Πρωϊνός καφές με τον Χάρη Παπαγεωργίου (βίντεο)

Την έφεση προς τον αθλητισμό την είχε πάντα ο σημερινός καλεσμένος του πρωινού καφέ. Πιτσιρικάς κλωτσούσε ένα κονσερβοκούτι για να παίξει ποδόσφαιρο, στη συνέχεια έπιασε μια μπάλα του μπάσκετ και άρχισε τα σουτ. Έτσι στα τέλη της δεκαετίας του ‘70 ο Χάρης Παπαγεωργίου κέρδισε με τον Άρη το πρώτο πρωτάθλημα μετά από πολλά χρόνια και μαζί με το Νίκο Γκάλη βοήθησε τα μάλα για την άνοδο του ελληνικού μπάσκετ. Στον «πρωινό καφέ» θυμήθηκε τα παιδικά του χρόνια στην Αγία Τριάδα, όπου μεγάλωσε με τη γιαγιά του, την εποχή που το μπάσκετ ήταν πολύ διαφορετικό και τους Jehtro Tull που του αρέσουν, ενώ μίλησε και για τα σημερινά: τη νέα προσπάθεια που κάνει ο Άρης, τον αγώνα που δίνει ο ίδιος κόντρα στη βία στον αθλητισμό, αλλά και τον Γιάννη Αντετοκούμπο και τον Ρίτσαρντ Σιάο.

Πίνετε πρωινό καφέ;

Ασφαλώς πίνω.

Τι είδους;

Χειμώνα καλοκαίρι ζεστό. Διπλό εσπρέσο.

Ακόμα και όταν παίζατε μπάσκετ πίνατε καφέ;

Όχι, όχι, όχι. Νομίζω ότι δεν είναι και μεγάλη συνήθεια για τους Έλληνες. Δηλαδή, δεν ήταν τόσο δεδομένος ο πρωινός καφές, όπως είναι στις μέρες μας.

Γεννημένος στην Αγία Τριάδα Θεσσαλονίκης, σωστά;

Αγία Τριάδα Θεσσαλονίκης. Βέρος Θεσσαλονικιός, στην Αγία Τριάδος.

Σχολείο πού πήγατε;

Δημοτικό στο 3^ο Πρότυπο Παιδαγωγικής Ακαδημίας Θεσσαλονίκης στο Αρχαιολογικό Μουσείο. Και στη συνέχεια, βεβαίως, Αγία Τριάδα, 1^ο γυμνάσιο αρένων. Το οποίο ήταν προ των σεισμών και μέχρι το 1978 εκεί που είναι τα νεοκλασικά.

Τι εικόνα έχετε από τη Θεσσαλονίκη εκείνων των χρόνων; Τι έρχεται στο μυαλό;

Ωραία εποχή. Πλούσια συναισθήματα. Εμείς σαν παιδιά ζήσαμε την εποχή της αθωότητας που και το περιβάλλον και η ατμόσφαιρα της Θεσσαλονίκης μας το επέτρεπε.

Δηλαδή;

Η Θεσσαλονίκη ήταν μια ωραία ανοιχτή πόλη, με ανθρώπους χαμογελαστούς, ευγενείς. Τουλάχιστον έτσι εγώ εκλάμβανα τότε την εποχή. Και πάνω απ' όλα ήμασταν στην εποχή της αθωότητας. Βέβαια είναι λογικό, δεν γκρινιάζουμε, γιατί οι κοινωνίες εξελίσσονται, αλλά οι άνθρωποι αλλάζουν. Δηλαδή, με μια διαδρομή δεκαετιών τώρα μπορώ να τρέξω πίσω και να θυμηθώ εικόνες του ‘60. Το πώς αλλάζει η κοινωνία και οι άνθρωποι μέσα στον χρόνο.

Η οικογένεια η δικιά σας;

Από πολύ νωρίς χώρισαν οι γονείς μου. Ο πατέρας πήγε οικονομικός μετανάστης στη Γερμανία, η μητέρα παρέμεινε εδώ ως εργαζόμενη.

Δύσκολα, δηλαδή.

Εγώ μεγάλωσα με τη γιαγιά του πατέρα μου. Εμπιστεύθηκαν, δηλαδή, οι δυο γονείς που χώρισαν, τον μικρό Χάρη στη γιαγιά, η οποία έκανε τεράστιες προσπάθειες.

Το πρώτο σουτ, δηλαδή, με τη γιαγιά έγινε;

