Θεσσαλονίκη: Η έγκαιρη παρέμβαση και η πρόληψη «κλειδί» για τη νεανική παραβατικότητα (βίντεο)

Πώς μπορεί να προληφθεί η νεανική παραβατικότητα πριν ένα παιδί βρεθεί στη θέση του θύτη ή του θύματος; Ποιος είναι ο ρόλος της οικογένειας και του σχολείου και πώς επηρεάζει πλέον ο ψηφιακός κόσμος τη συμπεριφορά των νέων; Αυτά είναι μερικά από τα ερωτήματα που βρίσκονται στο επίκεντρο της ημερίδας για την πρόληψη της νεανικής παραβατικότητας που βρίσκεται σε εξέλιξη σήμερα, Παρασκευή 25 Σεπτεμβρίου, στη Θεσσαλονίκη.

Εκπρόσωποι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, της κυβέρνησης και φορέων της πόλης, αλλά και μαθητές Λυκείου της Ευκαρπίας βρίσκονται στο Συνεδριακό Κέντρο «Αιμίλιος Ριάδης» της ΔΕΘ-HELEXPO, ανοίγοντας τη συζήτηση γύρω από ένα φαινόμενο που τα τελευταία χρόνια απασχολεί ολοένα και περισσότερο την κοινωνία.

Την ημερίδα διοργανώνει η Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΙΤΑ) και την Περιφερειακή Ένωση Δήμων Κεντρικής Μακεδονίας, με βασικό αντικείμενο την παρουσίαση του «Σχεδίου Δράσης» για την πρόληψη της νεανικής παραβατικότητας.

Στο επίκεντρο βρίσκεται κυρίως η έγκαιρη παρέμβαση, με το βάρος να πέφτει στην οικογένεια, το σχολείο και το άμεσο περιβάλλον των νέων, αλλά και στον ρόλο που μπορούν να αναλάβουν οι δήμοι.

Την έναρξη της ημερίδας χαιρέτισε ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης κ. Φιλόθεος, ο οποίος αναφέρθηκε στις πρωτοβουλίες που αναλαμβάνονται για την αντιμετώπιση του φαινομένου, σημειώνοντας ότι «όλοι μας έχουμε πληγωθεί από αυτό που ονομάζεται νεανική παραβατικότητα».

Δευτέρα 21 Σεπ 2026, 18:10

Σημαντική ημερίδα της ΚΕΔΕ στη Θεσσαλονίκη - Η Αυτοδιοίκηση απέναντι στη νεανική παραβατικότητα

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

«Τι πρέπει να κάνουμε πριν ένα παιδί γίνει θύμα ή θύτης;»

Το ερώτημα έθεσε από το βήμα της ημερίδας ο πρόεδρος του ΙΤΑ και δήμαρχος Παπάγου - Χολαργού, Ηλίας Αποστολόπουλος, επισημαίνοντας ότι πίσω από κάθε περιστατικό παραβατικότητας βρίσκεται ένας νέος άνθρωπος, ένα παιδί που μπορεί να έχει υπάρξει θύμα και μία οικογένεια που ενδεχομένως χρειάζεται στήριξη.

Όπως ανέφερε, η συχνότητα με την οποία περιστατικά βίας και παραβατικότητας ανηλίκων επανέρχονται στην επικαιρότητα καθιστά αναγκαία μια συνολική προσέγγιση του προβλήματος.

«Τι πρέπει να κάνουμε πριν ένα παιδί γίνει θύμα ή θύτης;», διερωτήθηκε, εξηγώντας ότι το ΙΤΑ επιχείρησε να προσεγγίσει το φαινόμενο από την πλευρά της έγκαιρης παρέμβασης και της πρόληψης.

