ΟΔήμος Νέας Προποντίδας αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους τουριστικούς προορισμούς της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας. Η εκτεταμένη παραλιακή ζώνη, οι τουριστικές επιχειρήσεις, οι παραθεριστικές κατοικίες καθώς και η ύπαρξη υπερπληθώρας καταλυμάτων -κυρίως βραχείας μίσθωσης, έχουν ως συνέπεια την έντονη εποχική διακύμανση του πληθυσμού του Δήμου. Aπό περίπου 35.000 μόνιμους κατοίκους (απογραφή ΕΛΣΤΑΤ 2021) ο πληθυσμός εκτοξεύεται στις 500.000 περίπου κατά τη διάρκεια του θέρους, με αποτέλεσμα πολλές από τις υποδομές του Δήμου να είναι ιδιαίτερα βεβαρημένες. Οι υποδομές αυτές αφορούν κυρίως την ύδρευση των οικιστικών περιοχών, την αποχέτευσή και τη διαχείρισης των αστικών λυμάτων γενικότερα, το οδικό δίκτυο καθώς και τη συγκομιδή και τη διαχείρισης των στερεών απορριμμάτων.
H δημοτική αρχή γενικότερα, αντιλαμβανόμενη τη σπουδαιότητα για ενίσχυση των ανωτέρω υποδομών, έχει προβεί στην υλοποίηση πλήθους έργων. Ειδικότερα και όσον αφορά τα έργα ενίσχυσης της ύδρευσης των οικισμών του Δήμου, που έχουν εκτελεστεί μόνο την τελευταία επταετία, αφορούν 39 ανορύξεις γεωτρήσεων προϋπολογισμού άνω των 9 εκατ. ευρώ, έργα ύδρευσης (επισκευές δικτύων, αντικατάσταση αγωγών, μονάδες αφαλάτωση και απομάκρυνσης αρσενικού, προμήθεια υλικών και εξοπλισμού) άνω των 12 εκατ. ευρώ, έργα αποχέτευσης (ενίσχυσης δικτύων, εγκατάστασης και συντήρησης βιολογικών καθαρισμών κ.α.), προϋπολογισμού άνω των 41 εκατ.ευρώ.
Τετραπλάσιες ποσότητες απορριμμάτων
Όσον αφορά στη διαχείριση των στερεών απορριμμάτων, η σημαντική αύξηση της παραγωγής αστικών στερεών κατά τους μήνες Απρίλιο έως Οκτώβριο έχει ως αποτέλεσμα τη σημαντική αύξηση την επιβάρυνση των υπηρεσιών καθαριότητας του Δήμου. Ενδεικτικά, τον Αύγουστο του 2025 συλλέχθηκαν 4.326,63 τόνοι απορριμμάτων, έναντι μόλις 1.306,34 τόνων τον Ιανουάριο του ίδιου έτους, γεγονός που αποτυπώνει με σαφήνεια τη μεγάλη εποχική επιβάρυνση του Δήμου και τις αυξημένες ανάγκες σε προσωπικό, εξοπλισμό και μέσα αποκομιδής. Επιπλέον, τα τελευταία χρόνια η τουριστική περίοδος παρατείνεται έως και τον Οκτώβριο, διατηρώντας σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα τις παραγόμενες ποσότητες απορριμμάτων για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Η διαχρονική αυτή εικόνα καταδεικνύει ότι οι υπηρεσίες καθαριότητας του Δήμου καλούνται να διαχειριστούν, μέσα σε λίγους μήνες, υπερπολλαπλάσιες ποσότητες απορριμμάτων σε σχέση με τη χειμερινή περίοδο. Ως εκ τούτου, η αποκλειστική αντιμετώπιση των αναγκών με τα ίδια μέσα του Δήμου καθίσταται εξαιρετικά δυσχερής, γεγονός που καθιστά αναγκαία την υποστήριξη της υπηρεσίας με συμπληρωματικές υπηρεσίες αποκομιδής κατά την τουριστική περίοδο. Για τον λόγο αυτό, ο Δήμος προχώρησε το έτος 2026 στη σύναψη σύμβασης για την αποκομιδή απορριμμάτων της παραλιακής ζώνης, προκειμένου να εξασφαλισθεί η εύρυθμη λειτουργία της υπηρεσίας και η προστασία της δημόσιας υγείας. Πέραν των απορριμμάτων που παράγονται από τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, ιδιαίτερα σημαντική είναι και η επιβάρυνση που προκαλείται από τις παράνομες εναποθέσεις αποβλήτων σε κοινόχρηστους χώρους, αγροτικούς δρόμους και λοιπές δημοτικές εκτάσεις. Κατά το έτος 2025 ο Δήμος περισυνέλεξε συνολικά 39.874,380 τόνους αστικών στερεών αποβλήτων, εκ των οποίων 9.213,064 τόνοι, δηλαδή περίπου το 23% του συνόλου, προήλθαν αποκλειστικά από παράνομες αποθέσεις πολιτών.