Στην Αγία Τριάδα, ήταν διάσημη η γιαγιά, η κυρία Χρυσάνθη, να την αναφέρουμε κιόλας. Ήταν διάσημη. Ήταν η γιαγιά του Χάρη. Ο Χάρης τότε αλώνιζε. Δηλαδή, είχε ένα πεδίο δράσης πάντοτε με τον αθλητισμό. Από το δημοτικό κλωτσούσα πέτρες, κλωτσούσα κονσερβοκούτια, ό,τι έβρισκα μπροστά μου το κλωτσούσα. Ήρθαν αργότερα στο δημοτικό, οι ανοιχτοί χώροι, οι αλάνες που λέγαμε, που υπήρχαν παντού. Για αυτό λέμε πόσο άλλαξε η Θεσσαλονίκη, τώρα είναι όλα πολυκατοικίες. Τότε υπήρχαν οι αλάνες, στο Πεδίο του Άρεως με τις πολυκατοικίες των αξιωματικών και με άφθονο χώρο. Εκεί, λοιπόν, στην περιοχή Ευζώνων, που ήταν μια στάση πιο κάτω από την Αγία Τριάδα, βρίσκαμε χώρους ελεύθερους, συνεννοούμασταν τα παιδιά και κάναμε με πέτρες τις εστίες μας. Εκείνα τα χρόνια ήμουν εκπληκτικός σέντερ φορ, δεινός σκόρερ. Πάντα είχα μια ερωτική σχέση με το αποτέλεσμα, με το γκολ, με το καλάθι. Είναι ταλέντο αυτό.

Το πρώτο σουτ στην μπασκέτα;

Μέχρι την ΣΤ’ δημοτικού ήμουνα ποδοσφαιριστής. Και μάλιστα επειδή ήμουν τόσο καλός, έπαιζα στη μικτή σχολείου, όπου έπαιζαν τα παιδιά που ήταν στην ΣΤ’ δημοτικού. Εγώ ήμουν στην ομάδα από την Γ΄ Δημοτικού, μαζί με τον Βαγγέλη τον Αλεξανδρή με τον οποίο πηγαίναμε στο ίδιο σχολείο. Αυτοί που έπαιζαν στη μικτή ήταν δυο χρόνια μεγαλύτεροι, σχεδόν άντρες πλέον. Ήταν μερικοί μάλιστα που ήταν γεροδεμένα παιδιά. Και εγώ ήμουν ένα «κλαράκι» και όμως ήμουν μέσα στην ομάδα της μικτής του σχολείου μου από τότε. Είχα στην τάξη μου συμμαθητή τον Κωστή, τον Τσικίνα, που ο πατέρας του ήταν γενικός διευθυντής φυσικής αγωγής στη ΧΑΝΘ. Και μου έλεγε για το μπάσκετ. Και έτσι ξεκινήσαμε στην Ε’ δημοτικού να πηγαίνουμε στο ανοιχτό της ΧΑΝΘ.

Άρα, στον Τσικίνα το χρωστάτε;

Ναι, το μπάσκετ, ναι. Κατά μία έννοια έχω κι εγώ σύνδεση με τη ΧΑΝΘ. Και παράλληλα ήμουν λυκόπουλο και ναυτοπρόσκοπος στο Λευκό Πύργο. Οπότε την Κυριακή τελειώνοντας από τον Λευκό Πύργο πήγαινα στη ΧΑΝΘ, όπου για λόγους οικονομίας τα παιχνίδια γινόταν πρωί, μετά μπήκαν οι προβολείς. Και σιγά σιγά άρχισα να βλέπω γεμάτο το γήπεδο και να παίρνω εικόνες.

Αναγέννηση η πρώτη ομάδα, έτσι;

Δεν φτάσαμε εκεί ακόμα. Είναι μεγάλη ιστορία και πρέπει να την πούμε. Με παρότρυνση φίλων πήγα στα τσικό του Άρη στο ποδόσφαιρο. Ήταν μια βροχερή μέρα, μπήκα μέσα, τότε δεν υπήρχαν αυτές οι κερκίδες, υπήρχε μόνο η παλιά κερκίδα επί της Παπαναστασίου, όλο το άλλο ήταν χωματόλοφοι. Μπήκα μέσα και λέω: εδώ θα αποθεώνομαι, θα βάζω τα γκολ μου, είδα τα δίκτυα στην εστία. Κάτω είχε καρβουνόσκονη. Ούτε χορτάρι, ούτε τίποτα. Και απογοητεύτηκα γιατί ο κύριος Καρτέγης, ο οποίος ήταν ο φροντιστής και παράλληλα και ο προπονητής της ομάδας αυτής, -μιλάμε για παιδιά γύρω στα 12- μου είπε: εσύ ψηλέ -ήμουν ψηλόλιγνος- σέντερ μπακ. Ήδη, δηλαδή...

…Σας είχαν βρει τη θέση.

(γελάει). Οπότε έβγαλα την προπόνηση, μάλιστα θυμάμαι που έπαιρνα την μπάλα από πίσω ή από τον τερματοφύλακα που μου την έδινε ή την διεκδικούσα και ντρίπλερνα όλο το γήπεδο και έφτανα μέχρι την άλλη εστία. Που μετά το είδα αυτό να το κάνει ο Φραντς Μπεκενπάουερ που θεωρείται ο πιο μοντέρνος παίκτης για τη θέση αυτή. Εν πάση περιπτώσει απογοητεύτηκα και δεν ξαναπήγα.

