Θεσσαλονίκη - Η πρώην αστροναύτισσα Δρ Bonnie J. Dunbar από το AIF: Η Ελλάδα πλέον έχει θέση στο μέλλον του διαστήματος

Σε μία αναδρομή στην ιστορία της επανδρωμένης εξερεύνησης του διαστήματος, από την πρώτη πτήση των αδελφών Wright το 1903, στις εκτοξεύσεις αστροναυτών σε χαμηλή τροχιά, στους περιπάτους στη Σελήνη, στους διαστημικούς σταθμούς Salyut, Skylab και τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, καθώς και στα 135 ταξίδια του Space Shuttle προχώρησε, κατά την ομιλία της στο Aristotle Innovation Forum η καθηγήτρια Δρ Bonnie J. Dunbar, πρώην αστροναύτισσα της NASA και μηχανικός.

Η ίδια ξεκίνησε την ομιλία της συγχαίροντας τον Έλληνα αστροναύτη, τον Δρ. Adrianos Golevas ο οποίος είναι χειρουργός στο διάστημα έχει μελετήσει τις επιπτώσεις της έλλειψης βαρύτητας στο ανθρώπινο σώμα και συνέβαλε στην ιατρική υποστήριξη των αστροναυτών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος, επισημαίνοντας πως πλέον η Ελλάδα έχει θέση στο μέλλον του διαστήματος.

«Το όνειρο της πτήσης, για εμένα ως παιδί που μεγάλωσε στις Ηνωμένες Πολιτείες μελετώντας τον δυτικό πολιτισμό, ξεκίνησε στην πραγματικότητα από την ελληνική ιστορία και μυθολογία. Αργότερα, η πραγματική δυνατότητα πτήσης ήρθε με τους αδελφούς Wright Ο Ρόμπερτ Γκόνταρντ (πατέρας της σύγχρονης πυραυλικής) μάς έδωσε τον πύραυλο, ενώ οι αποστολές Apollo μάς οδήγησαν για πρώτη φορά στη Σελήνη. Και τίποτα από αυτά δεν θα είχε συμβεί χωρίς καινοτομία — χωρίς επιστημονική και τεχνολογική πρόοδο» περιέγραψε.

Όπως είπε το πρόγραμμα Artemis που εξελίσσεται σήμερα περιλαμβάνει και την Ελλάδα. «Η χώρα σας είναι μία από τις υπογράφουσες των Συμφωνιών Artemis το 2024, κάτι που σημαίνει ότι θα συμμετέχει στις μελλοντικές αποστολές».

«Οι αποστολές Apollo μάς οδήγησαν στη Σελήνη. Στις 20 Ιουλίου 1969, ο Neil Armstrong και ο Buzz Aldrin περπάτησαν εκεί για πρώτη φορά. Αυτό απέδειξε όχι μόνο ότι μπορούσαμε να ταξιδέψουμε στο Διάστημα, αλλά και ότι μπορούσαμε να υποστηρίξουμε τη ζωή, να επικοινωνούμε σε τεράστιες αποστάσεις και να λειτουργούμε σύνθετα τεχνολογικά συστήματα. Συνολικά 12 άνθρωποι περπάτησαν στη Σελήνη. Φέραμε πίσω περίπου 700 κιλά πετρωμάτων και σκόνης, τα οποία μελετώνται μέχρι σήμερα και έχουν αλλάξει όσα γνωρίζουμε για τη δημιουργία και τη σύνθεση της Σελήνης. Στη συνέχεια αναπτύξαμε τους πρώτους διαστημικούς σταθμούς. Εκεί μάθαμε για πρώτη φορά ότι οι άνθρωποι χάνουν οστική μάζα σε συνθήκες έλλειψης βαρύτητας. Η έρευνα αυτή χρησιμοποιείται ακόμη και σήμερα για θεραπείες οστεοπόρωσης στη Γη» περιέγραψε.

