ», αναλύει τον τρόπο της εισαγωγής της ηλεκτρονικής ψήφου στην προσεχή αυτοδιοικητική κάλπη, ενώ για το νέο κώδικα αυτοδιοίκησης τονίζει ότι έχει γίνει ουσιαστική ανταλλαγή απόψεων με τους φορείς και ότι υπάρχει κατάληξη για ένα σύστημα το οποίο «εξασφαλίζει μεγαλύτερη δύναμη στον εκλογέα, αλλά και την εκλογή των αυτοδιοικητικών αρχών σε ένα γύρο».

Για τη Συνταγματική Αναθεώρηση τονίζει ότι η άρση της μονιμότητας και η αξιολόγηση δεν είναι διακριτά πράγματα και ότι η πρόταση θα περιλαμβάνει την κατοχύρωση ενός αντικειμενικού συστήματος αξιολόγησης, προσθέτοντας ότι «εκ των πραγμάτων είναι απαραίτητη και η συναίνεση, αλλά και ο ουσιαστικός διάλογος στην όλη συζήτηση». Για τη θέσπιση της επιστολικής ψήφου και στις εθνικές εκλογές τονίζει ότι με το νομοσχέδιο που μπήκε σε διαβούλευση εισάγεται το δικαίωμα άσκησης του εκλογικού δικαιώματος και με επιστολική ψήφο, ενώ προτείνεται και η δημιουργία τριαδικής εκλογικής περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού. «Με αυτό τον τρόπο θα ενισχυθεί η συμμετοχή όσων έχουν το εκλογικό δικαίωμα και θέλουν να ψηφίσουν, αλλά και θα υπάρχει η αυθεντική φωνή των Αποδήμων του Ελληνισμού στη νέα Βουλή», τονίζει.

Ο κ. Λιβάνιος αποκλείει κατηγορηματικά την οποιαδήποτε αλλαγή στον εκλογικό νόμο, τονίζοντας ότι δεν πρόκειται να αλλάξει ούτε ο νόμος αλλά ούτε και το όριο εισόδου στη Βουλή.

Για την πορεία μέχρι τις εκλογές επισημαίνει ότι η κυβέρνηση «πρέπει να είναι αφοσιωμένη στο έργο της και στην υλοποίηση των δεσμεύσεών της. Αντίπαλός μας είναι τα προβλήματα των πολιτών και η υλοποίηση όλων των δεσμεύσεων που έχουν αναληφθεί απέναντί τους», σημειώνει χαρακτηριστικά, ενώ χαρακτηρίζει ψευτοδίλημμα το προς τα που πρέπει να στρέψουν το βλέμμα τους κυβέρνηση και ΝΔ, προς το κέντρο ή προς τη δεξιά. «Η ΝΔ θα απευθυνθεί σε όλους τους πολίτες καταθέτοντας ένα ρεαλιστικό πρόγραμμα για την Ελλάδα του 2030, ώστε να μπορεί να αντιμετωπίσει και τις προκλήσεις στο διεθνές επίπεδο, αλλά και να εγγυηθεί ένα καλύτερο επίπεδο ζωής για όλους», σημειώνει ο υπουργός Εσωτερικών.

Κύριε Λιβάνιε, η κυβέρνηση δια στόματος του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη άνοιξε αυτήν την εβδομάδα τη συζήτηση για τη Συνταγματική Αναθεώρηση. Ανάμεσα στα θέματα που προτείνονται είναι η άρση της μονιμότητας στο δημόσιο και η αξιολόγηση. Γιατί χρειάζονται εκεί αλλαγές και τι προσδοκάτε αυτές;

Αρχικά, η άρση μονιμότητας και η αξιολόγηση δεν είναι δύο διακριτά πράγματα. Αυτό που προτείνεται είναι η Συνταγματική κατοχύρωση ενός αντικειμενικού συστήματος αξιολόγησης. Η εφαρμογή της αξιολόγησης με βάση σαφή και εκ των προτέρων γνωστά κριτήρια, μπορεί να οδηγήσει και στην επιβράβευση όσων επιτύχουν τους στόχους τους, αλλά και στο να αντιμετωπιστεί το ζήτημα όσων συστηματικά δεν μπορούν να ανταποκριθούν στα καθήκοντά τους.

Θεωρείτε ότι οι συγκεκριμένες προτάσεις θα τύχουν ευρύτερης αποδοχής έτσι ώστε να εφαρμοστούν άμεσα;

Η διαδικασία τώρα ξεκινάει. Και έχει πολύ δρόμο ακόμα, καθώς η νυν Βουλή θα αποφασίσει ποια άρθρα θα τεθούν προς αναθεώρηση και θα ορίσει τη γενική κατεύθυνση προς αναθεώρηση, αλλά η επόμενη Βουλή, με νωπή λαϊκή εντολή, θα διαμορφώσει την τελική μορφή των άρθρων. Επιπλέον, το ίδιο το Σύνταγμα επιβάλλει αυξημένη πλειοψηφία για την αναθεώρηση είτε στην προτείνουσα είτε στην αναθεωρητική Βουλή. Επομένως, είναι εκ των πραγμάτων απαραίτητη και η συναίνεση, αλλά κυρίως ο ουσιαστικός διάλογος.