Στη συνέχεια;

Το καλοκαίρι όμως το ‘65 ή το ’66 έμενα ακριβώς δίπλα στην Εκκλησία. Δηλαδή, οι καμπάνες χτυπούσαν σχεδόν μέσα στο σπίτι μου. Και είδα να φτιάχνεται με άσφαλτο ένας χώρος, που ανήκε στην Εκκλησία δίπλα. Και ρωτάω: τι θα γίνει εδώ πέρα; Μου λένε γήπεδο μπάσκετ. Είχα τις εικόνες και τις παραστάσεις από τη ΧΑΝΘ και το καλοκαίρι μόλις στρώθηκε το γήπεδο άρχισα να πηγαίνω εκεί. Φρέσκο, μύριζε πίσσα ακόμη, ξεκινάω να σουτάρω, παιδάκι, ούτε καν την έφτανα καλά καλά την μπάλα (γελάει). Αλλά πήγαινε το χέρι. Και όταν από τον Σεπτέμβριο ξεκίνησαν τα σχολεία ο Αρχιμανδρίτης Κωνσταντίνος Βαμβίνης αποφάσισε να κάνει μια ομάδα μπάσκετ, που την ονομάζει Αναγέννηση Αγίας Τριάδος. Ήταν η ομάδα της Ενορίας.

Με έδρα την Εκκλησία της Αγίας Τριάδος.

Έκανε ένα Πνευματικό Κέντρο όπου είχε μέσα διάφορα: επιτραπέζια παιχνίδια, σκάκι, πιγκ πονγκ και όπου κάναμε διάφορες συζητήσεις γύρω από σχετικά θέματα, ενώ όσοι ήθελαν πήγαιναν και στο ψαλτήρι που εξελίχθηκε σε μια καταπληκτική Βυζαντινή χορωδία με τον κύριο Παπακωνσταντίνου, που είναι πάρα πολύ γνωστός στους κύκλους ως πρόσωπο, αλλά και για τη δουλειά που έχει αφήσει πίσω του. Και εν πάση έγινε η αθλητική-πνευματική μας κυψέλη και από εκεί πέρα πήρα το δρόμο μου σιγά σιγά.

Δηλαδή;

Έπαιξα Εθνική Νέων και μάλιστα στο πανευρωπαϊκό πρωτάθλημα του ’71 που έγινε στη Γιουγκοσλαβία. Εκεί ήμουν πρώτος σκόρερ, μαζί με τον Μίκι Μπέρκοβιτς, τον Κιτσάνοβιτς και με άλλες μεγάλες μορφές του ευρωπαϊκού μπάσκετ. Ήμασταν έφηβοι τότε όλοι αυτοί, μαζί και ο Ντελίμπασιτς, μιλάμε για μεγάλα ταλέντα του μπάσκετ και με διεκδίκησαν και οι ομάδες των Αθηνών. Παναθηναϊκός, Ολυμπιακός, ΑΕΚ, αλλά περισσότερο οι ομάδες της Θεσσαλονίκης γιατί με ξέρανε. Ιδιαίτερα ο Ορέστης ο Αγγελίδης που ήταν προπονητής και στον ΠΑΟΚ και στο κλιμάκιο Βόρειας Ελλάδος με έβλεπε, γιατί κάθε εβδομάδα κάναμε μία με δύο προπονήσεις στο Παλέ σαν κλιμάκιο Βόρειας Ελλάδος της Εθνικής Νέων. Και με τις εμφανίσεις που έκανα στο Πανευρωπαϊκό με διεκδίκησαν. Εντάξει, η οικογένειά μου ήταν Αρειανοί, το όνειρό μου ήταν να παίξω στον Άρη, πήγα στον Άρη και ξεκίνησε από εκεί η πορεία μου.

Το πρώτο σημαντικό γεγονός, γιατί είχατε πολλά, ήταν ότι βγήκατε πρώτος σκόρερ το ’76 και μετά το ‘79 ήρθε το πρώτο πρωτάθλημα. Με τον Γιάννη Ιωαννίδη. Πώς ήταν η συνεργασία;

Ο Γιάννης ήταν από αυτούς που με είχαν δει, γιατί με είχε παρακολουθήσει σε έναν αγώνα φιλικό της Εθνικής Νέων. Καθόταν μάλιστα με τον Βαγγέλη τον Αλεξανδρή στην κερκίδα και με βλέπανε. Και λέει ο Ιωαννίδης στον Αλεξανδρή: Αυτός ο πιτσιρικάς ποιος είναι; Και λέει ο Αλεξανδρής: Δικός μας είναι, Θεσσαλονίκη. Γιατί τα περισσότερα παιδιά τότε στην Εθνική ήταν από την στην Αθήνα. Λέει ο Ιωαννίδης: Θεσσαλονίκη; Που παίζει; Μαζί μου, στην Αναγέννηση, λέει ο Αλεξανδρής. Καλά, ρε συ, και δε μου το λες τόσο καιρό ότι υπάρχει τέτοιο ταλέντο στην Αναγέννηση. Και έτσι ο Γιάννης έχει ένα μερίδιο στο ότι ενδιαφέρθηκε και ο Άρης. Με τον Ιωαννίδη να θυμίσω ότι υπήρξαμε συμπαίκτες στη πορεία, μετά ήταν το ’78 με ‘79 προπονητής μου, τότε που πήραμε το πρωτάθλημα και στη συνέχεια όταν σταμάτησα ήμουν συνεργάτης του σαν μάνατζερ της ομάδας. Για τα χρόνια μάλιστα που ο Άρης πρωταγωνιστούσε και στην Ευρώπη.

