ΑΑΔΕ: Πώς ο αλγόριθμος Jaccard εντοπίζει «αχυράνθρωπους» και εταιρείες-φαντάσματα (βίντεο)

Πώς ξετυλίχθηκε το κύκλωμα των 43 εκατ. ευρώ στη Θεσσαλονίκη

Κάνε κλικ και δες περισσότερο emakedonia.gr στην αναζήτηση της Google

Πρόσθεσέ το στην Google

- Newsroom

Ένα προηγμένο μαθηματικό εργαλείο ανάλυσης δεδομένων επιστρατεύει η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) για να βάλει τέλος στην πρακτική των «εταιρειών-φαντασμάτων», των επιχειρήσεων δηλαδή που κατεβάζουν ρολά αφήνοντας πίσω τους υπέρογκα χρέη στην Εφορία, για να ανοίξουν λίγες ημέρες αργότερα στην ίδια διεύθυνση, με νέο ΑΦΜ και «αχυράνθρωπους» στη διοίκηση, αλλά με τους ίδιους πελάτες και προμηθευτές.

Πρόκειται για τον δείκτη ομοιότητας Jaccard, έναν αλγόριθμο που επιτρέπει στους ελεγκτές να χαρτογραφούν αόρατες συνδέσεις μεταξύ διαφορετικών ΑΦΜ και φυσικών προσώπων, οδηγώντας απευθείας στους πραγματικούς ιθύνοντες.

Πώς λειτουργεί ο αλγόριθμος που συνδέει τα ΑΦΜ

Αντί να ελέγχει κάθε εταιρεία μεμονωμένα, το ψηφιακό σύστημα σαρώνει μαζικά δεδομένα αναζητώντας «ύποπτες» συμπτώσεις: κοινούς εταίρους, μετόχους, διαχειριστές, επαγγελματικές έδρες, τηλέφωνα, email, καθώς και εμπορικές συναλλαγές. Καθοριστικό ρόλο παίζουν τα στοιχεία από το myDATA και τις δηλώσεις ΦΠΑ, που αποκαλύπτουν αν φαινομενικά άσχετες εταιρείες συναλλάσσονται με το ίδιο πελατολόγιο ή τους ίδιους προμηθευτές.

Ο δείκτης Jaccard μετρά την επικάλυψη μεταξύ δύο συνόλων δεδομένων (με τιμές από 0 έως 1). Για παράδειγμα, αν δύο πρόσωπα συμμετέχουν σε 15 εταιρείες το καθένα και έχουν 10 κοινές (σε σύνολο 20 διαφορετικών εταιρειών), ο δείκτης προκύπτει $10 / 20 = 0,5$ (ή 50%), ποσοστό που χτυπά αμέσως «καμπανάκι» για στοχευμένο έλεγχο. Ωστόσο, όπως διευκρινίζεται, η υψηλή ομοιότητα αποτελεί ισχυρή ένδειξη κινδύνου και όχι αυτόματη απόδειξη παράβασης.

Το «πείραμα» της Θεσσαλονίκης: 380 εταιρείες και χρέη 43 εκατ. ευρώ

Η αποτελεσματικότητα της μεθόδου αποδείχθηκε στην πράξη στη μεγάλη υπόθεση κυκλώματος στη Θεσσαλονίκη, το οποίο συνδεόταν με 380 επιχειρήσεις, 205 πρόσωπα και οφειλές 43 εκατ. ευρώ προς το Δημόσιο.

Η ελεγκτική υπηρεσία ΔΕΟΣ εφάρμοσε τον αλγόριθμο σε κλιμακωτά επίπεδα, θυμίζοντας χαρτογράφηση κοινωνικού δικτύου (όπου ο Α συνδέεται με τον Β και ο Β με τον Γ). Συγκεκριμένα, εντοπίστηκαν 719 συνδέσεις μεταξύ 369 ΑΦΜ (29 ομάδες, με τη μεγαλύτερη να αριθμεί 262 ΑΦΜ). Οι συνδέσεις περιορίστηκαν σε 504 μεταξύ 330 ΑΦΜ (60 ομάδες, με τη μεγαλύτερη να φτάνει τα 34 ΑΦΜ). Αποκαλύφθηκαν 358 «σκληρές» συνδέσεις μεταξύ 270 ΑΦΜ (77 ομάδες, με τον στενό πυρήνα να περιλαμβάνει 13 ΑΦΜ).

Η αξιοποίηση του δείκτη Jaccard αλλάζει ριζικά τη φιλοσοφία των ελέγχων. Πλέον, δεν εξετάζονται μόνο τα λογιστικά βιβλία μιας επιχείρησης, αλλά ολόκληρο το επιχειρηματικό της οικοσύστημα. Με τη διασύνδεση των μητρώων, η ΑΑΔΕ μπορεί να εντοπίζει σε πραγματικό χρόνο αλυσίδες εταιρειών που «γεννιούνται» και «πεθαίνουν» σκόπιμα για να αποφεύγουν τη φορολογία, ξεσκεπάζοντας τους πραγματικούς διαχειριστές πίσω από τους «αχυράνθρωπους».

Κάνε κλικ και δες περισσότερο emakedonia.gr στην αναζήτηση της Google

Πρόσθεσέ το στην Google
Loader
ESPA