Θεσσαλονίκη: Η συμφωνία Ελλάδας - Βουλγαρίας για την ανταλλαγή ιστορικών κειμηλίων - Σκληρό μήνυμα Μητσοτάκη για τα Γλυπτά του Παρθενώνα (βίντεο)

Στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού στη Θεσσαλονίκη, η υπογραφή των πρωτοκόλλων

Κάνε κλικ και δες περισσότερο emakedonia.gr στην αναζήτηση της Google

Πρόσθεσέ το στην Google

- Newsroom

Σαράντα οκτώ ιερά κειμήλια επιστρέφουν στην Ελλάδα, έναν αιώνα και πλέον μετά την αφαίρεσή τους από μονές του Παγγαίου από τη Βουλγαρία.

Σήμερα στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού στη Θεσσαλονίκη, θα υπογραφούν τα πρωτόκολλα για την αμοιβαία παράδοση και παραλαβή ιστορικών κειμηλίων και ανθρωπολογικού υλικού μεταξύ Ελλάδας και Βουλγαρίας. Στην τελετή θα παρευρεθούν ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Βούλγαρος ομόλογός του Ρούμεν Ράντεφ.

Στην ομιλία του ο κ. Μητσοτάκης έστειλε το μήνυμα πως η Ελλάδα δεν πρόκειται να σταματήσει τον γώνα για τον επαναπατρισμό των Γλυπτών και δε θα δεχτεί σε καμιά περίπτωση σενάρια δανεισμού των Γλυπτών, πουβ θέτουν ζήτημα ιδιοκτησίας του μνημείου.

"Τα μνημεία δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται ως λάφυρα πολέμου", επισήμανε ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, μιλώντας παρουσία και του πρωθυπουργού της Βουλγαρίας, Ρούμεν Ράντεφ, στην τελετή υπογραφής πρωτοκόλλου για την παράδοση-παραλαβή κειμηλίων μεταξύ των δύο χωρών, στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού.

"Θεμελιώνουμε κάτι πολύ βαθύτερο από μια απλή πολιτιστική ανταλλαγή", είπε και εξέφρασε την πεποίθηση ότι η συνεργασία θα συνεχιστεί για την επιστροφή και άλλων κειμηλίων.

Ταυτόχρονα ο κ. Μητσοτάκης έστειλε μήνυμα και για τα Γλυπτά του Παρθενώνα, λέγοντας ότι "ήρθε η ώρα της δικαιοσύνης".

Ο πρωθυπουργός έστειλε σαφές μήνυμα ότι διευθετήσεις που θα αποδέχονται τις δηλώσεις ξένης κυριαρχίας στα Γλυπτά δεν θα γίνουν δεκτές. Όπως δεν θα γίνει δεκτός και ο δανεισμός.

Ο πρωθυπουργός στην ομιλία του τόνισε πως ήρθε η ώρα για την «αποκατάσταση αισθητικής, νοηματικής ακεραιότητας ενός πραγματικά οικουμενικού μνημείου το οποίο δυστυχώς παραμένει βίαια διαμελισμένο. Με άλλα λόγια, τα Γλυπτά του Παρθενώνα πρέπει να συνυπάρχουν και να εκτίθενται μαζί, διατηρώντας την άμεση οπτική επαφή με τον Βράχο για τον οποίο σμιλεύτηκαν, κάτι που ήρθε να υπηρετήσει το Μουσείο της Ακρόπολης. Για τον λόγο αυτό θα επαναλάβω ότι η πατρίδα μου δεν πρόκειται να δεχθεί διευθετήσεις που να δηλώνουν αναγνώριση ξένης κυριαρχίας ή να δανειστεί, τάχα, τους δικούς της θησαυρούς. Ήρθε η ώρα της αλήθειας, της λογικής, της δικαιοσύνης, αλλά και της ηθικής».