Με τον Γκάλη οι σχέσεις; Έχουν γραφτεί πολλά.

Με τον Γκάλη δεν ξέρω. Υπάρχει τίποτε;

Λέγεται ότι είχατε ανταγωνιστική σχέση.

Ενδεχομένως να υπήρχε, ο αθλητικός εγωισμός είναι καλό πράγμα, αρκεί να είναι σε πλαίσια υγιή. Όχι ποτέ, ούτε ο Νίκος έχει εκφράσει κάτι, ίσα ίσα που με σέβεται και με εκτιμά και είναι και είμαι από τους λίγους με τους οποίους μιλά.

Πως ήταν το μπάσκετ τα χρόνια εκείνα σε σχέση με τώρα; Τότε καταρχήν δεν υπήρχε τρίποντο.

Πολλά έχουν αλλάξει, ήταν τότε 30 δευτερόλεπτα γίνανε 24, το τρίποντο μπήκε στη ζωή μας το ‘83, αν δεν κάνω λάθος, που εγώ είχα γυρίσει από δύο εγχειρίσεις στον αχίλλειο τένοντα και μετά βίας το πρόλαβα. Δηλαδή, θεωρούμε μάλλον προ τριπόντου παίκτης, παρόλο που ήμουν και παραμένω γνωστός ως σκόρερ.

Άλλαξε και αγωνιστικά, άλλαξε και οικονομικά.

Τα πάντα έχουν αλλάξει, τα παιδιά πλέον είναι πάρα πολύ αθλητικά, εμείς παλιά είχαμε χώρο να ξεδιπλώσουμε το ταλέντο μας. Τώρα είναι η αθλητικότητα, δηλαδή τα παιδιά είναι πάρα πολύ γυμνασμένα, είναι επαγγελματίες, τα κορμιά τους, τα άλματά τους. Δυνατά παιδιά με δύναμη, αλτικότητα, αθλητικότητα. Και βέβαια έχουν αλλάξει, έχουν ανατραπεί τα πάντα όσον αφορά στις οικονομικές απολαβές. Εμείς παίζαμε γιατί αγαπούσαμε το μπάσκετ, αγαπούσαμε την ομάδα που παίζαμε και βέβαια δεν το μετανιώνουμε. Αυτή ήταν η εποχή, την χαρήκαμε και την ευχαριστηθήκαμε. Σήμερα μιλάνε όλοι για συμβόλαια, για εκατομμύρια και τα λοιπά.

Το πιο ωραίο σουτ της καριέρας σας ποιο ήταν;

Δεν μπορώ να πω μόνο ένα. Δηλαδή, βρίσκω στον δρόμο ανθρώπους που με σταματάνε και μου λένε για διάφορα σουτ. Ένα jump shot από τη σέντρα με την ΑΕΚ -υπάρχουν άνθρωποι που μπορούν να το μαρτυρήσουν αυτό. Με τον Παναθηναϊκό έχω βάλει πολλά συγκλονιστικά σουτ που διαμόρφωσαν και το τελικό αποτέλεσμα. Ο Παναθηναϊκός ήταν ένα φεγγάρι αήττητος για 7 χρόνια σε Ελλάδα και Ευρώπη. Και όταν λέμε Ευρώπη μιλάμε για τη Μακάμπι που είχε 5 Αμερικάνους, οι Ιταλοί ήταν με Ίνις Βαρέζε και τα λοιπά, όλες ομαδάρες. Και ο Παναθηναϊκός είχε Κορωναίο, Κόντο, Κοκολάκη, Στεργάκο, μεγάλη ομάδα, όλοι διεθνείς και 7 χρόνια είχαν να χάσουν, με έδρα βέβαια τον φημισμένο Τάφο του Ινδού. Δεν περνούσε κανείς από εκεί και πήγα εγώ και το έχει καταγράψει η σελίδα των Πελαργών, που είναι αυτή που ακολουθεί την Εθνική και είχε κάνει ένα ειδικό αφιέρωμα για μένα. Σε αυτό μιλά ο Κόντος, λέγοντας ότι ήρθε ένα παιδί 20 χρονών και μας ξεφτέλισε. Μας έβαλε 47 πόντους χωρίς τρίποντα. Πάντα μου άρεζε η πρόκληση. Το Παλέ ήταν ο ναός μας εδώ πέρα, με τον κόσμο μαζί μας.

Ο αθλητισμός όμως -και αυτό είναι κάτι σημαντικό- δεν έχει μόνο νίκες, έχει και ήττες. Δύσκολη στιγμή ποια ήταν;