Σύμφωνα με όσα παρουσιάζονται την έρευνα, μεταξύ των χαρακτηριστικών που καταγράφονται είναι η εμφάνιση παραβατικών συμπεριφορών σε μικρότερες ηλικίες, η αυξανόμενη συμμετοχή κοριτσιών, αλλά και επαναλαμβανόμενες συμπεριφορές που συνδέονται με τη βία και τη χρήση αλκοόλ και ουσιών.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται σε ένα κρίσιμο «τρίγωνο»: οικογένεια, σχολείο και κοινωνικά δίκτυα - ψηφιακός κόσμος. Η πρόληψη, όπως τονίστηκε, πρέπει να αρχίζει από την πρώτη ένδειξη ότι ένα παιδί χρειάζεται βοήθεια και όχι όταν η παραβατική συμπεριφορά έχει ήδη εκδηλωθεί.

Στο πλαίσιο αυτό, οι δήμοι μπορούν να συμβάλουν με δράσεις για τους νέους, συμβούλια νέων, παρεμβάσεις ευαισθητοποίησης και μέτρα βελτίωσης του αστικού περιβάλλοντος.

«Δεν θέλουμε πόλεις που φοβούνται τους νέους, αλλά πόλεις που ακούνε τους νέους, τους στηρίζουν και παρεμβαίνουν έγκαιρα. Το στοίχημα της Αυτοδιοίκησης είναι να μην αφήσουμε κανένα παιδί μόνο του», ήταν το μήνυμα του κ. Αποστολόπουλου.

Από τις διαπιστώσεις σε συγκεκριμένο σχέδιο

Στην ανάγκη μετάβασης από τη διαπίστωση του προβλήματος σε συγκεκριμένες παρεμβάσεις στάθηκε ο επικεφαλής της ομάδας που επιμελήθηκε την έρευνα και πρόεδρος της Επιτροπής Εγκληματικότητας - Παραβατικότητας των Νέων της ΚΕΔΕ, Μιχάλης Καραμαλάκης.

Όπως τόνισε, «η πρόληψη της νεανικής παραβατικότητας είναι υπόθεση κοινής ευθύνης», εξηγώντας ότι στόχος είναι να συνδυαστούν οι δυνατότητες της Αυτοδιοίκησης με την επιστημονικά τεκμηριωμένη γνώση και να δημιουργηθούν συγκεκριμένα εργαλεία παρέμβασης.

Η προσέγγιση περιλαμβάνει ποσοτική και ποιοτική έρευνα για την καταγραφή των αντιλήψεων της κοινωνίας, καθώς και ολοκληρωμένη μελέτη για την πρόληψη και την αντιμετώπιση του φαινομένου βάσει των ερευνητικών δεδομένων.

Κεντρικό μήνυμα της τοποθέτησής του ήταν ότι η νεανική παραβατικότητα δεν αντιμετωπίζεται μόνο όταν εκδηλωθεί, αλλά κυρίως όταν η κοινωνία επιλέξει να σταθεί έγκαιρα δίπλα στη νέα γενιά.

«Χρειάζεται συνεργασία, γνώση, σχέδιο και πάνω απ’ όλα πρόληψη»

Στον ρόλο των δήμων αναφέρθηκε και ο δήμαρχος Πυλαίας - Χορτιάτη και πρόεδρος της ΠΕΔ Κεντρικής Μακεδονίας, Ιγνάτιος Καϊτεζίδης.

«Απέναντι σε ένα τόσο σύνθετο κοινωνικό φαινόμενο δεν χωρούν ούτε εύκολες απαντήσεις ούτε αποσπασματικές παρεμβάσεις. Χρειάζεται συνεργασία, χρειάζεται γνώση, χρειάζεται σχέδιο και πάνω απ’ όλα, χρειάζεται πρόληψη», υπογράμμισε.

Όπως σημείωσε, τα μεγάλα κοινωνικά προβλήματα γίνονται πρώτα ορατά στις πόλεις, τις γειτονιές, τα σχολεία και τις οικογένειες, γι’ αυτό και η Αυτοδιοίκηση βρίσκεται σε θέση να εντοπίζει έγκαιρα τις ανάγκες και να παρεμβαίνει.