Ο Ρούμεν Ράντεφ

«Είναι μεγάλη τιμή να βρίσκομαι και πάλι στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού στη Θεσσαλονίκη και, εκ μέρους του βουλγαρικού κράτους, να παραλάβω τα λείψανα του βασιλιά Σαμουήλ», ανέφερε ο πρόεδρος της Βουλγαρίας Ρούμεν Ράντεφ, κατά την ομιλία του στην τελετή υπογραφής της συμφωνίας πολιτιστικής ανταλλαγής Ελλάδας και Βουλγαρίας.

Ο Βούλγαρος πρόεδρος έκανε ιδιαίτερη αναφορά στον καθηγητή Νικόλαο Μουτσόπουλο, ο οποίος είχε ανακαλύψει τα λείψανα στη Βασιλική του Αγίου Αχιλλείου, σημειώνοντας ότι οι Βούλγαροι του οφείλουν «αιώνια μνήμη».

Όπως ανέφερε, οι προσπάθειες της Βουλγαρίας για την επιστροφή των λειψάνων του βασιλιά Σαμουήλ είχαν ξεκινήσει από τη δεκαετία του 1960, όταν ο καθηγητής Μουτσόπουλος πραγματοποίησε τις ανασκαφές στη Βασιλική του Αγίου Αχιλλείου, η οποία είχε χτιστεί από τον Βούλγαρο ηγεμόνα στα τέλη του 10ου αιώνα.

roymen-rantef.jpg

«Οι προσπάθειες του βουλγαρικού κράτους δεν έπαυσαν ποτέ, ώστε τα λείψανα να επιστρέψουν στη Βουλγαρία», σημείωσε ο Ράντεφ, εκφράζοντας την ικανοποίησή του για την ολοκλήρωση της διαδικασίας.

Παράλληλα, εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του προς τον Κυριάκο Μητσοτάκη και την ελληνική πολιτική ηγεσία για τη συμβολή τους στην επίτευξη της συμφωνίας, ενώ ευχαρίστησε την υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, τον Βούλγαρο υπουργό Πολιτισμού και τις διπλωματικές ομάδες των δύο χωρών που εργάστηκαν για την προετοιμασία της.

Όπως τόνισε, η συμφωνία ρυθμίζει την αμοιβαία ανταλλαγή ιστορικών κειμηλίων και πολιτιστικών αντικειμένων που συνδέονται με την ιστορία των δύο λαών.

«Είναι πράγματα τα οποία ανήκουν στους δύο λαούς μας. Αποτελούν τη μνήμη μας, τη σχέση μας και οι συμπατριώτες μας και οι μελλοντικές γενιές αξίζουν και πρέπει να έχουν την ευκαιρία να αποδώσουν την τιμή προς τους προγόνους τους», ανέφερε.

Ο Ράντεφ αναφέρθηκε ιδιαίτερα στη συμβολική διάσταση της επιστροφής των λειψάνων του Σαμουήλ, σημειώνοντας ότι η ιστορική μορφή του Βούλγαρου ηγεμόνα αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ιστορικά παραδείγματα για τους Βούλγαρους.

«Και αν στο παρελθόν ο βασιλιάς Σαμουήλ μας χώριζε, μπορώ να πω ότι σήμερα ο ίδιος μας ενώνει», ανέφερε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι η συμφωνία ενισχύει τη στρατηγική συνεργασία και τις ιστορικές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών.

mitsotakis-me-rantef.jpg

Ο Βούλγαρος πρόεδρος στάθηκε στη συνέχεια στην κοινή συμμετοχή Ελλάδας και Βουλγαρίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, υπογραμμίζοντας ότι αυτή επιτρέπει στις δύο χώρες να κατανοούν καλύτερα τα προβλήματα και τα αισθήματα η μία της άλλης.

«Είμαστε γείτονες, μοιραζόμαστε μια δύσκολη ιστορία που σηματοδοτείται από ανόδους και καθόδους, από νίκες και ήττες. Αλλά ακριβώς σήμερα σηματοδοτούμε την επόμενη φάση της εξέλιξης αυτής και της εμβάθυνσης των επαφών μας», ανέφερε.

