Μαργαρίτης Σχοινάς στη «ΜτΚ»: Οι επιτήδειοι τελείωσαν. Τώρα είναι η σειρά των πραγματικών παραγωγών

«Το πρώτο πεντάμηνο ήταν η μάχη της αξιοπιστίας. Τώρα ξεκινά το επόμενο κεφάλαιο, το οποίο είναι η μάχη της παραγωγής» τονίζει με νόημα ο Μαργαρίτης Σχοινάς, κάνοντας τον πρώτο απολογισμό της θητείας του στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Ως «Καμικάζι δεν αισθάνθηκα ποτέ. Ίσως άνθρωπος των δύσκολων αποστολών» τονίζει σε συνέντευξή του στη «ΜτΚ».

Ο Μακεδόνας υπουργός και πρώην αντιπρόεδρος της Κομισιόν σχολιάζοντας το ζήτημα των αγροτικών επιδοτήσεων επισημαίνει ότι «οι επιτήδειοι τελείωσαν. Τώρα είναι η σειρά των πραγματικών παραγωγών να πάρουν πίσω τον χώρο που τους ανήκει. Θέλουμε λιγότερη εξάρτηση από την επιδότηση, μεγαλύτερη δύναμη από την ίδια την παραγωγή», ενώ για τον ΟΠΕΚΕΠΕ και τις επαφές που είχε με την Ευρώπη για το θέμα, σημειώνει ότι «δε ζητήσαμε από την Ευρώπη να μας πιστέψει. Της δώσαμε λόγους να μας εμπιστευθεί ξανά».

Το μήνυμά του προς τον αγροτικό κόσμο είναι ότι «η επιδότηση του αύριο πρέπει να επιβραβεύει την παραγωγή και μόνο αυτή», ενώ για τη νέα ΚΑΠ και τις προκλήσεις που περιλαμβάνει απαντά ότι «πρέπει να κάνει ξανά εύκολο το να παράγεις στην Ευρώπη. Για μένα, αυτή είναι η ουσία της απλοποίησης και ένα από τα μεγάλα διακυβεύματα της επόμενης περιόδου. Και αυτό θα διεκδικήσουμε».

Για τη Θεσσαλονίκη σημειώνει ότι «έχει πλέον περισσότερους λόγους να κοιτάζει μπροστά, όσο για τα πολιτικά σχέδια και στο ερώτημα αν θα είναι υποψήφιος βουλευτής και που (στην Α’ Θεσσαλονίκης, στη Χαλκιδική ή στο Επικρατείας) τονίζει: «Δεν σχεδιάζω την επόμενη θέση μου. Σχεδιάζω πώς θα είμαι χρήσιμος στην επόμενη μάχη. Και όταν έρθει η ώρα, θα δώσω τη μάχη που θα μου ζητηθεί, εκεί όπου θα πιστεύω ότι μπορώ να προσφέρω περισσότερο. Η διάθεσή μου για προσφορά είναι δεδομένη. Καρέκλες, τίτλους και αξιώματα ούτε διεκδικώ ούτε διαπραγματεύομαι».

Κύριε Σχοινά, σε λίγες μέρες συμπληρώνετε πέντε μήνες στο υπουργείο. Τι τίτλο θα βάζατε σε αυτή την περίοδο;

Το πρώτο πεντάμηνο ήταν η μάχη της αξιοπιστίας. Τώρα ξεκινά το επόμενο κεφάλαιο, το οποίο είναι η μάχη της παραγωγής. Αυτός είναι τίτλος που θα έβαζα. Ξέρετε, όμως, οι πέντε μήνες είναι αρκετοί για να βάλεις τα πράγματα σε μια σειρά, αλλά πολύ λίγοι για να θεωρήσεις ότι τελείωσες τη δουλειά. Εμείς, στην πραγματικότητα, τώρα ξεκινάμε.

Το πρώτο διάστημα χρειάστηκε να ασχοληθούμε με όσα έκαιγαν, δηλαδή να βάλουμε τάξη στις πληρωμές, να αποκαταστήσουμε τη σχέση εμπιστοσύνης με την Ευρώπη, και να δώσουμε ξανά στον αγροτικό κόσμο την αίσθηση ότι υπάρχει ένα κράτος που ξέρει πού θέλει να πάει.

Τώρα, όμως, αλλάζουμε ταχύτητα. Θέλω το επόμενο διάστημα να μιλήσουμε περισσότερο γι’ αυτά που μπορούμε να κάνουμε και λιγότερο γι’ αυτά που έπρεπε να διορθώσουμε. Δηλαδή, το πώς θα παράγουμε καλύτερα, πώς θα κρατήσουμε νέους ανθρώπους στην ύπαιθρο, πώς θα δώσουμε μεγαλύτερη αξία στα ελληνικά προϊόντα και πώς θα αξιοποιήσουμε τη νέα ΚΑΠ για να αλλάξουμε πραγματικά το παραγωγικό μας μοντέλο.

