Τέμπη- Α. Ψαρόπουλος: Υπήρχε φραγμός, οι δικαστικές αρχές ήταν απρόθυμες να φτάσουν το μαχαίρι στο κόκαλο
Ο δικηγόρος και πατέρας θύματος αναφέρθηκε σε όσα «θα στοιχειώνουν την ανάκριση και τη δικογραφία μέχρι τέλους»
Τρία χρόνια και έναν μήνα μετά το τραγικό σιδηροδρομικό δυστύχημα στα Τέμπη ανοίγει η αυλαία της δίκης για την υπόθεση του σιδηροδρομικού δυστυχήματος που συνέβη στις 28 Φεβρουαρίου 2023, η οποία εγγράφηκε ως βαθύ τραύμα στο συλλογικό ασυνείδητο της ελληνικής κοινωνίας. Τον δρόμο της διερεύνησης έχουν πάρει ήδη και άλλες υποθέσεις που σχετίζονται με τις ελλείψεις στον σιδηρόδρομο, αλλά και τις πράξεις και παραλείψεις που συσκότισαν την έρευνα για το δυστύχημα.
Οι συγγενείς των θυμάτων, που καταγγέλλουν ότι η ανάκριση έκλεισε με πάρα πολλά κενά και παραλείψεις, θεωρούν ότι κατακερματισμός της υπόθεσης σε πολλές επιμέρους δικογραφίες αποδυναμώνει το κατηγορητήριο και θολώνει τη μεγάλη εικόνα.
01. Η κύρια υπόθεση
Στις 23 Μαρτίου 2026, σε ειδικά διαμορφωμένο κτίριο, στα πρώην ΤΕΙ της Λάρισα ανοίγει η αυλαία της δίκης της κύριας υπόθεσης, με 36 κατηγορούμενους. Στο εδώλιο του κατηγορούμενο θα καθίσει ο 60χρονος σταθμάρχης Λάρισας, ο οποίος το βράδυ της 28ης Φεβρουαρίου 2023 έστειλε την επιβατική αμαξοστοιχία με προορισμό τη Θεσσαλονίκη στην ίδια γραμμή που κινούνταν η εμπορική αμαξοστοιχία που κατευθυνόταν προς την Αθήνα. Επίσης οι δύο συνάδελφοί του σταθμάρχες, που κατηγορούνται ότι αποχώρησαν νωρίτερα από τη βάρδια τους καθώς και ο προϊστάμενος του Τμήματος Επιθεώρησης Λάρισας ΟΣΕ.
Πέρα από τις συνθήκες που επικράτησαν μοιραία νύχτα, το Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Λάρισας θα διερευνήσει τον ρόλο που έπαιξε η απουσία των συστημάτων ασφαλείας στο να μην γίνει αντιληπτό ότι οι δύο αμαξοστοιχίες κινούνταν στην ίδια γραμμή χωρίς επί 12 λεπτά. Για τη μη ολοκλήρωση της σύμβασης 717, που αφορά το σύστημα τηλεδιοίκησης στον ελληνικό σιδηρόδρομο, θα κληθούν να λογοδοτήσουν 11 στελέχη και προϊστάμενοι τμημάτων του ΟΣΕ και 16 στελέχη της ΕΡΓΟΣΕ, ανάμεσά τους πρώην πρόεδροι και διευθύνοντες σύμβουλοι της εταιρείας. Μεταξύ των κατηγορουμένων είναι επίσης ο τότε διευθύνων σύμβουλος και ο τεχνικός διευθυντής της Hellenic Train Α.Ε., ο γενικός διευθυντής Μεταφορών του υπουργείου Υποδομών, η προϊσταμένη της Διεύθυνσης Σιδηροδρομικών Μεταφορών του υπουργείου και η πρώην πρόεδρος της Ρυθμιστικής Αρχής Σιδηροδρόμων, για παραλείψεις σχετικά με την αδειοδότηση και την εποπτεία της λειτουργίας του σιδηροδρομικού δικτύου της χώρας.
