Μια εικαστική έκθεση - συνάντηση τριών δημιουργών, που έρχεται να συμπληρώσει και ταυτόχρονα να ανανεώσει τη μεγάλη έκθεση «Τέχνη – Διαγώνιος και το Μουσείο που δεν έγινε», εγκαινιάστηκε απόψε στο Τελλόγλειο Ίδρυμα Τεχνών.
Η νέα έκθεση, με τίτλο «Μανουσάκης, Πιτέρη, Τσατσάγιας: Τρεις καλλιτέχνες από το Μουσείο που δεν έγινε. Συμμετοχή: Γιώργος Ταξίδης και Γιάννης Αδαμαντίδης», περιλαμβάνει περισσότερα από 50 έργα , σπάνια τεκμήρια και νέες αναγνώσεις, συμβάλλοντας να δημιουργηθεί ένας διάλογος έκπληξη ανάμεσα στο «τότε» και το «σήμερα», φωτίζοντας στοιχεία της δημιουργικής διαδικασίας καλλιτεχνών της Βόρειας Ελλάδας, αλλά και τη διαχρονική ανάγκη για έναν θεσμικό χώρο που θα στεγάσει το όραμα τους.
Τα εγκαίνια πραγματοποιήθηκαν πλήθους κόσμου, από τον δήμαρχο Θεσσαλονίκης, Στέλιο Αγγελούδη. Τη γενική ευθύνη της έκθεσης έχει η ομότιμη καθηγήτρια του ΑΠΘ και γενική διευθύντρια του Τελλογλείου, Αλεξάνδρα Γουλάκη-Βουτυρά, ενώ τη συνεπιμέλεια υπογράφουν οι Άνναρέτα Τουλουμτζίδου και Ραφαέλα Νίκα, με την υποστήριξη των επιμελητών Νίκου Βιάνα και Μιγκέλ Φ. Μπελμόντε.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης, ο πρόεδρος του ιδρυματος, Ανέστης Κάλφας, καλωσόρισε το κοινό, εκφράζοντας τη χαρά του για τη μεγάλη προσέλευση. Όπως σημείωσε, σήμερα το Τελλόγλειο πιάνει το νήμα αυτού του οράματος της έκθεσης «Τέχνη – Διαγώνιος και το Μουσείο που δεν έγινε», ξαναφέρνοντάς το μπροστά στον κόσμο, μέσα από τα έργα του Μιχάλη Μανουσάκη, της Σούλας Πιτέρη και του Γιάννη Τσατσάγια. Όραμα, όπως τόνισε, που παραμένει ζωντανό, η δημιουργία ενός μουσείου που θα στεγάσει τους καλλιτέχνες της Βόρειας Ελλάδας και την καλλιτεχνική τους παρακαταθήκη.
Η κ. Γουλάκη-Βουτυρά χαρακτήρισε τη φετινή χρονιά επετειακή για το ίδρυμα, καθώς το Τελλόγλειο συμπληρώνει 25 χρόνια λειτουργίας. Αναφερόμενη στην έκθεση, έκανε λόγο για μια σύμπραξη που αντικατοπτρίζει το διαχρονικό έλλειμμα ενός μουσείου σύγχρονης τέχνης για τη Μακεδονία, υπογραμμίζοντας την έκπληξη και τη συγκίνηση της τόσο από τη μεγάλη προσέλευση των επισκεπτών κατά την προηγούμενη φάση, όσο και για τους καλλιτέχνες που δέχτηκαν να προσφέρουν τα έργα τους.
«Η διατήρηση του πλούτου και της σπουδαίας καλλιτεχνικής κληρονομιάς της Μακεδονίας μας έχει συνεπάρει», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι το Ίδρυμα επιδιώκει να δώσει φωνή και σε δημιουργούς με μικρότερη προβολή. Μάλιστα, προανήγγειλε ότι ανά δίμηνο θα παρουσιάζονται και άλλοι καλλιτέχνες.