H πιο δύσκολη σε προσωπικό επίπεδο ήταν σίγουρα ο τραυματισμός μου στον αχίλλειο τένοντα. Ήταν και ένα τεράστιο σοκ και ψυχολογικό και έπρεπε να το διαχειριστώ και πνευματικά σε μια εποχή δύσκολη. Δεν είναι όπως τώρα που υπάρχουν και γιατροί και όλα αυτά και ειδικοί και η ομάδα είναι κοντά σου. Βλέπω πως νοιάζομαι για τα παιδιά και τρέχω, γιατί έχω περάσει δύσκολες εποχές και δε θέλω να τα ζήσουν αυτά τα παιδιά. Αλλά εκείνη η εποχή ήταν πάρα πολύ δύσκολη, έπρεπε μόνος σου, με τον εαυτό σου να το διαχειριστείς και πνευματικά. Γιατί ξαφνικά συνέβη, το τελευταίο Σαββατοκύριακο του πρωταθλήματος, που ήταν η κορυφαία μου χρονιά και η κορυφαία του Άρη. Πήραμε το πρώτο πρωτάθλημα από το 1930, μετά από 49 χρόνια. Κατ’ ουσία ήταν το πρώτο πρωτάθλημα, γιατί το ‘30 ήταν τουρνουά, αλλά το έλεγαν Πανελλήνιο Πρωτάθλημα. Στο τέλος του πρωταθλήματος, δηλαδή, σε μια χρονιά που έκανα πολλά πράγματα. Οι τίτλοι στις εφημερίδες έλεγαν για «το φαινόμενο», δηλαδή έβαζα 40 πόντους χωρίς τρίποντα, πήραμε το πρωτάθλημα, πρώτος παίκτης, πρώτος σκόρερ. Και παθαίνω τελευταίο Σαββατοκύριακο ρήξη αχίλλειου τένοντα. Ήταν τεράστιο το σοκ, δεν μπόρεσα καν να το πανηγυρίσω, κάναμε το γύρο του θριάμβου και δεν ήμουν πουθενά. Έφυγα κατ’ ευθείαν σφαδάζοντας στα αποδυτήρια.

Δύσκολη στιγμή αγωνιστικά ποια ήταν; Μια ήττα ή κάποια στιγμή που δυσκολευτήκατε πέρα από τον τραυματισμό;

Χωρίς να έχουμε αυτή τη στήριξη που έχουν τώρα τα παιδιά, εγώ από μικρός μπόρεσα και το διαχειρίστηκα το θέμα της ήττας. Η ήττα με πονούσε πάρα πολύ. Στην Αγία Τριάδα, το σπίτι που έμενα, όλη η γειτονιά τη Δευτέρα το πρωί -εμείς παίζαμε Σαββατοκύριακο- με περίμενε για να κάνουμε τα σχόλια. Όταν χάναμε μπορεί και να μην έβγαινα όλη τη βδομάδα ή να έβγαινα το απόγευμα κατευθείαν για την προπόνηση για να αποφύγω να με δουν. Γιατί ήμουνα τόσο στεναχωρημένος όταν έχανα, αλλά μπορούσα να το διαχειριστώ.

Είναι όμως ένα μήνυμα αυτό: ότι ο αθλητισμός έχει και ήττες.

Ναι, αυτό ακριβώς λέω. Από παιδί, γιατί από παιδί έπαιζα παιδικά, εφηβικά και τα λοιπά, το αποδέχτηκα σαν ένα μέρος του παιχνιδιού στον αθλητισμό και προσπαθούσα να το δουλέψω και να βγάλω και θετικά συμπεράσματα όταν χάναμε. Για ποιο λόγο έγινε αυτό, εγώ τι έφταιγα, αν δεν έκανα εγώ ή οι συμπαίκτες μου κάτι, αν έφταιγε η άμυνα ή η επίθεση. Όλα τα δούλευα στο μυαλό μου όλη τη βδομάδα, αλλά νομίζω το πιο χαρακτηριστικό είναι αυτό. Ότι δεν έβγαινα το πρωί για να μη συζητηθεί, δεν ήθελα να με δουν, ντρεπόμουνα όταν χάναμε.

Ένα βασικό κομμάτι της ζωής σας ήταν σίγουρα ο αθλητισμός και το πιο σημαντικό. Ένα μικρότερο κομμάτι, αλλά που είχε και αυτό τη σημασία του, ήταν η εμπλοκή σας στην αυτοδιοίκηση.

Στα κοινά, γιατί θεωρώ ότι η πολιτική είναι η κεντρική πολιτική σκηνή. Γιατί σε κόμμα εγώ δεν εντάχθηκα ως προσωπικότητα του αθλητισμού.

Πώς ήταν το σχολείο της αυτοδιοίκησης, λοιπόν;

Ήταν με μια τεράστια εμπειρία η αυτοδιοίκηση, όχι η κεντρική πολιτική σκηνή, όχι το κοινοβούλιο, αλλά και αυτό έχει την αξία του και τη σημασία του. Υπάρχουν όπως και στον αθλητισμό, όπως και στη ζωή, και θετικά πράγματα να σκέφτομαι, αλλά και κάποια αρνητικά.

Τι πήρατε ως θετικά;

Εμείς ήμασταν στο δήμο Θεσσαλονίκης το 1994 με ‘98 στο Καραβάν Σαράι κάτω, με δήμαρχο τον Κοσμόπουλο. Υποστήριζα, λοιπόν, ότι θα πρέπει για να πάει μπροστά η πόλη και η ευρύτερη περιοχή να γίνουν συνεργασίες σε κάποια πράγματα. Πρέπει να ομονοούν οι δημοτικοί άρχοντες για να προχωρήσει η πόλη. Με συνεχείς αρνητικές τάσεις από την αντιπολίτευση δεν μπορεί να γίνει τίποτε και θέλει βέβαια για μένα -και υστερούμε σε αυτό ακόμη- ένα μακρόπνοο σχέδιο με στοχεύσεις και στρατηγική. Πως θα το πετύχουμε αυτό; Οι Έλληνες είμαστε λίγο εφήμεροι, κοιτάμε το σήμερα, δε βάζουμε μακροπρόθεσμους και μακρόπνοους στόχους.