Πώς προχωρούν οι αλλαγές στον τρόπο επιλογής στελεχών και τις κρίσεις στους προϊσταμένους στο δημόσιο; Τι περιλαμβάνουν και πότε θα μπουν σε εφαρμογή;

Η δημόσια διοίκηση χρειάζεται ένα αντικειμενικό και αξιόπιστο σύστημα επιλογής των προϊσταμένων. Από τον Γενικό Διευθυντή έως τον τμηματάρχη, πρέπει να επιλέγονται πρόσωπα με γνώσεις, ικανότητες και εμπειρία προκειμένου να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις των πολιτών. Για αυτό ακριβώς τον λόγο, ξεκινώντας από μια δοκιμασία εξετάσεων υπό το ΑΣΕΠ και συνεκτιμώντας τα τυπικά προσόντα, θα επιλεγούν οι καταλληλότεροι για να αναλάβουν θέση ευθύνης. Το σημαντικότερο είναι ότι η όλη διαδικασία θα ολοκληρώνεται σε εύλογο χρονικό διάστημα και με αυστηρές δικλείδες αξιοκρατίας. Στόχος είναι σύντομα να ολοκληρωθεί η δημόσια διαβούλευση και στη συνέχεια να κατατεθεί στη Βουλή των Ελλήνων το σχετικό νομοσχέδιο.

Πόσο θετική ήταν η εμπειρία της επιστολικής ψήφου στις ευρωεκλογές;

Η Ελλάδα εφάρμοσε για πρώτη φορά στις Ευρωεκλογές του 2024 επιστολική ψήφο με τις πλέον αυστηρές προϋποθέσεις. Σε όλα τα στάδια της διαδικασίας υπήρχαν δικλείδες ασφαλείας και η όλη διαδικασία τελούσε υπό την εποπτεία ανώτατου δικαστικού. Η εφαρμογή της έδωσε τη δυνατότητα να ψηφίσουν με αξιοπιστία όχι μόνο οι Έλληνες του εξωτερικού, αλλά και όσοι εντός Ελλάδας για οποιονδήποτε λόγο το επιθυμούσαν. Με αυτό τον τρόπο για παράδειγμα πολλοί νέοι, φοιτητές ή εργαζόμενοι μπόρεσαν και ψήφισαν.

Αυτές τις ημέρες έχει τεθεί σε διαβούλευση το νομοσχέδιο για την επιστολική ψήφο στις εθνικές εκλογές. Τι προβλέπει;

Ουσιαστικά με το νομοσχέδιο που αναφέρετε, εισάγονται δύο σημαντικές καινοτομίες ενόψει των Βουλευτικών εκλογών του 2027 και που αφορούν τους εκλογείς που βρίσκονται εκτός επικρατείας: Πρώτον, εισάγεται και για τις βουλευτικές εκλογές το δικαίωμα άσκησης του εκλογικού δικαιώματος και με επιστολική ψήφο και δεύτερον, προτείνεται μια τριεδρική εκλογική περιφέρεια Απόδημου Ελληνισμού. Με τον τρόπο αυτό και θα ενισχυθεί η συμμετοχή όσων έχουν το εκλογικό δικαίωμα και θέλουν να ψηφίσουν, αλλά και θα υπάρχει η αυθεντική φωνή του Απόδημου Ελληνισμού στη νέα Βουλή. Σε κάθε περίπτωση, ο διάλογος με τα κόμματα που εκπροσωπούνται στη Βουλή συνεχίζεται και ευελπιστώ ότι και οι δύο αυτές μεταρρυθμίσεις θα τύχουν την ευρύτερη δυνατή αποδοχή, όχι μόνο γιατί το επιβάλλει το Σύνταγμα της χώρας, αλλά κυρίως γιατί είναι η επιβεβαίωση του έμπρακτου δεσμού των απόδημων με τη χώρα.

Σχεδιάζετε και την εισαγωγική της ηλεκτρονικής ψήφου στις αυτοδιοικητικές εκλογές; Πώς θα γίνεται και ποιο είναι το σχετικό χρονοδιάγραμμα;