Οι 33 κατηγορούνται για το κακούργημα της διατάραξης συγκοινωνιών (291ΠΚ), που επισύρει ποινή ακόμη και ισόβιας κάθειρξης. Κάποιοι αντιμετωπίζουν κατηγορίες όπως η ανθρωποκτονία από αμέλεια κατά συρροή, η βαριά σωματική βλάβη από αμέλεια, από υπόχρεο κατά συρροή και η απλή σωματική βλάβη από αμέλεια, από υπόχρεο κατά συρροή, που όμως θεωρούνται πλημμελήματα.
Παρά τις προσπάθειες των συγγενών των θυμάτων για διεύρυνση του κατηγορητηρίου για τα στελέχη της Hellenic Train (με το σκεπτικό ότι εν γνώσει τους συνέχιζαν τη λειτουργία του σιδηρόδρομου, παρά τις ελλείψεις στα συστήματα ασφαλείας, αλλά και επειδή δεν είχαν τοποθετήσει πυράντοχα υλικά στα βαγόνια), αυτοί βαρύνονται μόνο με κατηγορίες πλημμεληματικού χαρακτήρα. Τέλος, μία κατηγορουμένη, μέλος της Τριμελούς Επιτροπής Μετατάξεων του ΟΣΕ, αντιμετωπίζει το πλημμέλημα της παράβασης καθήκοντος. Με 33 κατηγορούμενους, 56 οικογένειες θυμάτων προς υπεράσπιση της κατηγορίας και μία δικογραφία πάνω από 70.000 σελίδες η δίκη σε πρώτο βαθμό ενδέχεται να διαρκέσει έως και πάνω από δύο χρόνια. Και φυσικά, θα υπάρξει συνέχεια στο εφετείο.
02. Η σύμβαση 717
Τα στελέχη της ΕΡΓΟΣΕ αντιμετωπίζουν κατηγορίες και στη δικογραφία της υπόθεσης που χειρίζεται η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία και αφορά το οικονομικό σκέλος της σύμβασης 717, που είχε υπογραφεί το 2014 με ορίζοντα υλοποίησης το 2016, αλλά τελικά έλαβε επτά παρατάσεις. Η έρευνα άρχισε ήδη από την άνοιξη του 2022, μήνες πριν το δυστύχημα και μέχρι σήμερα έχουν ασκηθεί διώξεις σε 23 μη πολιτικά πρόσωπα, μέλη του ΔΣ και στελέχη της ΕΡΓΟΣΕ, τα οποία κατηγορούνται και στη δικογραφία για το δυστύχημα των Τεμπών. Κατά περίπτωση αντιμετωπίζουν τα αδικήματα της ηθικής αυτουργίας σε απάτη σχετική με τις επιχορηγήσεις και της ηθικής αυτουργίας σε ψευδή βεβαίωση με σκοπό τον προσπορισμό αθέμιτου οφέλους σε άλλον. Στην ίδια υπόθεση ενσωματώθηκε και δεύτερη δικογραφία εις βάρος 16 προσώπων, η οποία αφορά τη χορήγηση αποζημίωσης περίπου 3 εκατ. ευρώ προς την κοινοπραξία που είχε αναλάβει το έργο. Η υπόθεση αναμένεται να παραπεμφθεί στο ακροατήριο το προσεχές διάστημα.
03. Οι ελεγκτές της ΕΑΔ
Παράλληλα είναι σε εξέλιξη η δίκη για τις ευθύνες δύο επιθεωρητών-ελεγκτών της Ενιαίας Αρχής Διαφάνειας για παράβαση καθήκοντος σε σχέση με έλεγχο που διενήργησαν το 2021 στην οποία αποφάνθηκαν μετ’ επιτάσεως αποφαίνονται ότι καμία ποινική ευθύνη δεν φέρουν τα μέλη της διοίκησης και τα στελέχη της ΕΡΓΟΣΕ για την κακοδιαχείριση της σύμβασης. Οι δύο ελεγκτές κατηγορούνται για παράβαση καθήκοντος. Η υπόθεση θα εκδικαστεί στις 3 Μαρτίου ενώπιον του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου. Τον περασμένο Νοέμβριο, το δικαστήριο είχε αναβάλει την εκδίκαση προκειμένου να κληθεί και να παραστεί ως υποστηρικτής της κατηγορίας το ελληνικό Δημόσιο, την ώρα που το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους έχει αναλάβει και την υπεράσπιση των κατηγορουμένων.