Θα κάνουμε ένα άλμα λίγο τώρα και θα πάμε στην προεδρεία στην ΚΑΕ του Άρη . Πως ξαναμπήκατε κατά κάποιο τρόπο στο παιχνίδι τώρα; Γιατί; Ποιο είναι το διακύβευμα σήμερα;

Να ξεκινήσουμε με το πως ενεπλάκην. Εγώ παρακολουθούσα πάντοτε, αλλά δεν ήμουν στα διοικητικά, δεν μου το είχαν ζητήσει κιόλας, αν και με ενδιέφερε να ασχοληθώ και με το κύρος και την προσωπικότητα που έχω, αλλά και με την εμπειρία και τις γνώσεις. Προέκυψε, λοιπόν, όταν η ομάδα είχε φτάσει στο τέλος της χρεοκοπίας και ήταν καταχρεοκοπημένη. Και οικονομικά, αλλά και αγωνιστικά. Ήταν αναξιόπιστη η ομάδα. Όταν ανέλαβα μου είπαν από την Αθήνα, τα κέντρα, οι διάφοροι κύκλοι, ότι ο Άρης είναι καταδικασμένος να πέσει, δε σώζεται με τίποτα. Και αγωνιστικά και οικονομικά. Με πήραν, λοιπόν, τηλέφωνο στις 27 Μαρτίου που έχω τα γενέθλιά μου για να μου πουν ότι είμαστε εδώ όλοι Αρειανοί στα γραφεία και ότι έχουμε συμφωνήσει ότι πρέπει να βγω μπροστά για να κάνουμε μια προσπάθεια να σώσουμε την ομάδα. Εγώ τους αντιπρότεινα τότε τον Γιάννη Ιωαννίδη. Και προσωπικότητα ήταν και υπουργός είχε διατελέσει, αλλά για κάποιους λόγους δεν προχώρησε αυτό. Τους είπα και για τον Νίκο τον Γκάλη ως δεύτερη πρόταση. Ίσως ήξεραν -δεν ξέρω, μπορεί και να τον είχανε πλησιάσει κιόλας- ότι δεν ασχολείται σαν χαρακτήρας ο Νίκος και ότι κρατάει μια διαφορετική στάση για τα πράγματα του Άρη γενικά. Οπότε δεν υπήρχε άλλη λύση.

Δηλαδή, ο Άρης όφειλε να παίξει έξι παιγνίδια, έπρεπε να κερδίσει τα τέσσερα σίγουρα, ήταν δύσκολο το στοίχημα, με τα τρία έπεφτε σε ισοβαθμία. Οπότε έπρεπε στον επόμενο ενάμιση μήνα να σώσουμε την ομάδα. Το πρώτο μέλημα ήταν να σώσουμε την ομάδα εκείνη την χρονιά, είμαστε το Μάρτιο του 2018. Εγώ ανέλαβα στις 28 Μαρτίου και το πρώτο μας μέλημα ήταν να μαζέψουμε κάποια χρήματα που χρειαζόταν για διάφορους λόγους γιατί δεν υπήρχε τίποτα στο ταμείο. Όλοι βάλαμε κατιτίς για να μπορέσει η ομάδα να μετακινηθεί, να πάει στην Αθήνα σε ξενοδοχεία, αεροπορικά εισιτήρια, τα πράγματα ήταν τραγικά. Όταν μπήκα έπαθα σοκ. Εν πάση περιπτώσει σώσαμε την ομάδα, το καλοκαίρι εγώ έκανα αυτό που έπρεπε να κάνω σαν Αρειανός. Στήριξα την ομάδα στις δύσκολες στιγμές και είπα να φύγω και πήγα στην Κέρκυρα, όπου είχα και επαγγελματική ασχολία. Μου ζήτησαν να παραμείνω γιατί ως σημαία ήμουνα αυτός που συσπειρώνει τον κόσμο, που ενώνει τον κόσμο, που εμπνέει τον κόσμο και συνέχισα. Πάντα είχα στο μυαλό μου κάποια στιγμή να αποχωρήσω, αλλά νομίζω ότι ο βασικός λόγος που ασχολήθηκα ήταν πρώτον να σώσουμε την ομάδα και δεύτερο να νοικοκυρέψουμε λίγο τα οικονομικά. Στο βάθος του χρόνου όχι μόνο τα νοικοκυρέψαμε, αλλά καταφέραμε και την ομάδα τη φτιάξαμε αγωνιστικά, έτσι ώστε να είναι αξιοπρεπής και μπορέσαμε τα οικονομικά που είχαμε να τα διαχειριστούμε. Όμως δεν μπορούσαμε να πάρουμε παίκτες μεγάλης αξίας, αλλά με αυτά τα χρήματα που διαθέταμε κάναμε μια αξιοπρεπή ομάδα και νοικοκυρέψαμε και το οικονομικό κομμάτι. Με αποτέλεσμα να γίνει πλέον ελκυστικός ο Άρης, γιατί αυτός ήταν ο τελικός στόχος πέραν του οικονομικού και του αγωνιστικού. Να φτάσουμε τον Άρη σε ένα σημείο που να γίνει ελκυστικός, ώστε να εμφανιστούν άνθρωποι οικονομικά ισχυροί που να μπορέσουν να πάρουν τον Άρη.