Ξεχωριστή αναφορά έγινε στους τρεις βασικούς δημιουργούς. Ο Μιχάλης Μανουσάκης, «ένα παιδί από τα Χανιά», όπως ειπώθηκε, βρέθηκε στη Θεσσαλονίκη για τη στρατιωτική του θητεία. Εκεί τον ανακάλυψε ο ποιητής Ντίνος Χριστιανόπουλος, όταν είδε ένα έργο του και ζήτησε να τον γνωρίσει. Στην έκθεση παρουσιάζονται άγνωστα έργα του από εκείνη την περίοδο, που εντοπίστηκαν στη συλλογή της «Διαγωνίου».
Η Σούλα Πιτέρη, διατηρούσε στενή σχέση με τον Χριστιανόπουλο και ανέπτυξε μαζί του μακροχρόνια φιλία. Η κόρη της, Ηρώ Αδαμίδου, μίλησε κατά τα αποψινά εγκαίνια συγκινημένη για τη μητέρα της, επισημαίνοντας ότι υπήρξε ιδιαίτερα «κτητική» με τα έργα της, τα οποία δάνειζε σπάνια, γεγονός που πιθανόν συνέβαλε στη μικρή αναγνωρισιμότητά της. Ζωγράφισε ανθρώπους και θέματα του χωριού της, με την παρούσα έκθεση να αποτελεί μια ύστατη, συγκινητική αναγνώριση του έργου της.
Ο Γιάννης Τσατσάγιας, ίσως η πιο απρόσμενη ανακάλυψη της έκθεσης, όπως είπε και η διευθύντρια κ. Γουλάκη - Βουτυρά κατά την ομιλία της, παρουσιάζεται μέσα από έργα ζωγραφισμένα με στυλό διαρκείας (μπικ). Ο ίδιος προέτρεψε το κοινό «όχι μόνο να δει, αλλά και να ακούσει τα έργα», καθώς, όπως είπε, «πολλά έχουν να πουν σε ευήκοα βλέμματα». Το πρώτο έργο του εκτίθεται σε βιτρίνα και είναι ζωγραφισμένο πάνω σε κούτες τσιγάρων «Παπαστράτος».
Στον διάλογο του «τότε» με το «σήμερα» εντάσσεται η συμμετοχή του Γιώργου Ταξίδη, ο οποίος, πληροφορούμενος τις κοινές καταβολές του με τον Τσατσάγια, παρουσίασε έργα από την πενταετή του παραμονή στο Άγιο Όρος, μια δημιουργική περίοδο όπου ζωγράφισε με μολύβια, κάρβουνα, λάδια και ακουαρέλες, με κοινό στοιχείο την απουσία της ανθρώπινης μορφής, όπως ανέφερε.
Ιδιαίτερη θέση κατέχει στην έκθεση και η δωρεά του Γιάννη Αδαμαντίδη, με έργα εμπνευσμένα από την ποίηση του Χριστιανόπουλου. Ανάμεσά τους ξεχωρίζει η προσωπογραφία του ποιητή, την οποία ο ίδιος χαρακτήρισε από τα πιο επιτυχημένα έργα του, καθώς, όπως είπε, «απέδωσε το σκεπτικό του ύφος».
Κατά τον χαιρετισμό του, ο δήμαρχος Στέλιος Αγγελούδης τόνισε ότι «το brand name Θεσσαλονίκη μπορεί να αναπτυχθεί μέσα από την ενίσχυση του πολιτισμού που αναδεικνύει τη δυναμική της πόλης». Υπογράμμισε την ανάγκη να αγαπηθεί ακόμη περισσότερο αυτή η δυναμική, ώστε να τονωθεί η συλλογική αυτοπεποίθηση και να αξιοποιηθεί στο μέγιστο βαθμό.
Στην εκδήλωση παρευρέθηκαν μεταξύ άλλων η Περιφερειάρχης Αθηνά Αηδονά, ο αντιπεριφερειάρχης Κώστας Γιουτίκας, ο διευθυντής του Πολεμικού Μουσείου, Αθανάσιος Παπαθανασίου και άλλοι.