Ως πολιτεία οφείλουμε να εξαντλήσουμε κάθε θεσμικό μέσο για την αύξηση της συμμετοχής στις εκλογές και ιδίως στις αυτοδιοικητικές εκλογές. Για τον λόγο αυτό, προτείνουμε, στο πλαίσιο του νέου Κώδικα Αυτοδιοίκησης τη δυνατότητα ηλεκτρονικής ψήφου για όποιον το επιθυμεί. Ασφαλώς αναφερόμαστε αποκλειστικά για τις δημοτικές και περιφερειακές εκλογές του 2028. Ο αρχικός σχεδιασμός είναι να δημιουργηθεί ένας αριθμός «ψηφιακών» εκλογικών τμημάτων σε όλη τη χώρα. Σε αυτά θα υπάρχει δικαστικός αντιπρόσωπος που θα ελέγχει τη ταυτότητα του εκλογέα, όπως ακριβώς συμβαίνει και υπόλοιπα εκλογικά τμήματα. Η διαφορά είναι ότι μέσα στο παραβάν θα υπάρχει συσκευή στην οποία ο εκλογέας θα μπορεί να ψηφίζει για τον δήμο και την περιφέρεια που είναι εγγεγραμμένος. Με τον τρόπο αυτό, ένας εκλογέας που ζει στη Θεσσαλονίκη, θα μπορεί να επισκεφτεί οποιοδήποτε ψηφιακό εκλογικό κέντρο και να ψηφίσει για τον δήμο Γρεβενών όπου έχει τα εκλογικά του δικαιώματα.

Ένα μεγάλο ζήτημα που συζητείται εδώ και καιρό είναι ο νέος κώδικας της αυτοδιοίκησης; Πότε θα δούμε «λευκό καπνό»; Και με τι ποσοστό τελικά θα εκλέγεται κάποιος από τον πρώτο γύρο των αυτοδιοικητικών εκλογών;

Πρόκειται για μια πολύ σημαντική αλλαγή που επηρεάζει κάθε πτυχή και των δήμων και των περιφερειών. Μετά από 20 χρόνια αναθεωρείται συνολικά το πλαίσιο λειτουργίας της Αυτοδιοίκησης. Μέσα από έναν εξαντλητικό διάλογο με τα συλλογικά όργανα της Αυτοδιοίκησης, τους δημάρχους και τους περιφερειάρχες, δημιουργείται ένα ισχυρό θεμέλιο για μια αυτοδιοίκηση σύγχρονη, αποτελεσματική και με διαφάνεια. Όσον αφορά τον τρόπο εκλογής, έχει και εκεί γίνει ουσιαστική ανταλλαγή απόψεων και καταλήξαμε σε ένα σύστημα το οποίο εξασφαλίζει μεγαλύτερη δύναμη στον εκλογέα, αλλά και την εκλογή των αυτοδιοικητικών αρχών σε ένα γύρο.

Έχετε πει πολλές φορές ότι ο σημερινός εκλογικός νόμος δεν αλλάζει. Εξακολουθεί να ισχύει η ρήση; Και για την κατάργηση του 3%;

Δεν πρόκειται να αλλάξει ο εκλογικός νόμος ούτε το όριο εισόδου στη Βουλή. Αυτή η συζήτηση ποτέ δεν υπήρξε και έχει γίνει σαφές από όλους με πρώτο τον Πρωθυπουργό ότι δεν θα υπάρξει καμία αλλαγή των κανόνων.

Στην αντιπολίτευση καταγράφεται ένας μεγάλος κατακερματισμός. Ποιον βλέπετε ως τον βασικό αντίπαλο της ΝΔ ενόψει των προσεχών εθνικών εκλογών;

Η κυβέρνηση πρέπει να είναι αφοσιωμένη στο έργο της και στην υλοποίηση όλων των δεσμεύσεων. Αντίπαλος είναι τα προβλήματα των πολιτών και η υλοποίηση όλων των δεσμεύσεων που έχουν αναληφθεί απέναντί τους. Από κει και πέρα, όταν έρθει η ώρα των εκλογών οι πολίτες θα κρίνουν και θα συγκρίνουν τις προτάσεις και τα προγράμματα όλων των κομμάτων και θα επιλέξουν εκείνο το οποίο μπορεί να ανταποκριθεί στις προσδοκίες τους. Την Κυβέρνηση και την Αντιπολίτευση την αποφασίζει το εκλογικό σώμα.

Ποια συνταγή πρέπει να ακολουθήσουν η κυβέρνηση και η ΝΔ για το επόμενο διάστημα και μέχρι να στηθεί η εθνική κάλπη; Να κοιτάξουν προς το Κέντρο ή προς τα δεξιά;

Είναι ψευτοδίλημμα το αν η Νέα Δημοκρατία και η Κυβέρνηση πρέπει να στραφούν προς το κέντρο ή προς τη δεξιά. Η ισχυροποίηση των Ενόπλων Δυνάμεων είναι δεξιά ή κεντρώα πολιτική; Η μείωση του φόρου εισοδήματος ή η κατάργηση του ΕΝΦΙΑ στα χωριά και τις κωμοπόλεις αφορά τους δεξιούς ή τους κεντρώους ψηφοφόρους; Η Νέα Δημοκρατία θα απευθυνθεί σε όλους τους πολίτες καταθέτοντας ένα ρεαλιστικό πλαίσιο για την Ελλάδα του 2030, ώστε να μπορεί να αντιμετωπίσει και τις προκλήσεις στο διεθνές επίπεδο, αλλά και να εγγυηθεί ένα καλύτερο επίπεδο ζωής για όλους.

*Δημοσιεύθηκε στη «ΜτΚ» στις 08.02.2026