Και έτσι φτάσαμε στον Ρίτσαρντ Σιάο. Πως είναι η συνεργασία;

Ο Ρίτσαρντ είναι εξαιρετικός, ένας ευγενής νέος, που μπήκε στο κλίμα της ομάδας, έχει αντιληφθεί τι σημαίνει Άρης, έχει καταλάβει το πάθος του κόσμου του Άρη και μπήκε στην ατμόσφαιρα του Παλέ που αποτελεί και γι’ αυτόν μια μοναδική εμπειρία.

Ξέρετε ότι όλοι λένε από πίσω είναι ο Αντετοκούμπο.

Δεν είναι ακριβής αυτή η φήμη. Υπάρχει σίγουρα μια φιλική σχέση αναμφισβήτητα και ο Γιάννης δείχνει ενδιαφέρον και για το ελληνικό μπάσκετ γενικότερα, ενώ έχει έρθει με τη μητέρα του, τη Βερόνικα, με όλα τα αδέρφια, έχει γίνει χαμός. Ο Γιάννης είναι ένα μεγάλο κεφάλαιο για την Ελλάδα και αποτελεί τον καλύτερο πρεσβευτή της χώρας μας

Είναι κοντά στον Άρη.

Ναι, πιστεύω ότι είναι κοντά, αλλά εμείς ξέρουμε σαν βασικό χρηματοδότη τον Ρίτσαρντ.

Και τώρα γίνεται και μια προσπάθεια μεγάλη φέτος, έτσι; Σπανούλης, νέοι παίκτες.

Είναι ένα άλμα που έγινε η μετάβαση. Από το παλιό καθεστώς στη νέα εποχή του Ρίτσαρντ. Ξεκίνησε με ένα χρονοδιάγραμμα πενταετίας ομαλό, δηλαδή σιγά σιγά να αυξάνονται τα χρήματα που βάζει, αλλά στην πορεία φέτος μετά τον έναν χρόνο που συμπληρώσαμε και αφού ήρθε και δέθηκε και με την ομάδα συναισθηματικά, είδαμε τα παιχνίδια, είδαμε τον κόσμο, είδαμε την ομάδα, το γήπεδο. Και κάναμε ένα άλμα ποιοτικό, το οποίο δεν ήταν στο πλάνο να γίνει φέτος, γιατί εμφανίστηκε στην οθόνη ο Σπανούλης, που ήταν ελεύθερος. Δεν ξέρεις του χρόνου τι θα μπορούσε να συμβεί. Αφού, λοιπόν, βρέθηκε και έδειξε και ενδιαφέρον να ηγηθεί στην ομάδα, ανεβάσαμε και το μπάτζετ, γιατί αυτό είναι προαπαιτούμενο για να έρθει το όνομα Σπανούλης.

Το μπάτζετ αυτή τη στιγμή πόσο είναι;

Ίσως και να περάσει και τα 10 εκατομμύρια.

Και ο στόχος;

Ο στόχος είναι -αν θέλετε τη δική μου άποψη- όσο μπορούμε καλύτερα, όσο μπορούμε ψηλότερα. Και είναι μια υγιής θέση αυτή, γιατί δε βάζεις και πίεση στον κόσμο, στους παίκτες και τα λοιπά. Ο στόχος είναι σε κάθε παιχνίδι να αποδίνουν το μάξιμουμ των δυνατοτήτων τους οι παίκτες, αλλά σίγουρα αν πάει έτσι το πράγμα μέσα από το Eurocup φιλοδοξούμε ότι κάποια στιγμή τα επόμενα δύο χρόνια θα πρέπει η ομάδα να παίξει τελικό. Έτσι την έχουμε χτίσει, με αυτόν το προπονητή, με αυτόν το GM, τον Νίκο τον Ζήση και με τους παίκτες που έχουν έρθει, που πραγματικά είναι ένας και ένας και διαλεκτοί.

Μπορεί η Θεσσαλονίκη να ξαναπάρει τα σκήπτρα ή να είναι ανταγωνιστική;