Ο ρόλος του σχολείου, της οικογένειας και των δήμων

Από την πλευρά του υπουργείου Παιδείας, ο υφυπουργός Νίκος Παπαϊωάννου επισήμανε ότι η αντιμετώπιση της νεανικής παραβατικότητας απαιτεί πρόληψη, έγκαιρη παρέμβαση και συνεργασία μεταξύ των θεσμών.

«Έχουμε λοιπόν κοινό όραμα, κοινούς στόχους, να προστατεύσουμε τους νέους μας, να τους δώσουμε περισσότερες ευκαιρίες, περισσότερη παιδεία, περισσότερη συμμετοχή, περισσότερη ελπίδα. Κλείνουμε την πόρτα στη βία. Η παραβατικότητα των νέων είναι ένα σύνθετο κοινωνικό φαινόμενο, το οποίο απαιτεί πρόληψη, έγκαιρη παρέμβαση, συνεργασία όλων των θεσμών. Η Πολιτεία, οι Δήμοι, τα Σχολεία και τα Πανεπιστήμια οφείλουν να διαμορφώσουν ένα ενιαίο δίκτυο πρόληψης και προστασίας των νέων» ανέφερε στην τοποθέτησή του ο υφυπουργός Παιδείας.

Όπως τόνισε ο κ. Παπαϊωάννου, η πρόληψη και η αντιμετώπιση της νεανικής παραβατικότητας απαιτούν τη διαρκή συνεργασία όλων των βαθμίδων της εκπαίδευσης και δεν μπορούν να γίνονται αποσπασματικά. «Τα σχολεία μας αναγνωρίζουν έγκαιρα το πρόβλημα και μας καθοδηγούν για την αντιμετώπισή του. Στόχος τους είναι η καλλιέργεια του σεβασμού, της δημοκρατικής συνείδησης, της υπευθυνότητας, της ικανότητας διαλόγου και της ειρηνικής επίλυσης των συγκρούσεων», τόνισε κάνοντας ιδιαίτερη αναφορά στις δράσεις για την πρόληψη του σχολικού εκφοβισμού, τη σχολική διαμεσολάβηση, καθώς και την καλλιτεχνική και αθλητική αγωγή.

Για τα πανεπιστήμια, επισήμανε τα μέτρα για την ενίσχυση της ασφάλειας, μεταξύ των οποίων τα σχέδια ασφαλείας, η κάρτα εισόδου και η φύλαξη στις νέες φοιτητικές εστίες. «Το Υπουργείο μας δεν επιτρέπει σε μικρές ομάδες να αμαυρώνουν την εικόνα των πανεπιστημίων μας. Κλείνουμε, λοιπόν, την πόρτα στη βία, την κρατάμε έξω από τα πανεπιστήμιά μας», τόνισε ο υφυπουργός Παιδείας.

Απευθυνόμενος μάλιστα στους μαθητές που παρακολουθούσαν την ημερίδα, τους προέτρεψε να επικοινωνούν μεταξύ τους και να επιχειρούν να επιλύουν τα προβλήματα με σεβασμό.

Στον ρόλο της οικογένειας στάθηκε η υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Άννα Ευθυμίου, υπογραμμίζοντας ότι οι γονείς πρέπει να βρίσκονται δίπλα στα παιδιά τους. Παράλληλα, αναφέρθηκε στις δυνατότητες των δήμων να δημιουργούν διεξόδους για τους νέους μέσα από τον αθλητισμό, τον εθελοντισμό και άλλες δραστηριότητες.

«Η προσπάθεια όλων μας πρέπει να είναι να δημιουργούμε συμμαχίες και να λειτουργούμε συμπληρωματικά. Οι νέοι μας χρειάζονται να είμαστε όλοι δίπλα τους, να τους δίνουμε στήριξη», σημείωσε.