Με δυο λόγια, κάναμε το απαραίτητο ξεκαθάρισμα. Τώρα αρχίζει η δουλειά που μπορεί να αφήσει αποτύπωμα.

Ο ΟΠΕΚΕΠΕ ήταν σίγουρα ένα μεγάλο στοίχημα γι’ αυτό το διάστημα. Αισθανθήκατε λίγο ως «ο καμικάζι της υπαίθρου» αναλαμβάνοντας αυτό το πόστο;

Καμικάζι όχι. Ίσως άνθρωπος των δύσκολων αποστολών. Και, πιστέψτε με, έχω βρεθεί αρκετές φορές στη διαδρομή μου μπροστά σε τέτοιες, ειδικά στην περίοδο όπου θήτευσα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Ήξερα πολύ καλά τι αναλάμβανα. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ είχε εξελιχθεί σε μία ανοιχτή πληγή για τον αγροτικό κόσμο, για την αξιοπιστία της χώρας και για τη σχέση μας με την Ευρώπη. Δεν υπήρχε, λοιπόν, η πολυτέλεια ούτε να κοιτάξουμε αλλού ούτε να μεταθέσουμε το πρόβλημα για τον επόμενο.

Από την πρώτη ημέρα είπα ότι αυτό θα ήταν το πρώτο και δυσκολότερο από τα μεγάλα εργοτάξια που είχαμε μπροστά μας. Μπήκαμε μέσα, σηκώσαμε τα μανίκια και αλλάζουμε πράγματα που για χρόνια έμοιαζαν περίπου αδύνατο να αλλάξουν. Κλείνοντας, απλώς θέλω να επισημάνω ότι στις δύσκολες αποστολές προτιμώ τον απολογισμό από τον ηρωισμό. Και αυτός θα γίνει όταν έρθει η ώρα.

Πού πήγε καλά το νέο εγχείρημα με τη μεταφορά του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ; Πού θα μπορούσε να πάει καλύτερα;

Νομίζω ότι πήγε καλά εκεί που είχε τη μεγαλύτερη σημασία. Σπάσαμε έναν σαθρό μηχανισμό που για χρόνια είχε μάθει να λειτουργεί με εξαιρέσεις και χτίζουμε στη θέση του ένα σύστημα που λειτουργεί με κανόνες.

Θέλω, όμως, να το επαναλάβω για να το αντιληφθούν όλοι: Οι επιτήδειοι τελείωσαν. Τώρα είναι η σειρά των πραγματικών παραγωγών να πάρουν πίσω τον χώρο που τους ανήκει.

Πού θα μπορούσαμε να είχαμε πάει καλύτερα; Υπήρξαν -λίγες- καθυστερήσεις, υπήρξε ταλαιπωρία και σε ορισμένες περιπτώσεις άνθρωποι που δεν έφταιγαν σε τίποτα χρειάστηκε να περιμένουν περισσότερο. Το γνωρίζουμε και το διορθώνουμε. Τους ευχαριστώ, πάντως, για την υπομονή τους και είμαι σίγουρος ότι το τελικό αποτέλεσμα θα τους δικαιώσει.

Οι αγροτικές επιδοτήσεις που έγιναν αυτό το διάστημα σε τι ποσό έφτασαν;

Αυτούς τους πρώτους μήνες πετύχαμε κάτι που στην αρχή της διαδρομής ήταν το ζητούμενο, ενώ έπρεπε να είναι αυτονόητο. Να αποκαταστήσουμε τη ροή των πληρωμών και ταυτόχρονα να αλλάξουμε τους κανόνες του παιχνιδιού.

Στο πρώτο εξάμηνο του 2026 καταβλήθηκαν συνολικά 1,126 δισ. ευρώ, έναντι αρχικού προγραμματισμού 1,060 δισ. ευρώ. Μόνο στον Πυλώνα Ι οι επιδοτήσεις έφτασαν τα 802,4 εκατ. ευρώ, περίπου 101 εκατ. περισσότερα από όσα είχαμε αρχικά προγραμματίσει.

Για μένα, όμως, ο αριθμός λέει μόνο τη μισή ιστορία. Η άλλη μισή είναι η δικαιοσύνη. Να ξέρουμε ότι τα χρήματα φτάνουν στους ανθρώπους που πραγματικά παράγουν και τα δικαιούνται.

Και η τελευταία μεγάλη πληρωμή, στα τέλη Ιουνίου, ήταν ίσως η καλύτερη επιβεβαίωση αυτής της προσπάθειας. Πήραμε τα εύσημα από όλες τις πλευρές για τον τρόπο με τον οποίο έγινε. Αυτό είναι το νέο μέτρο επιτυχίας για εμάς.