Η ιδιαίτερη τουριστική φυσιογνωμία του Δήμου Νέας Προποντίδας, σε συνδυασμό με την εκτεταμένη παραλιακή ζώνη και το υψηλό ποσοστό παράνομων εναποθέσεων αποβλήτων, δημιουργούν αυξημένες και διαρκείς ανάγκες στον τομέα της καθαριότητας. Οι ανάγκες αυτές υπερβαίνουν σημαντικά εκείνες ενός τυπικού αστικού Δήμου αντίστοιχου μόνιμου πληθυσμού και καθιστούν αναγκαία τη λήψη πρόσθετων οργανωτικών και επιχειρησιακών μέτρων, καθώς και την ενίσχυση των υπηρεσιών καθαριότητας με κατάλληλο προσωπικό, εξοπλισμό και συμπληρωματικές συμβάσεις, ώστε να διασφαλίζεται η προστασία της δημόσιας υγείας, του φυσικού περιβάλλοντος και της εικόνας του Δήμου ως κορυφαίου τουριστικού προορισμού.
Χρειάζεται εθνική πολιτική για τη στήριξη των τουριστικών Δήμων
Eν κατακλείδι όσο θετική και αν είναι η συμβολή του τουρισμού στην εθνική και τοπική οικονομία ειδικότερα, το φαινόμενο του υπερτουρισμού συνεπάγεται δυσανάλογες πιέσεις στις δημοτικές υποδομές και υπηρεσίες. Ο Δήμος μας καλείται να εξυπηρετήσει πληθυσμό υπερπολλαπλάσιο των μόνιμων κατοίκων, χωρίς να διαθέτει τους αναγκαίους θεσμικούς και οικονομικούς πόρους για να καλύψουν, αποκλειστικά με ίδιες δυνάμεις, το αυξημένο κόστος λειτουργίας, συντήρησης και αναβάθμισης των υποδομών του.
Έτσι και παρόλο που ο Δήμαρχος και η δημοτική Αρχή γενικότερα έχουν αποδείξει έμπρακτα ότι αναλαμβάνουν τις ευθύνες που τους αναλογούν, υλοποιώντας ένα εκτεταμένο πρόγραμμα έργων και παρεμβάσεων για την ενίσχυση των υποδομών ύδρευσης, αποχέτευσης, οδοποιίας και καθαριότητας, προκειμένου να ανταποκριθούν στις αυξημένες απαιτήσεις που δημιουργεί ο ιδιαίτερα έντονος εποχικός τουρισμός, αυτές δεν αρκούν για να την κάλυψη των γεωμετρικά αυξανόμενων αναγκών.
Για τον λόγο αυτό, καθίσταται αναγκαία η διαμόρφωση μιας ολοκληρωμένης εθνικής πολιτικής για τη στήριξη των τουριστικών Δήμων, με μόνιμους μηχανισμούς χρηματοδότησης και στοχευμένα προγράμματα ενίσχυσης των υποδομών και των δημοτικών υπηρεσιών. Ο υπερτουρισμός αποτελεί αναμφίβολα μοχλό ανάπτυξης για την τοπική και την εθνική οικονομία. Ωστόσο, η διαχείριση των συνεπειών του δεν μπορεί να επαφίεται αποκλειστικά στους Δήμους, οι οποίοι καλούνται να εξυπηρετήσουν πληθυσμό πολλαπλάσιο των μόνιμων κατοίκων τους χωρίς να διαθέτουν τους αντίστοιχους οικονομικούς και θεσμικούς πόρους.
Η Πολιτεία οφείλει να αναγνωρίσει την πραγματικότητα αυτή και να προχωρήσει στον σχεδιασμό ενός μόνιμου μηχανισμού χρηματοδότησης και στήριξης των τουριστικών Δήμων, ώστε η τουριστική ανάπτυξη να παραμείνει βιώσιμη προς όφελος των τοπικών κοινωνιών, των επισκεπτών και της εθνικής οικονομίας. Μόνο μέσω μιας κεντρικά σχεδιασμένης και δίκαιης κατανομής πόρων θα μπορέσουν οι Δήμοι να συνεχίσουν να υποστηρίζουν αποτελεσματικά την τουριστική ανάπτυξη, διασφαλίζοντας παράλληλα την ποιότητα ζωής των μόνιμων κατοίκων και την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών προς τους επισκέπτες.