Ο Ράντεφ χαρακτήρισε ιδιαίτερα σημαντικό το επίπεδο των σημερινών σχέσεων Αθήνας και Σόφιας, σημειώνοντας ότι έπειτα από αιώνες συγκρούσεων και αντιπαραθέσεων, οι δύο χώρες απολαμβάνουν πλέον ένα υψηλό επίπεδο σχέσεων καλής γειτονίας.

Όπως είπε, σε αυτή την εξέλιξη συνέβαλαν επί δεκαετίες οι κυβερνήσεις, οι επιστήμονες, οι διπλωμάτες και οι κοινωνίες των δύο χωρών, επιτρέποντας την υπέρβαση «των σκιών του παρελθόντος» και τη δημιουργία μιας σχέσης αμοιβαίου σεβασμού και φιλίας.

«Χαίρομαι ότι οι δύο λαοί μας κατάφεραν να αφήσουν πίσω τους την αντιπαράθεση και σήμερα χαιρόμαστε ένα πολύ υψηλό επίπεδο πολιτικής, οικονομικής και πολιτιστικής συνεργασίας», σημείωσε, προσθέτοντας ότι η σημερινή συμφωνία αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της συνεργασίας.

Κλείνοντας, ο Ρούμεν Ράντεφ επικαλέστηκε μια ρήση που απέδωσε στον Σωκράτη, σύμφωνα με την οποία το σημαντικότερο στη ζωή ενός ανθρώπου είναι να έχει έναν αληθινό φίλο.

«Είμαι γεμάτος ελπίδα ότι αυτό που πετύχαμε σήμερα, αγαπητέ Κυριάκο, θα εδραιώσει ακόμη περισσότερο τη στρατηγική μας συνεργασία», ανέφερε.

Όπως υπογράμμισε, τις τελευταίες δεκαετίες Ελλάδα και Βουλγαρία έχουν οικοδομήσει έναν «άξονα σταθερότητας, ασφάλειας, ευημερίας και ανάπτυξης», στον οποίο οι πολιτικές σχέσεις αποτελούν σημαντικό στοιχείο.

«Θα χαιρόμουν από δω και πέρα να συνεχιστεί η ενίσχυση της πολιτικής μας συνεργασίας, στο όνομα της γνώσης των πολιτών και των μελλοντικών γενεών για την ιστορία και το παρελθόν μας, ώστε να είναι υπερήφανοι», κατέληξε, ευχαριστώντας τον Κυριάκο Μητσοτάκη και ευχόμενος επιτυχία.

Η εκδήλωση

Το Πρωτόκολλο υπέγραψαν και οι υπουργοί Πολιτισμού της Ελλάδας Λίνα Μενδώνη και της Βουλγαρίας Εφτίμ Μιλόσεφ.

Πριν την έναρξη της εκδήλωσης ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, ξεναγήθηκε στην έκθεση των κειμηλίων που επιστράφηκαν από τη Βουλγαρία. Η έκθεση αυτή φιλοξενείται στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού και θα λειτουργήσει μέχρι τις 5 Νοεμβρίου.

Μετά την ολοκλήρωση της τελετής τα λείψανα του Σαμουήλ μεταφέρθηκαν με στρατιωτικές τιμές από βουλγαρικό άγημα, στο αεροδρόμιο, προκειμένου να φτάσουν στη Σόφια όπου έχει οργανωθεί μεγάλη τελετή υποδοχής τους.

Τα Λείψανα θα ταξιδέψουν με στρατιωτικο μεταγωγικό Σπαρτάκ. Θα το συνοδεύουν δύο ζεύγη μαχητικών f16 και μινγκ 29 μόλις μπει στη βουλγαρικό εναέριο χώρο. 

undefined
undefined
lipsana-samoyil-2.jpg

Ο πρωθυπουργός Κ. Μητσοτάκης έφτασε στο μουσείο λίγο μετά τις 10 όπου τον υποδέχτηκε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη.