Ένα μήνυμα προς τον αγροτικό κόσμο για τις μελλοντικές επιδοτήσεις, ποιο θα ήταν;

Η επιδότηση του αύριο πρέπει να επιβραβεύει την παραγωγή και μόνο αυτή. Αυτό είναι το μήνυμα που θέλω να στείλω στον αγροτικό κόσμο.

Θέλουμε οι ευρωπαϊκοί πόροι να δίνουν μεγαλύτερη δύναμη σε εκείνους που παράγουν, επενδύουν και θέλουν να προχωρήσουν μπροστά. Να βοηθούν μία εκμετάλλευση να γίνει πιο ισχυρή, ένα ελληνικό προϊόν να αποκτήσει μεγαλύτερη αξία, έναν νέο άνθρωπο να βλέπει προοπτική στο να μείνει και να δημιουργήσει στον τόπο του.

Έχουμε μπροστά μας την ευκαιρία να περάσουμε από μία πολιτική που κυρίως συντηρούσε εισοδήματα σε μία πολιτική που δημιουργεί παραγωγικές δυνατότητες. Λιγότερη εξάρτηση από την επιδότηση, μεγαλύτερη δύναμη από την ίδια την παραγωγή. Εκεί θέλω να φτάσουμε και αυτό είναι το στοίχημά μας.

Και οι σχέσεις με την Ευρώπη; Η δυσπιστία υπήρχε με όλα αυτά τα σκάνδαλα: τι κλίμα αντιμετωπίσατε;

Δεν θα ωραιοποιήσω την κατάσταση. Υπήρχε δυσπιστία και ήταν βαθιά. Η χώρα είχε χάσει ένα μέρος της αξιοπιστίας της σε έναν τομέα στον οποίο η αξιοπιστία μετράει όσο και οι αριθμοί. Γνωρίζω καλά την Ευρώπη και ξέρω ότι στις Βρυξέλλες η εμπιστοσύνη αποκαθίσταται με πράξεις. Εξ ου και από την πρώτη στιγμή δεν πήγαμε να ζητήσουμε κατανόηση για όσα είχαν συμβεί. Πήγαμε με ένα συγκεκριμένο σχέδιο για όσα έπρεπε να αλλάξουν.

Δεν ζητήσαμε από την Ευρώπη να μας πιστέψει. Της δώσαμε λόγους να μας εμπιστευθεί ξανά. Αυτό, κατά τη γνώμη μου, είναι μία από τις σημαντικότερες κατακτήσεις αυτών των μηνών. Η Ελλάδα μπορεί πλέον να συμμετέχει στη μεγάλη συζήτηση για το μέλλον της ευρωπαϊκής γεωργίας με διαφορετικό βάρος και διαφορετική αξιοπιστία. Και αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία τώρα. Γιατί μπαίνουμε στη διαπραγμάτευση για τη νέα ΚΑΠ και εκεί δεν αρκεί να έχεις δίκαια αιτήματα. Πρέπει να έχεις και το πολιτικό κεφάλαιο για να τα διεκδικήσεις.

Ένα δύσκολο πρόβλημα ήταν η ευλογιά των αιγοπροβάτων. Πώς το αντιμετωπίσατε; Και τι έπεται;

Η πανώλη των μικρών μηρυκαστικών, ο κύκλος της οποίας έκλεισε με τη σφραγίδα της Ευρώπης, μάς απέδειξε ότι όταν Πολιτεία, επιστήμονες και παραγωγοί λειτουργούν συντονισμένα, μία μεγάλη υγειονομική κρίση μπορεί να κλείσει. Με την ευλογιά η μάχη αποδείχθηκε μεγαλύτερη και πιο επίμονη και γνωρίζουμε πολύ καλά το κόστος που είχε για την ελληνική κτηνοτροφία. Σταθήκαμε στο πλευρό του Έλληνα κτηνοτρόφου και θυμίζω ότι έχουμε διαθέσει ποσό περίπου 218 εκατ. ευρώ.

Γι’ αυτό και τώρα χρειάζεται επιμονή μέχρι το τέλος. Για εμάς η εξάλειψη της ευλογιάς είναι εθνικός στόχος για την ελληνική κτηνοτροφία. Και η επόμενη ημέρα έχει εξίσου μεγάλη σημασία. Θέλουμε έναν κλάδο που θα ξαναχτίσει με ευρωπαϊκές προδιαγραφές το ζωικό του κεφάλαιο, θα θωρακιστεί καλύτερα απέναντι στις ζωονόσους και θα αποκτήσει ξανά τη δυναμική που δικαιούται.