Στο σήμερα όπως είπε, μελετάται πώς η μικροβαρύτητα επηρεάζει τα οστά, τους μύες, το ανοσοποιητικό σύστημα και την ανθρώπινη φυσιολογία γενικότερα. «Αυτή η γνώση είναι απαραίτητη αν θέλουμε να ταξιδέψουμε πιο μακριά. Οι στολές που χρησιμοποιούμε ουσιαστικά είναι μικρά ανθρώπινα διαστημόπλοια: διαθέτουν συστήματα επικοινωνίας, παροχής οξυγόνου, θερμικής προστασίας, υπολογιστές και μπαταρίες. Ένα από τα ερευνητικά προγράμματα που ανέπτυξα αφορά τον ψηφιακό σχεδιασμό διαστημικών στολών. Η ιδέα ήταν να σαρώνουμε ψηφιακά το ανθρώπινο σώμα και, με χρήση CAD και ανάλυσης πεπερασμένων στοιχείων, να σχεδιάζουμε στολές προσαρμοσμένες στον κάθε άνθρωπο. Το επόμενο βήμα είναι η Σελήνη και στη συνέχεια ο Άρης. Το πρόγραμμα Artemis στοχεύει στην επιστροφή ανθρώπων στη Σελήνη, αυτή τη φορά στον Νότιο Πόλο της. Εκεί υπάρχουν περιοχές με συνεχές ηλιακό φως αλλά και κρατήρες που πιθανώς περιέχουν πάγο. Αυτό σημαίνει νερό — και ίσως καύσιμα για μελλοντικές αποστολές».

Περιέγραψε πως ο πλανήτης Άρης είναι πολύ πιο δύσκολος στόχος. «Μια αποστολή μπορεί να διαρκέσει τρία χρόνια, με εξάμηνα ταξίδια και μακρά παραμονή στην επιφάνεια. Χρειαζόμαστε νέα συστήματα υποστήριξης ζωής, καλύτερη προστασία από την ακτινοβολία και νέες τεχνολογίες. Το βασικό μήνυμα είναι ότι η ανθρωπότητα προχωρά μπροστά, μέσα από την καινοτομία. Έτσι εξελίσσονται οι πολιτισμοί».

Ποια είναι η Δρ Bonnie J. Dunbar

Η καθηγήτρια Δρ Bonnie J. Dunbar είναι πρώην αστροναύτισσα της NASA και μηχανικός, μία διακεκριμένη προσωπικότητα της αμερικανικής διαστημικής εξερεύνησης. Σπούδασε μηχανική υλικών στο Πανεπιστήμιο της Ουάσιγκτον και απέκτησε διδακτορικό δίπλωμα στη μηχανολογική/βιοϊατρική μηχανική στο Πανεπιστήμιο του Χιούστον. Έγινε ανώτερη ερευνήτρια μηχανικός στο Διαστημικό Τμήμα Rockwell International, όπου σχεδίασε τον εξοπλισμό και τις διαδικασίες κατασκευής που χρησιμοποιούνται για την κατασκευή των κεραμικών πλακιδίων που χρησιμοποιούνται στο Σύστημα θερμικής προστασίας του διαστημικού λεωφορείου.

Το 1980, επελέγη αστροναύτισσα, ενώ πραγματοποίησε πέντε ταξίδια στο διάστημα με διαστημικά λεωφορεία, συμμετέχοντας στην πρώτη πρόσδεση διαστημικού λεωφορείου στον ρωσικό διαστημικό σταθμό Mir, καθώς και στην τελευταία εναλλαγή πληρώματος. Εκπαιδεύτηκε επί δεκατρείς μήνες στη Star City της Ρωσίας, ως αναπληρωματικό μέλος πληρώματος μακράς διαρκείας στον Mir. Στο σύνολο της σταδιοδρομίας της κατέγραψε πάνω από 50 ημέρες στο διάστημα. Μετά την αποχώρησή της από τη NASA, το 2005, διετέλεσε Πρόεδρος και Διευθύνουσα Σύμβουλος του Museum of Flight του Σιάτλ και εν συνεχεία ηγήθηκε του STEM Center του Πανεπιστημίου του Χιούστον. Από το 2016, είναι καθηγήτρια Αεροδιαστημικής Μηχανικής στο Texas A&M University, Διευθύντρια του Aerospace Human Systems Laboratory (AHSL) και του Anthony Wood Artificial Gravity Laboratory. Μεταξύ άλλων, είναι μέλος της US National Academy of Engineering και Fellow της Royal Aeronautical Society, ενώ έχει εκλεγεί στο Astronaut Hall of Fame.