Η τελετή ολοκληρώνει το Μνημόνιο Κατανόησης που υπέγραψαν πρόσφατα οι υπουργοί Πολιτισμού των δύο χωρών, η Λίνα Μενδώνη και ο Εφτίμ Μιλόσεφ. Προηγήθηκαν πολυετείς και συστηματικές διαπραγματεύσεις από την πλευρά του ελληνικού υπουργείου Πολιτισμού.

Τα κειμήλια που επιστρέφουν είχαν αφαιρεθεί το 1917, εν μέσω του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, και από τότε φυλάσσονταν ή εκτίθεντο στο Εθνικό Μουσείο Ιστορίας της Βουλγαρίας στη Σόφια. Προέρχονται από την Ιερά Μονή Παναγίας Εικοσιφοινίσσης, την Ιερά Μονή Τιμίου Προδρόμου Σερρών και την Ιερά Μητρόπολη Σερρών και Νιγρίτης.

Μέχρι τις 5 Νοεμβρίου 2026 θα παραμείνουν και θα εκτίθενται στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού. Στη συνέχεια θα παραδοθούν οριστικά στις Μονές και στη Μητρόπολη από τις οποίες είχαν αφαιρεθεί.

Η συμφωνία προβλέπει ανταλλαγή. Η ελληνική πλευρά θα παραδώσει στη Βουλγαρία τα λείψανα που ταυτοποιήθηκαν ως του Τσάρου Σαμουήλ (997-1014), καθώς και το υπόλοιπο ανθρωπολογικό υλικό από τις συνολικά τέσσερις σαρκοφάγους της Βασιλικής του Αγίου Αχιλλείου στις Πρέσπες. Τα ευρήματα είχε φέρει στο φως το 1965 ο καθηγητής Νικόλαος Μουτσόπουλος και τα τελευταία χρόνια φυλάσσονταν στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού.

Η συμφωνία προβλέπει ανταλλαγή. Η ελληνική πλευρά θα παραδώσει στη Βουλγαρία τα λείψανα που ταυτοποιήθηκαν ως του Τσάρου Σαμουήλ (997-1014), καθώς και το υπόλοιπο ανθρωπολογικό υλικό από τις συνολικά τέσσερις σαρκοφάγους της Βασιλικής του Αγίου Αχιλλείου στις Πρέσπες.

Τα ευρήματα είχε φέρει στο φως το 1965 ο καθηγητής Νικόλαος Μουτσόπουλος και τα τελευταία χρόνια φυλάσσονταν στο Μουσείο Βυζαντινού Πολιτισμού. Θερμά συγχαρητήρια απηύθυνε στους Μητροπολίτες Σερρών και Νιγρίτης Θεολόγο και Δράμας Δωρόθεο για τις επίμονες προσπάθειές τους. Με ιδιαίτερη συγκίνηση μνημόνευσε τον μακαριστό Μητροπολίτη Δράμας Παύλο, τον οποίο χαρακτήρισε «αρχιτέκτονα και πρωτεργάτη» του εγχειρήματος.

Όπως τονίζει το υπουργείο Πολιτισμού, η σημερινή υπογραφή δεν σημαίνει το τέλος της διαδικασίας. Οι δύο πλευρές συμφώνησαν να συνεχίσουν τις διαπραγματεύσεις για την ταυτοποίηση και ένταξη σε επόμενη συμφωνία και άλλων ιστορικών αντικειμένων αμοιβαίου ενδιαφέροντος, που δεν περιλήφθηκαν στην παρούσα.

Δείτε: Η ιστορική συμφωνία πολιτιστικής ανταλλαγής μεταξύ Ελλάδας και Βουλγαρίας παρουσία των δύο Πρωθυπουργών

Κάνε κλικ και δες περισσότερο emakedonia.gr στην αναζήτηση της Google

Πρόσθεσέ το στην Google
Loader
ESPA