Το μεγάλο εθνικό ζήτημα στον τομέα σας είναι η νέα ΚΑΠ 2028- 34. Ποιο είναι εδώ το βασικό διακύβευμα για την Ευρώπη;

Νομίζω ότι η Ευρώπη πρέπει πρώτα να απαντήσει σε ένα πολύ συγκεκριμένο ερώτημα. Θέλουμε να έχουμε αγρότες και παραγωγή στην Ευρώπη και το 2040; Αν η απάντηση είναι ναι, τότε πρέπει από τώρα να τους δώσουμε και τους λόγους για να μείνουν.

Αυτό σημαίνει επαρκείς πόρους, αξιοπρεπές εισόδημα και πολύ λιγότερη γραφειοκρατία. Γιατί φτάσαμε πολλές φορές στο παράδοξο να ζητάμε από τον αγρότη να είναι ταυτόχρονα παραγωγός, λογιστής και ειδικός στην ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Η νέα ΚΑΠ πρέπει να κάνει ξανά εύκολο το να παράγεις στην Ευρώπη. Για μένα, αυτή είναι η ουσία της απλοποίησης και ένα από τα μεγάλα διακυβεύματα της επόμενης περιόδου. Κι αυτό θα διεκδικήσουμε.

«Θεσσαλονίκη και έργα» ήταν τα μεταπολιτευτικά χρόνια μία ταινία δύσκολη, με την καχυποψία εκ μέρους της πόλης να είναι πάντοτε μεγάλη λόγω των καθυστερήσεων. Βλέπετε, τα τελευταία επτά χρόνια να έχει αλλάξει το κλίμα;

Για πολλά χρόνια η Θεσσαλονίκη άκουγε περισσότερα απ’ όσα έβλεπε. Έργα εξαγγέλλονταν, χρονοδιαγράμματα μετακινούνταν και κάπως έτσι δημιουργήθηκε αυτή η καχυποψία που περιγράφετε.

Τα τελευταία επτά χρόνια, όμως, η πόλη άρχισε να βλέπει πράγματα να συμβαίνουν. Έργα που για δεκαετίες αποτελούσαν αντικείμενο συζήτησης ολοκληρώθηκαν, άλλα βρίσκονται σε εξέλιξη και κυρίως έχει δημιουργηθεί μία διαφορετική σχέση ανάμεσα στην εξαγγελία και το αποτέλεσμα. Χαρακτηριστικά παραδείγματα, η επέκταση του Μετρό στην Καλαμαριά, η πρόοδος του Flyover και πολλά άλλα που βλέπουμε γύρω μας ως πραγματικότητα, όχι ως μακέτες.

Και θα σας έλεγα κάτι ακόμα. Η Θεσσαλονίκη δεν χρειάζεται πια να μετρά την προσοχή της Αθήνας. Πρέπει να αρχίσει να μετρά το δικό της βάρος στον χάρτη της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, να δρα αυτόνομα και στοχευμένα. Η πόλη αλλάζει, μας καλεί να αλλάξουμε και εμείς.

Και κάτι προσωπικό για το τέλος. Τα σενάρια για το πολιτικό σας μέλλον είναι πολλά και όσο πλησιάζουμε προς τις επόμενες εθνικές εκλογές, μάλλον θα γίνονται περισσότερα. Εσείς πού βλέπετε τον εαυτό σας; Στο ψηφοδέλτιο Επικρατείας, στην Α’ Θεσσαλονίκης ή στη Χαλκιδική; Ή μήπως υπάρχει και κάποια άλλη επιλογή που δεν έχουμε βάλει στο τραπέζι;

Κύριε Οικονόμου, αν κοιτάξετε τη διαδρομή μου, θα δείτε ότι ποτέ δεν ήταν σχεδιασμένη με χάρακα. Συμπληρώνω έναν κύκλο δεκαετιών σε διαφορετικές και πολύ απαιτητικές αποστολές στη δημόσια ζωή, στην Ελλάδα και την Ευρώπη. Σε όλες προσπάθησα να ακολουθώ τον ίδιο κανόνα. Να είμαι εκεί όπου μπορώ να είμαι χρήσιμος, να υπηρετώ τις ιδέες μου και, κυρίως, να προσπαθώ να τις κάνω πράξη. Δε σχεδιάζω, λοιπόν, την επόμενη θέση μου. Σχεδιάζω πώς θα είμαι χρήσιμος στην επόμενη μάχη. Και όταν έρθει η ώρα, θα δώσω τη μάχη που θα μου ζητηθεί, εκεί όπου θα πιστεύω ότι μπορώ να προσφέρω περισσότερο. Η διάθεσή μου για προσφορά είναι δεδομένη. Καρέκλες, τίτλους και αξιώματα ούτε διεκδικώ ούτε διαπραγματεύομαι.

*Δημοσιεύθηκε στη «ΜτΚ» στις 30.08.2026