Το κυβερνητικό δίλημμα: Εξάντληση της τετραετίας ή πρόωρες εκλογές; Γράφει ο Μποξέρ
Δύο σχολές σκέψης φαίνεται ότι συγκρούονται αυτή την περίοδο εντός της κυβέρνησης και της ΝΔ. Μια σύγκρουση που θα μπορούσε να έχει τον τίτλο «οι τεχνοκράτες κόντρα στους πολιτικούς». Η κόντρα αφορά στο χρόνο διεξαγωγής των επόμενων εκλογών, ένα θέμα που συζητιέται παρασκηνιακά το τελευταίο διάστημα στην κυβέρνηση και έχει δημιουργήσει και σχετικές διαφωνίες. Τι αφορά; Το αν πρέπει να γίνουν πρόωρες εκλογές.
Πως προήλθε αυτή η κουβέντα; Από το νέο σχετικό σκηνικό που έχει δημιουργηθεί το τελευταίο διάστημα. Από τη μια ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και οι οικονομικές του επιπτώσεις μαζί με την άνοδο της ΝΔ στις δημοσκοπήσεις και από την άλλη η αναζωπύρωση του θέματος των υποκλοπών και η δεύτερη δικογραφία του ΟΠΕΚΕΠΕ που είναι καθ’ οδόν. Όλα αυτά δημιουργούν ένα πολύ πιο σύνθετο σκηνικό.
Τι λέει η πιο τεχνοκρατική πλευρά και αυτή που φαίνεται ότι ασπάζεται ο Κυριάκος Μητσοτάκης; Ότι όλα εξαρτώνται από την οικονομία και ότι η κυβέρνηση καθώς διεκδικεί την τρίτη θητεία πρέπει να διαβάσει πρωτίστως το οικονομικό σκηνικό. Και αυτό ορίζει ότι δεν μπορεί να γίνουν εκλογές εντός του 2026 για δύο κυρίως λόγους. Πρώτον γιατί το Ταμείο Ανάκαμψης κλείνει οριστικά στις 31 Δεκεμβρίου και έχει ορόσημο την 31η Αυγούστου που συνδέεται με την ολοκλήρωση των έργων που θα έχουν πραγματοποιηθεί μέχρι τότε, ενώ ακολουθεί και το εξίσου σημαντικό ορόσημο της 31ης Δεκεμβρίου, που συνδέεται με μεταρρυθμίσεις, δηλαδή τις πολιτικές, νομοθετικές ή διοικητικές αλλαγές που πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί και καταγραφεί ως το τέλος του χρόνου, έτσι ώστε να εκταμιευθεί το ποσό των 3,8 δις. Ένα καθόλου μικρό νούμερο. Εάν στο διάστημα αυτό έχουμε προεκλογική περίοδο και πολύ περισσότερο ακυβερνησία είναι βέβαιο πως η δουλειά αυτή δεν μπορεί να γίνει. Και δεύτερον ο επόμενος προϋπολογισμός, τον οποίο η κυβέρνηση αναμένεται να καταθέσει στις 5 Οκτωβρίου και δέκα μέρες μετά θα πρέπει να υποβληθεί στα ευρωπαϊκά όργανα, ενώ μέχρι τις 20 του Δεκεμβρίου πρέπει να έχει κατατεθεί το τελικό σχέδιό του. Μια τέτοια διαδικασία -όπως τονίζουν οι τεχνοκράτες- δεν μπορεί να γίνει εν μέσω εκλογών ή προεκλογικής περιόδου. Φυσικά υπάρχει και ο θεσμικός λόγος του πρωθυπουργού, που τονίζει ότι πρέπει να τηρείται και «αυτό που είπαμε», αλλά και αυτό που προβλέπει το Σύνταγμα. Και να μην κάνει η κυβέρνηση κωλοτούμπες…
Από την άλλη υπάρχει και η κλασική πολιτική σχολή ότι «κάνουμε εκλογές όποτε μας συμφέρει». Φυσικά υπάρχει και εδώ μια συλλογιστική που έχει αυτή τη στιγμή μια λογική. Τι λέει αυτή η συλλογιστική; Ότι η κυβέρνηση το τελευταίο διάστημα βρίσκεται σε δημοσκοπική άνοδο. Όπως αναρωτιούνται χαρακτηριστικά οι οπαδοί της πολιτικής σκέψης «εάν τους επόμενους μήνες η νΔ σταθεροποιηθεί σε αυτά τα ποσοστά, πώς είναι δυνατόν να μην περάσει από το μυαλό του πρωθυπουργού ότι πρέπει να πάει σε εκλογές αμέσως μετά τη ΔΕΘ;». Τα επιχειρήματα υπέρ της πρόωρης προσφυγής σε εκλογές αμέσως μετά τη ΔΕΘ δεν εξαντλούνται βέβαια μόνο ζήτημα των δημοσκοπήσεων, αλλά κοιτούν και παραπέρα. Βλέπουν, δηλαδή, πως κανένα από τα υπό ίδρυση κόμματα δε θα έχει προλάβει να οργανωθεί, αφού το τελευταίο διάστημα Τσίπρας-Καρυστιανού και Σαμαράς δείχνουν πως δεν είναι ακόμη έτοιμοι για το επόμενο βήμα. Αυτό σημαίνει πως το ερχόμενο φθινόπωρο, ένας εκλογικός αιφνιδιασμός θα κόψει τη φόρα και στους εν δυνάμει αντιπάλους της κυβέρνησης. Και δεύτερον τα μέτρα που θα ανακοινωθούν στη ΔΕΘ, θα είναι πολύ πρόσφατα και η κυβέρνηση θα μπει στην προεκλογική περίοδο με μια οικονομική ώθηση, ενώ πάντα υπάρχει και το ρίσκο του χειμώνα που πολλές φορές κρύβει παγίδες.
