Το Μετρό Θεσσαλονίκης στα δυτικά... μέσω Βρυξελλών, το λιμάνι του μέλλοντος και το «αγνοούμενο» logistic center. Γράφει ο Money Follower

Μετά την επέκταση του Μετρό στην Καλαμαριά (πριν τη ΔΕΘ θεωρητικά θα έχει παραδοθεί), επόμενος προορισμός (όχι εύκολος) για το αγαπημένο μέσο των Θεσσαλονικέων είναι τα δυτικά με τις νευραλγικές τοπογραφικές μελέτες και τις μελέτες χωροθέτησης των σταθμών ήδη να προχωρούν και όλο το παιχνίδι να παίζεται στη μελέτη κόστους – οφέλους που θα ξεκλειδώσει το πράσινο φως της Κομισιόν και κατά συνέπεια ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.

Κορδελιό, Εύοσμος, Επτάλοφος, Μενεμένη είναι οι περιοχές που προκρίνονται σε πρώτη φάση με το συνολικό κόστος των δυτικών επεκτάσεων να αγγίζει τα 1 – 1,5 δισ. ευρώ.

Το ΕΣΠΑ της επόμενης χρηματοδοτικής περιόδου (2027-2034), το εθνικό πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων, η ΕΤΕπ (Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων), άλλα διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία της ΕΕ (όπως το CEF) αποτελούν τους δυνητικούς χρηματοδότες των δυτικών επεκτάσεων του Μετρό Θεσσαλονίκης που στοχεύει με ορίζοντα το 2040 να «αγκαλιάσει» σχεδόν όλη την πόλη.

Το European Connecting Facility (CEF), ένα χρηματοδοτικό μέσο της Ευρωπαϊκής Ένωσης που στοχεύει στην ανάπτυξη ευρωπαϊκών δικτύων μεταφορών, ενέργειας και ψηφιακών υπηρεσιών. Οι επεκτάσεις του Μετρό θα μπορούσαν να χρηματοδοτηθούν από το CEF, εφόσον προφανώς τεκμηριωθούν με τον πλέον αποτελεσματικό τρόπο.

Το logistic center της υπομονής…

Με τον… αραμπά προχωρά το σχέδιο δημιουργίας logistic center στο πρώην στρατοπέδο Γκόνου, ένα νευραλγικό έργο για ολόκληρη την εφοδιαστική αλυσίδα της Θεσσαλονίκης και της Βόρειας Ελλάδας αλλά και την αποσυμφόρηση του κυκλοφοριακού φόρτου στην πόλη με περίπου 300 φορτηγά να φεύγουν από την 26ης Οκτωβρίου (όταν υλοποιηθεί το project), που κολλά στις… μυλόπετρες ενός αέναου ανταγωνιστικού διαλόγου.

Το Υπερταμείο θεωρητικά επιδίωκε ως τον Ιούνιο του 2026 να είχαν κατατεθεί δεσμευτικές προσφορές και να ανακηρυχτεί ανάδοχος ως το 2027, με το logistic center να ολοκληρώνεται μετά το 2030 εφόσον όλα κυλήσουν ομαλά, κάτι διόλου βέβαιο… Πέρασε ο Ιούνιος, νέα δεν είχαμε κι εφόσον δεν προκύψει κάτι και τον τρέχοντα μήνα, καλό Σεπτέμβριο και βλέπουμε…

ΟΛΘ (πάνω από το 50% ελέγχει άμεσα και έμμεσα ο Ιβάν Σαββίδης) και Goldair (σε συνεργασία με τον όμιλο Αktor που έβαλε στις ράγες το Μετρό Θεσσαλονίκης και την Trade Estates του ομίλου Fourlis) ακονίζουν τα ξίφη τους, όντας αποφασισμένοι να καταθέσουν την καλύτερη προσφορά και να επικρατήσουν στη μάχη.

Η ανάπτυξη του πρώην στρατοπέδου (ιδιοκτησίας του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών), το οποίο έχει παραχωρηθεί κατά χρήση στη ΓΑΙΑΟΣΕ, συνολικής έκτασης 672 στρεμμάτων, βασίζεται ακριβώς στη στρατηγική του θέση. Βρίσκεται στη δυτική είσοδο της Θεσσαλονίκης, μόλις 3 χιλιόμετρα από την Εγνατία Οδό και μόλις 500 μέτρα από τη σιδηροδρομική γραμμή, ενώ η εγγύτητα με τον λιμένα της πόλης και τα Βαλκάνια του προσδίδει μοναδικά γεωστρατηγικά πλεονεκτήματα.

