Νικόλαος Τσεμπερλίδης: Δεν έχουμε τιμάριθμο κόστους, αλλά τιμάριθμο αισχροκέρδειας...

Η ακρίβεια -σύμφωνα με όλες τις δημοσκοπήσεις- είναι το σημαντικότερο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν σήμερα οι Έλληνες. Το ερώτημα: «Πώς θα βγει ο μήνας;» ακούγεται σε πολλά νοικοκυριά, καθώς οι τιμές στα βασικά αγαθά, στα τρόφιμα, στην ενέργεια και τη στέγαση πιέζουν ολοένα περισσότερο το οικογενειακό εισόδημα.

Η ακρίβεια δεν είναι απλώς ένας αριθμός σε έναν οικονομικό δείκτη αλλά η αγωνία των καταναλωτών μπροστά στο ταμείο του σούπερ μάρκετ ή όταν καταφθάνουν οι μηνιαίοι λογαριασμοί.

Φέτος, μάλιστα, όπως προκύπτει από έρευνες, το 50% των Ελλήνων δεν έκανε καλοκαιρινές διακοπές. Αιτία; Το αυξημένο κόστος σε μεταφορικά, διαμονή και εστίαση.

Το Κέντρο Προστασίας Καταναλωτών καθημερινά δέχεται παράπονα και καταγγελίες για προϊόντα και κακή ποιότητα υπηρεσιών. Προστατεύει τα δικαιώματα των καταναλωτών και παρεμβαίνει για να λυθούν διαφορές μεταξύ καταναλωτών και επιχειρήσεων. Παρακολουθεί τις εξελίξεις στην αγορά και προσπαθεί να συμβάλει μεταξύ άλλων στην αντιμετώπιση του προβλήματος της ακρίβειας. Όπως τονίζει στη «Μακεδονία της Κυριακής» ο πρόεδρος του ΚΕΠΚΑ Νίκος Τσεμπερλίδης δυστυχώς στην Ελλάδα δεν έχουμε τιμάριθμο κόστους αλλά τιμάριθμο αισχροκέρδειας...

Ποιο είναι σήμερα το μεγαλύτερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει ο Έλληνας καταναλωτής;

Σύμφωνα με τις πρόσφατες σφυγμομετρήσεις της κοινής γνώμης, τρία είναι τα κυριότερα προβλήματα που απασχολούν σταθερά τους Έλληνες πολίτες: Η ακρίβεια που επιβαρύνει καθημερινά το οικογενειακό εισόδημα, η απαξίωση των θεσμών που προκαλεί έλλειμμα εμπιστοσύνης, καθώς και παραβίαση της ανεξαρτησίας της Δικαιοσύνης. Και τα τρία αυτά ζητήματα συνδέονται μεταξύ τους και το πώς ίσως το εξηγήσουμε στη συνέχεια.

Τι είναι αυτό που κάνει τους καταναλωτές να βάζουν την ακρίβεια ως το πρωταρχικό πρόβλημα;

Η ακρίβεια είναι η σχέση πληθωρισμού/δείκτη τιμών καταναλωτή με το εισόδημα. Είναι γνωστό ότι ο δείκτης καταγράφεται αδιαμφισβήτητα από την ΕΛΣΤΑΤ και την Eurostat. Η ακρίβεια, όμως, είναι μία πιο σύνθετη έννοια και γίνεται αντιληπτή με διαφορετικό τρόπο, ανάλογα με το εισόδημα. Η Eurostat κατατάσσει την αγοραστική δύναμη των Ελλήνων καταναλωτών στις δύο τελευταίες θέσεις. Πρέπει όμως να αναφέρω ότι το ΚΕΠΚΑ, που καταγράφει ερωτήσεις, παράπονα, καταγγελίες καταναλωτών, η ακρίβεια ως ερώτημα είναι σχεδόν ανύπαρκτο, παρότι είναι δεδομένο ότι είναι το νούμερο ένα πρόβλημα των καταναλωτών.

Η ερμηνεία αυτής της καταγραφής του ΚΕΠΚΑ, που βγήκε μέσα από συζητήσεις με τους καταναλωτές, είναι ότι πιστεύουν πως ο πληθωρισμός είναι κάτι σαν φυσικό φαινόμενο και αυτό οφείλεται στη γενική προπαγάνδα που ξεκίνησε από την άνοιξη του 2021, όπου εμπλέκονται πραγματικά και ψευδή κοστολογικά στοιχεία. Οφείλουμε να βεβαιώσουμε κάθε σκεπτόμενο καταναλωτή, ότι ο πληθωρισμός δεν είναι φυσικό φαινόμενο και εξ αυτού φαίνεται ότι στην Ελλάδα δεν έχουμε πληθωρισμό κόστους, αλλά αισχροκέρδειας.

Για παράδειγμα, σε ερώτημα σε πωλητή ντομάτας «Γιατί την προηγούμενη βδομάδα η ντομάτα κόστιζε 2 ευρώ και τώρα 4,5 ευρώ;», η απάντηση ήταν « Δεν ξέρετε ότι έχουμε πόλεμο και η τιμή των λιπασμάτων αυξήθηκε υπέρμετρα;». Βεβαιώνουμε ότι το κόστος λιπασμάτων για 5 τόνους ντομάτας ανά χωράφι δεν ξεπερνάει τα 2-3 λεπτά ανά κιλό.

