Πείτε ότι είστε ψαράς κάποιας ηλικίας, ζείτε στην Αμοργό, στην Τήλο, στα Κύθηρα, οπουδήποτε, και χρειάζεστε ένα πιστοποιητικό κυριότητος του σκάφους σας. Μέχρι χθες πηγαίνατε στο Λιμεναρχείο της περιοχής, λέγατε καλημέρα, πιθανώς οι άνθρωποι σας γνώριζαν κιόλας, κάνατε μία αίτηση, πληρώνατε ό,τι έπρεπε και παίρνατε το πιστοποιητικό.
Αλλά όχι πλέον. Πλάκωσε και εδώ ο «εκσυγχρονισμός» και μάλιστα αγριεμένος. Αυτός και κανένας άλλος! Για να πάρετε το πιστοποιητικό πρέπει να μπείτε σε μία πλατφόρμα του υπουργείου Εμπορικής Ναυτιλίας, να επιβεβαιώσετε την ηλεκτρονική διεύθυνσή σας (που μπορεί και να μην έχετε) και τον αριθμό του smartphone σας (που επίσης μπορεί και να μην έχετε) και να υποβάλετε την αίτηση. Νωρίτερα, πρέπει να εκδώσετε e-παράβολο 30 ευρώ, πράγμα που σημαίνει ότι πρέπει να έχετε και να χειρίζεστε υπολογιστή και e-banking.
Και για να συνειδητοποιήσετε ότι κάτω από τον φερετζέ του εκσυγχρονισμού οι πελατειακές σχέσεις παραμένουν άθικτες, πρέπει να πληρώσετε και 15 ευρώ υπέρ του ΕΚΟΕΜΝ. Ο εστί μεθερμηνευόμενον «Ειδικός Κλάδος Οικονομικής Ενίσχυσης Μερισματούχων Ναυτικού». Στον οποίο δικαιούχοι δεν είναι λοστρόμοι, μηχανικοί, πλοίαρχοι του Εμπορικού Ναυτικού που στο κάτω-κάτω έφαγαν τη ζωή τους στους ωκεανούς αλλά απόστρατοι του Πολεμικού Ναυτικού, του Λιμενικού Σώματος, ακόμα και πολιτικοί υπάλληλοι του Μετοχικού Ταμείου Ναυτικού που θάλασσα μπορεί να έχουν δει μόνο στην πλαζ.
Κάποιος υπουργός κάποτε έκανε ρουσφετάκι στους απόστρατους και έκτοτε κανείς δεν σκέφθηκε να το πειράξει. Αυτό το ρουσφετάκι μπορείτε να το πληρώσετε και στην τράπεζα αλλά εφόσον βρείτε τράπεζα με ταμείο που να λειτουργεί. Κάτι που δεν είναι και πολύ εύκολο, όπως θα έχετε εμπειρικά αντιληφθεί όσοι δεν ζείτε σε μεγάλη πόλη. Όλα κι όλα!
Το ΠΑΣΟΚ μπορεί συχνά να κάνει αντιπολίτευση εκτός πραγματικότητος αλλά έχει δίκιο όταν καταγγέλλει ότι τα τραπεζικά καταστήματα στην Ελλάδα μειώθηκαν από 4.097 το 2008 σε μόλις 1.352 το 2025, (δηλαδή πτώση 67%), ότι 67 Δήμοι, με σχεδόν μισό εκατομμύριο κατοίκους, δεν διαθέτουν τραπεζικό κατάστημα, ενώ περισσότεροι από δυόμισι εκατομμύρια πολίτες απέχουν πάνω από 5 χιλιόμετρα από το πλησιέστερο.
Πάντως, αν κάπως καταφέρει ο ψαράς της ιστορίας μας να πληρώσει, θα πρέπει να περιμένει και μερικές μέρες έως ότου το ΕΚΟΕΜΝ επιβεβαιώσει την πληρωμή και δώσει στο Λιμεναρχείο το «πράσινο φως» να εκδώσει το πιστοποιητικό (που κάποτε έπαιρνε χέρι-χέρι). Και αυτή είναι μία από τις πολλές ιστορίες που μπορεί να διηγηθεί καθένας από την εμπειρία της επαφής με την ψηφιοποίηση του Δημοσίου.
Μία γερμανική παροιμία λέει «warum leicht wenn es auch schwierig geht?». Γιατί εύκολα, όταν μπορεί να γίνει και δύσκολα; Κάπως έτσι συμβαίνει και με τις «πλατφόρμες» που απέκοψαν τον πολίτη από την φυσική πρόσβαση στις δημόσιες υπηρεσίες και ψηφιοποίησαν τη γραφειοκρατία χωρίς να την ενοχλήσουν.
Εδώ βρίσκεται και η ειρωνεία: Ενώ η τεχνολογία καλπάζει και θα έπρεπε να κάνει τη ζωή ευκολότερη, με τη δικαιολογία της τεχνολογίας προστίθενται νέα προαπαιτούμενα ώστε το μέγεθος της ταλαιπωρίας να παραμένει άθικτο. Τα κίνητρα δεν είναι πάντοτε άδολα. Όταν δεν μπορείς να αντιμετωπίσεις τη διαφθορά και τον πελατειασμό, φτιάχνεις μία πλατφόρμα. Πουλάς εκδούλευση σε δημόσιους υπαλλήλους που δεν θέλουν τον πολίτη πάνω από το κεφάλι τους. Διευθετείς και τις σχέσεις σου με τις εταιρείες πληροφορικής που μπαινοβγαίνουν στα υπουργεία και συλλέγουν συμβάσεις ανάθεσης.
Προφανώς αυτή είναι η εξέλιξη και διαρκώς περισσότεροι άνθρωποι θα αισθάνονται πιο άνετα μέσα στο νέο περιβάλλον. Αλλά δεν είναι λουδίτες όσοι διαμαρτύρονται ότι πρέπει να υπάρχει και ένα παράλληλο «παλιομοδίτικο» σύστημα για να εξυπηρετεί τους ανθρώπους οι οποίοι λόγω ηλικίας, δεξιοτήτων, κατοικίας, γνώσεων αδυνατούν να συνομιλήσουν με τα «κουτάκια». Στο κάτω-κάτω, αφού μάθαμε να κλίνουμε τη λέξη «συμπερίληψη» σε όλες τις πτώσεις, ας συμπεριλάβουμε και τους παππούδες.
* Δημοσιεύθηκε στη «Μακεδονία της Κυριακής» στις 18.10.2026