Για τις παρεμβάσεις του Δήμου Θεσσαλονίκης μίλησε η εντεταλμένη δημοτική σύμβουλος για δράσεις Ισότητας, Κοινωνικής Αλληλεγγύης και Συμπερίληψης, Θεοδώρα Λειψιστινού, αναφέροντας μεταξύ άλλων τη σύσταση αρμόδιας επιτροπής και το κάλεσμα προς τα σχολεία να γνωρίσουν τις κοινωνικές δομές του δήμου.

Η επαφή με τους νέους απέναντι στην οπαδική βία

Στη σημασία της άμεσης επαφής με τη νέα γενιά αναφέρθηκε ο Αριστείδης Καμπανός, Τομεάρχης Ευαισθητοποίησης κατά της Αθλητικής Βίας και περιφερειακός σύμβουλος, εκπροσωπώντας την Περιφερειάρχη Κεντρικής Μακεδονίας.

Μέσα από την επαφή του με μαθητές και νέους στο πλαίσιο των δράσεων κατά της οπαδικής βίας, στάθηκε στην ανάγκη να ακούγεται η δική τους φωνή, καταλήγοντας με το ερώτημα εάν «μπορούμε να φτιάξουμε έναν παράδεισο, ο οποίος μπορεί να είναι ένα καλύτερο αύριο για την πόλη μας, για την κοινωνία μας».

Στην αλλαγή που έχει επιφέρει ο ψηφιακός κόσμος στις ανθρώπινες σχέσεις αναφέρθηκε ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΕΤΑΑ, Αναστάσιος Μαυρίδης, σημειώνοντας χαρακτηριστικά ότι «το κινητό έχει γίνει προέκταση του χεριού μας και χάνουμε την επικοινωνία μεταξύ μας», ενώ αναφέρθηκε και στη στήριξη των δημοτικών συμβουλίων νέων.

Κυρίζογλου: Ενεργός ρόλος της Αυτοδιοίκησης

Τη στρατηγική της Αυτοδιοίκησης για την πρόληψη και την αντιμετώπιση της νεανικής παραβατικότητας παρουσίασε ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ και δήμαρχος Αμπελοκήπων - Μενεμένης, Λάζαρος Κυρίζογλου.

Όπως ανέφερε, η μελέτη αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου σχεδιασμού παρέμβασης της Αυτοδιοίκησης στα κοινωνικά ζητήματα, με στόχο οι δήμοι να έχουν ενεργό ρόλο στον δημόσιο διάλογο αλλά και στη διαχείρισή τους.

Ο ίδιος συνέδεσε το ζήτημα και με τις ευρύτερες πιέσεις που αντιμετωπίζει σήμερα η νέα γενιά, κάνοντας αναφορά στην ακρίβεια, τη στεγαστική και ενεργειακή κρίση, το δημογραφικό και τις αλλαγές που φέρνει η Τεχνητή Νοημοσύνη. Όπως σημείωσε, οι νέες αυτές συνθήκες εντείνουν την ανασφάλεια και τις αγωνίες των πολιτών και ιδιαίτερα των νέων.

Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η Αυτοδιοίκηση δεν μπορεί να παραμένει θεατής απέναντι σε ένα φαινόμενο με σύνθετες κοινωνικές αιτίες. Οι δήμοι, όπως ανέφερε, βρίσκονται πιο κοντά στις τοπικές κοινωνίες και μπορούν να εντοπίζουν έγκαιρα τα προβλήματα, να στηρίζουν τις οικογένειες και να δημιουργούν χώρους και δράσεις που θα λειτουργούν ως ασφαλείς διέξοδοι για τους νέους.

Στο πλαίσιο αυτό, ο κ. Κυρίζογλου αναφέρθηκε στην ανάγκη συνεργασίας όλων των εμπλεκόμενων φορέων, ώστε οι παρεμβάσεις να μην είναι αποσπασματικές, αλλά να εντάσσονται σε ένα ενιαίο σχέδιο πρόληψης, με σταθερή παρουσία στις γειτονιές, στα σχολεία και στις τοπικές κοινωνίες.