04. Οι δικές για τα βίντεο και τα ηχητικά
Σε εξέλιξη βρίσκεται στο Πλημμελειοδικείο της Λάρισας η δίκη για τη μη προσκόμιση των βίντεο της εμπορικής αμαξοστοιχίας που είχε ζητήσει ο εφέτης ανακριτής από τον Μάιο του 2023. Στο εδώλιο κάθονται ο τότε πρόεδρος του ΟΣΕ, ο τότε διευθύνων σύμβουλος και ένα στέλεχος της εταιρείας που έχει την ευθύνη της βιντεοεπιτήρησης του σιδηροδρόμου, που αντιμετωπίζουν κατηγορίες πλημμεληματικού χαρακτήρα. Έχουν οριστεί τέσσερις δικάσιμοι τον Μάρτιο, για την εξέταση των μαρτύρων.
Στις 12 Μαρτίου αναμένεται να έρθει στο ακροατήριο και η υπόθεση παραποίησης των ηχητικών συνομιλιών των σταθμαρχών, που διοχετεύτηκαν στα ΜΜΕ λίγες μέρες μετά το δυστύχημα, με κατηγορούμενα στελέχη του ΟΣΕ, μεταξύ των οποίων και ο τότε πρόεδρος του οργανισμού.
05. Το «μπάζωμα»
Στην υπόθεση αλλοίωσης του τόπου του δυστυχήματος, η δικογραφία για τον πρώην υφυπουργό Χρήστο Τριαντόπουλο, μετά από σύντομο πέρασμα από τη Βουλή, παραπέμφθηκε στο δικαστικό συμβούλιο. Με αυτή την υπόθεση συσχετίστηκε και η δικογραφία για τα επτά μη πολιτικά πρόσωπα, μεταξύ των οποίων και ο πρώην περιφερειάρχης Θεσσαλίας, Κώστας Αγοραστός. Σε αυτή τη φάση ολοκληρώθηκε η ανάκριση και αναμένεται το βούλευμα για το αν οι κατηγορούμενοι θα παραπεμφθούν στο Ειδικό Δικαστήριο ή όχι.
06. Ο πρώην υπουργός
Από τον περασμένο Σεπτέμβριο άρχισε η διαδικασία στο δικαστικό συμβούλιο, για τη διερεύνηση των ευθυνών του πρώην υπουργού Υποδομών και Μεταφορών Κώστα Καραμανλή, ο οποίος αντιμετωπίζει το πλημμέλημα της παράβασης καθήκοντος. Οι συγγενείς των θυμάτων έχουν δηλώσει παράσταση προς υποστήριξης της κατηγορίας. Η ανάκριση διενεργείται από τον ειδικό ανακριτή του δικαστικού συμβουλίου και επί του παρόντος η υπόθεση βρίσκεται στο στάδιο της λήψης μαρτυρικών καταθέσεων.
Στην ίδια υπόθεση αναμένεται να εξεταστούν και οι πιθανές ευθύνες των τότε γενικών γραμματέων του υπουργείου. Μετά τη συλλογή στοιχείων, καταθέσεων και απολογιών, το δικαστικό συμβούλιο θα αποφανθεί για το αν υπάρχουν επαρκείς ενδείξεις για να παραπεμφθεί στο Ειδικό Δικαστήριο ή όχι.
07. Οι ανοικτές δικογραφίες
Παράλληλα, έχουν κατατεθεί δεκάδες μηνύσεις από πλευράς συγγενών κατά των δικαστικών λειτουργών που χειρίστηκαν μέχρι σήμερα την υπόθεση, κατά δικαστικών πραγματογνωμόνων για πράξεις και παραλείψεις τους κ.ά.
Οι συγγενείς επισημαίνουν σε κάθε ευκαιρία ότι το κατηγορητήριο της κύριας δίκης ήταν ελλιπέστατο -δεν αναφέρει ως αιτία θανάτου την φωτιά από την οποία προκλήθηκαν 27 θάνατοι ανθρώπων που ήταν ζωντανοί μετά τη σύγκρουση- και ελπίζουν ότι από τα στοιχεία που θα προκύψουν στην κύρια δίκη θα σχηματιστεί μία νέα δικογραφία για μία επόμενη δίκη.
*Δημοσιεύτηκε στη "ΜτΚ" στις 1/3/26