Σε ποιους άλλους κλάδους έχετε διαπιστώσει περιπτώσεις αισχροκέρδειας;

Δεν είμαστε μηχανισμός ελέγχου για να διαπιστώνουμε αισχροκέρδεια και να επιβάλλουμε διοικητικές κυρώσεις, όπως προέβλεπε το προηγούμενο νομοθετικό πλαίσιο του πλαφόν κέρδους. Εξετάζουμε την αισχροκέρδεια στην ευρεία της διάσταση, εστιάζοντας στην ουσία του προβλήματος για τον καταναλωτή. Η αισχροκέρδεια υπό αυτή την ευρεία της έννοια γίνεται αντιληπτή όταν κάποιος αυξάνει τις τιμές των προϊόντων, ή των υπηρεσιών επικαλούμενος ψευδή κοστολογικά στοιχεία π.χ. ενώ η τιμή του σκληρού σιταριού από 45 λεπτά περίπου το 2024 έπεσε στα περίπου 20 λεπτά του 2026, αλλά οι τιμές του αλευριού και των ζυμαρικών καλά κρατούν!

Τι άλλες καταγγελίες δέχεστε καθημερινά στο ΚΕΠΚΑ;

Οι καταγγελίες που δεχόμαστε, στις οποίες παρεμβαίνουμε και επιλύουμε πιο συχνά αφορούν κατά κόρον την ενέργεια, πωλήσεις από απόσταση, ελαττωματικά προϊόντα και εγγυήσεις.

Στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες υπάρχουν τόσα πολλά κρούσματα αισχροκέρδειας;

Όχι, δεν υπάρχουν στον βαθμό που υπάρχουν στην Ελλάδα, γιατί υπάρχει μαζικό και ισχυρό καταναλωτικό κίνημα και οι κυβερνήσεις ξέρουν ότι δεν μπορούν να φιμώσουν τη φωνή των καταναλωτών.

Στην Ελλάδα είμαστε τρεις πανελλαδικές πιστοποιημένες κεντρικές ενώσεις καταναλωτών και άλλες τέσσερις που είναι περιφερειακές.

Δεν έχουμε τη δύναμη που έχουν οι καταναλωτικές οργανώσεις στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες.

Παρόλα αυτά κατά καιρούς βλέπουμε στην Ελλάδα να επιβάλλονται πρόστιμα για αισχροκέρδεια.

Ναι, είδαμε να επιβάλλονται αυτά τα πρόστιμα (παραβίαση πλαφόν κέρδους), αλλά κανένας σήμερα δεν έχει απαντήσει πόσα από αυτά εισπράχθηκαν, πόσες προσφυγές των εταιρειών έγιναν και εκδικάστηκαν κατά των αποφάσεων και δεν μας έδωσαν στοιχεία για το ποια προϊόντα επιβλήθηκαν τα πρόστιμα π.χ. στις δύο πολυεθνικές (από πρόστιμο ενός εκατομμυρίου έκαστη) για να ελέγξουμε εάν οι τιμές μειώθηκαν ή αυξήθηκαν μετά τα πρόστιμα.

Τι μέτρα θα ζητούσατε από την Πολιτεία για να αντιμετωπιστεί η ακρίβεια;

Ξεκάθαρη πολιτική βούληση για μείωση των τιμών, αξιοποιώντας την κοστολογική αποτύπωση που εδώ και χρόνια υποστηρίζει το ΚΕΠΚΑ.

Ουσιαστική λειτουργία των θεσμών για τον υγιή ανταγωνισμό:

• Επιτροπή Ανταγωνισμού.

• Συζήτηση αλυσίδων με κυβέρνηση για τιμές λιανικής. Χτυπάει ή ενισχύει για την καρτελοποίηση της αγοράς;

• Επιτροπή Αγοράς και καταναλωτή. Θα επαναλειτουργήσει ή όχι;

• Θα ενισχυθούν οι τρεις πιστοποιημένες ενώσεις με πόρους για να αξιοποιήσουν τη νομική διάσταση στη προστασία των καταναλωτών.

• Πότε θα αρχίσει η επίσημη λειτουργία της Ανεξάρτητης Αρχής Ελέγχου και Προστασίας του Καταναλωτή;

• Θα ενισχυθεί η Γενική Διεύθυνση Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή;

Αν έπρεπε να προειδοποιήσετε σήμερα τους καταναλωτές για ένα πράγμα που δεν έχουν καταλάβει, ποιο θα ήταν αυτό;

Θα τους έλεγα για την ευθύνη των καταναλωτών. Όσο ο καταναλωτής δεν καταλαβαίνει ότι θα πρέπει να είναι σε συλλογικότητες όπως είναι το ΚΕΠΚΑ -μία συλλογικότητα με διαφάνεια, με εθελοντισμό και με δημοκρατική νομιμοποίηση- τόσο θα είναι έρμαιο της κακής λειτουργίας της αγοράς. Αν το ΚΕΠΚΑ είχε 100.000 μέλη, η αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεών μας, όπως είναι αναρτημένες και στην ιστοσελίδα μας, θα ήταν πιο ουσιαστική, ακόμα και στο θέμα της ακρίβειας. Τα μέλη αυτά δεν θα ενίσχυαν μόνο της φωνή τους, αλλά και τους πόρους του ΚΕΠΚΑ, ώστε να μπορεί να κινείται νομικά αλλά και κινηματικά, αξιοποιώντας και το μέγιστο όπλο του καταναλωτή, που είναι μποϊκοτάζ.

*Δημοσιεύθηκε στη «ΜτΚ» στις 05-06.09.2026