Όλα αυτά οι της πολιτικής σχολής εντός της ΝΔ τα συνδυάζουν και με άλλα γεγονότα που μπορεί να συμβούν το επόμενο διάστημα. Όπως τι θα γίνει αν στην πολιτική εξίσωση των εκλογών συμβεί και το πολιτικό ατύχημα. Δηλαδή, η δεύτερη δικογραφία του ΟΠΕΚΕΠΕ, που λέγεται ότι θα έρθει πολύ σύντομα και κυρίως το θέμα των υποκλοπών που είναι δύο ζητήματα που παρότι είναι γνωστά μπορεί να αναζωπυρωθούν ανεξέλεγκτα. Για τον ΟΠΕΚΕΠΕ φημολογείται ότι υπάρχουν αρκετά «γαλάζια» στελέχη που πρωταγωνιστούν σε διαλόγους. Την ίδια ώρα η υπόθεση των υποκλοπών και κυρίως με βάση αυτά που λέει ο Ταλ Ντίλιαν, που είναι ο ένας από τους 4 που καταδικάστηκε πρωτόδικα, προκαλούν διάφορους τριγμούς. Η αβεβαιότητα που δημιουργούν αυτές οι υποθέσεις οδηγούν πολλούς να προτείνουν εκλογική διέξοδο άμεσα, δηλαδή πριν από το καλοκαίρι, κάτι πάντως που είναι τελείως εκτός της λογικής και της κουλτούρας του πρωθυπουργού.
Την ίδια στιγμή στην κυβέρνηση κοιτούν και προς τη μεριά της Μέσης Ανατολής αλλά και προς τη μεριά της ΕΕ. Προς την Ευρώπη γιατί σε λίγες ημέρες θα δοθεί (ή δε θα δοθεί) το πράσινο φως από τις Βρυξέλλες για την αξιοποίηση της ρήτρας διαφυγής από τους υφιστάμενους δημοσιονομικούς κανόνες για την αντιμετώπιση των παρενεργειών από τις μεγάλες αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας. Αν το αίτημα για ρήτρα απορριφθεί, η κυβέρνηση θα αναγκαστεί να περιοριστεί σε μέτρα με μικρή περίμετρο. Αν γίνει αποδεκτό τα μέτρα στήριξης, θα είναι μεγαλύτερα, αλλά και για περισσότερους και σε αυτή την περίπτωση το πολιτικό περιβάλλον για την κυβέρνηση θα είναι σαφώς πιο ευνοϊκό.
Τώρα το ότι η κυβέρνηση κοιτά προς τη Μέση Ανατολή είναι πολύ λογικό. Γιατί υπάρχουν σενάρια. Το καλό σενάριο προβλέπει ότι οι πολεμικές επιχειρήσεις θα τερματιστούν τις επόμενες 2 έως 4 εβδομάδες και είναι αυτό στο οποίο επενδύει η κυβέρνηση. Αν πάλι δε συμβεί κάτι τέτοιο, τα πράγματα μπορεί να περιπλεχθούν περαιτέρω.
Αναμονή, λοιπόν, για τις επόμενες ημέρες με την κυβέρνηση να συνεχίζει το έργο της και να είναι σχεδόν έτοιμη να παρουσιάσει το πρόγραμμα για περιορισμό της χρήσης των Μέσων Κοινωνικής Δικτύωσης από νεαρά άτομα κάτω των 15 ετών. Οι σχετικές συζητήσεις έχουν πια ολοκληρωθεί και δε θα αργήσουν οι ανακοινώσεις που μπορεί να γίνουν και αυτή την εβδομάδα.
To ερώτημα προς το ΠΑΣΟΚ
Μια κουβέντα για το ΠΑΣΟΚ που μετά το συνέδριο του Σαββατοκύριακου δείχνει να βαδίζει φαινομενικά ενωμένο παρά τις διαφορετικές εκτιμήσεις που υπήρχαν. Επικράτησε η γραμμή Δούκα για μη μετεκλογική συνεργασία με τη ΝΔ, έστω και αν την πρωτοδιατύπωσε στο συνέδριο ο ίδιος ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης. Από κει και πέρα ένα ερώτημα που δεν απαντήθηκε ήταν το γιατί παρά τα τόσα κακά που έχει προκαλέσει στη χώρα αυτή η κυβέρνηση, η ΝΔ βρίσκεται στη 30% και το ΠΑΣΟΚ στο 13% και δεν καταφέρνει να κουνήσει τη βελόνα.
*Ένας Αθηναίος που ζει στη Θεσσαλονίκη