Η γειτνίαση με οδικούς, σιδηροδρομικούς και ακτοπλοϊκούς κόμβους το καθιστά ιδανικό για τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου logistics hub, με σενάρια αξιοποίησης που περιλαμβάνουν μεικτές χρήσεις εφοδιαστικής αλυσίδας, μεταποίησης αλλά και τη δημιουργία Ζώνης Ελεύθερου Εμπορίου, δίνοντας στην περιοχή νέα αναπτυξιακή διάσταση. Το ύψος της επένδυσης, ανάλογα με το μείγμα χρήσεων logistics και μεταποίησης που θα επιλεγεί, υπολογίζεται μεταξύ 200 και 260 εκατ. ευρώ.

Ωστόσο οι υπάρχουσες υποδομές θυμίζουν… τριτοκοσμικό κράτος με τις προσβάσεις στην έκταση, ειδικά για βαρέα οχήματα, να είναι επιεικώς άθλιες. Είναι δεδομένο θα απαιτηθεί πολύς χρόνος για να υλοποιηθεί το project, αφού θα πρέπει προηγουμένως να εξασφαλιστούν η οδική και σιδηροδρομική πρόσβαση στο έργο, αλλά και η σύνδεση του logistic center με το λιμάνι.

Για τα έργα αυτά, με ανοιχτό το ενδεχόμενο να κατασκευαστούν με πόρους της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας και δήμων, πέριξ του Γκόνου, δεν υπάρχει προς το παρόν εξασφαλισμένη χρηματοδότηση.

Η ανεπάρκεια των υποδομών στην περιοχή αποτέλεσε και ένα από τα μεγαλύτερα εμπόδια στην καθυστέρηση ολοκλήρωσης του ανταγωνιστικού διαλόγου.

Μακροβούτι στη νέα εποχή επιχειρεί το λιμάνι της Θεσσαλονίκης καθώς η επέκταση του έκτου προβλήτα μπαίνει για τα καλά στις ράγες της υλοποίησης.

Πλώρη για νέους ωκεανούς χαράσσει το λιμάνι

Ο λιμένας χαράσσει ισχυρή ρότα ανάπτυξης (με ανεκτέλεστο επενδύσεων 157 εκατ. ευρώ), μέσα σε ένα ταραγμένο διεθνές περιβάλλον, στο οποίο ωστόσο το λιμάνι δείχνει να ανταπεξέρχεται επιτυχώς.

Με την επιτυχή τοποθέτηση του πρώτου caisson (μεγάλο προκατασκευασμένο κιβώτιο από οπλισμένο σκυρόδεμα που χρησιμοποιείται διεθνώς στην κατασκευή σύγχρονων λιμενικών έργων) την περασμένη εβδομάδα ολοκληρώνεται ένα σημαντικό κατασκευαστικό ορόσημο, καθώς πρόκειται για το πρώτο δομικό στοιχείο του νέου κρηπιδώματος.

Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί τη σταδιακή διαμόρφωση της νέας λιμενικής υποδομής που θα αναβαθμίσει ουσιαστικά τις δυνατότητες του λιμένα και θα διαμορφώσει την οικονομική ταυτότητα της Βόρειας Ελλάδας για τις επόμενες δεκαετίες.

Το πρώτο caisson κατασκευάστηκε στον ειδικά διαμορφωμένο εργοταξιακό χώρο εντός των εγκαταστάσεων της ΟΛΘ Α.Ε., μεταφέρθηκε πλωτά στη θέση εγκατάστασής του και τοποθετήθηκε με ελεγχόμενη διαδικασία στη θαλάσσια περιοχή της επέκτασης. Συνολικά, το έργο προβλέπει την κατασκευή και εγκατάσταση 21 caissons, τα οποία θα αποτελέσουν τη βασική δομική βάση του νέου Προβλήτα 6.

Το project που εκτιμάται πως θα ολοκληρωθεί ως το 2029 είναι ένα έργο πολλαπλών προεκτάσεων που δεν αναβαθμίζει απλώς το γεωστρατηγικό, γεωπολιτικό και γεωγραφικό εκτόπισμα του λιμανιού αλλά δύναται να προσδώσει τεράστια αναπτυξιακή δυναμική στη Θεσσαλονίκη και τη Βόρεια Ελλάδα.

Η επένδυση που θα αγγίξει τα 200 εκατ. ευρώ θα χρηματοδοτηθεί με ίδια κεφάλαια, ύψους άνω των 110 εκατ. ευρώ, ενώ θετικά ανταποκρίθηκαν οι τράπεζες για την κάλυψη του υπόλοιπου απαιτούμενου ποσού με δανεισμό, λόγω της μηδενικής δανειακής επιβάρυνσης της εταιρείας και της σταθερής κερδοφορίας της.

Οι τελικοί όροι και το ακριβές μείγμα ιδίων κεφαλαίων και δανεισμού θα ξεκαθαριστούν τους επόμενους μήνες, χωρίς χρονική πίεση.