Δεν είμαστε τη δεκαετία του ‘80, έχουν αλλάξει τα πράγματα, δεν μπορεί να είναι η Θεσσαλονίκη η κυρίαρχη. Τότε ήταν μια συγκυρία της εποχής: ο Παναθηναϊκός και ο Ολυμπιακός ήταν σε μια πτώση και σε μια κάμψη αγωνιστική και τότε βασικά οι Έλληνες παίζανε και δεν είχαν βγει νέοι παίκτες για να ανταγωνιστούν την ομάδα του Άρη και του ΠΑΟΚ και υπήρχε η παντοκρατορία Άρης-ΠΑΟΚ. Δεν μπορεί να γίνει αυτό τώρα, δεν είναι η ίδια εποχή. Ο Παναθηναϊκός και ο Ολυμπιακός είναι αυτοί που είναι, έχουμε ελεύθερη αγορά με εκατομμύρια, δεν είναι όπως τότε που ήταν τα δελτία, που μόνο με έμψυχο υλικό από την Ελλάδα μπορούσες να ανταγωνιστείς. Αυτούς είχε ο Άρης και ο ΠΑΟΚ, οπότε ήταν τελειωμένη η κατάσταση. Τώρα ο Παναθηναϊκός και ο Ολυμπιακός είναι πάρα πολύ δυνατοί, όχι μόνο αγωνιστικά, είναι και οικονομικά, έχουν και τις εγκαταστάσεις και είναι και πολύ καλά δικτυωμένοι και στην ευρωπαϊκή μπασκετική κοινότητα. Εκείνο που μπορεί να γίνει νομίζω και μπορεί να γίνει σύντομα είναι να γίνει ανταγωνιστική η Θεσσαλονίκη. Δηλαδή, όχι να πάει πάνω από Παναθηναϊκό και Ολυμπιακό, όπως ήταν παλιά, αλλά να γίνει ανταγωνιστική, με αυτές οι δύο ομάδες που χτίζονται φέτος στον ΠΑΟΚ και στον Άρη. Νομίζω ότι θα είναι ένα συναρπαστικό πρωτάθλημα και για πρώτη φορά μετά πολλά χρόνια θα είναι τέσσερις -και με την ΑΕΚ μέσα- πέντε ομάδες που θα παρουσιάσουν ένα εξαιρετικά ανταγωνιστικό πρωτάθλημα. Ίσως να είναι και το καλύτερο στην Ευρώπη το φετινό.

Αυτός ο ανταγωνισμός, ο έντονος των δύο μεγάλων, που πολλές φορές είναι και υπερβολικός, βοηθάει το μπάσκετ;

Της Αθήνας;

Μεταξύ Παναθηναϊκού και Ολυμπιακό.

Σε πρώτη φάση, όπως και τη δεκαετία του ’80 μεταξύ Άρη και ΠΑΟΚ βοήθησε, τότε που ανέβηκε ο ΠΑΟΚ και έγινε το μπάσκετ του Άρη δυνατό και έφτασε να κάνει και ευρωπαϊκούς τίτλους. Βοηθάει ο ανταγωνισμός, βοηθάει πάντοτε, γι' αυτό λέω και αυτά τα λιμνάζοντα ύδατα που είναι τώρα τόσα χρόνια Παναθηναϊκός και Ολυμπιακός, φέτος θα διαταραχθούν, με το να μπει στο παιχνίδι και ο Άρης και ο ΠΑΟΚ, γιατί θα έχει τρομακτικό ενδιαφέρον.

Δύο πράγματα: το ένα είναι προσωπικό. Δε φύγατε ποτέ από τη Θεσσαλονίκη. Γιατί;

Εντάξει, αγαπάω τη Θεσσαλονίκη.

Είχατε ευκαιρίες, έτσι;

Είχα εγώ, αν είχα…Η μόνη φάση που μπήκε ένα πραγματικό δέλεαρ ήταν το ’76, όταν παίξαμε ένα παιχνίδι με την Banco Di Roma εδώ στο Παλέ και στην Ρώμη. Ήταν ο Βαλέριο Μπιανκίνι και εγώ έβαλα 44 πόντους στο ματς εδώ. Και το βράδυ που βγήκαμε, γιατί συνηθίζονταν τότε οι ομάδες να βγαίνουν και να τρώνε μαζί οι αθλητές με τους παράγοντες. Ο Βαλέριο Μπιανκίνι είχε τρελαθεί μαζί μου, αλλά τότε υπήρχαν τα δελτία. Και έπρεπε, δηλαδή, ο Άρης να συναινέσει για να πάω ως μεταγραφή εκεί πέρα. Ούτε να τα ακούσουν οι Αρειανοί αυτό.

Άρα, αγάπη στη Θεσσαλονίκη.

Ναι, είχα προτάσεις και από Παναθηναϊκό και Ολυμπιακό, ακόμη και όταν μετά τη δεκαετία του ‘80 καθιερώθηκε η δωδεκαετία. Όποιος έπαιζε 12 χρόνια σε μία ομάδα, μπορούσε στη συνέχεια να μείνει ελεύθερος. Έμεινα, λοιπόν, ελεύθερος, ήρθαν οι ομάδες, αλλά εγώ δεν μπορούσα να το κάνω αυτό. Δηλαδή, να παίξω στο Παλέ και να παίξω κόντρα στον Άρη και έτσι προτίμησα να πάω στην Κέρκυρα, που ως ομάδα δεν υπήρχε στον αθλητικό χάρτη τότε. Μετά βέβαια ο Ιωαννίδης με ζήτησε πίσω για να κλείσω την καριέρα μου στον Άρη και ήρθα και πήραμε άλλα δύο πρωταθλήματα στο τέλος της καριέρας μου και έκλεισα στον Άρη. Άρης, λοιπόν και Θεσσαλονίκη.

Το δεύτερο ερώτημα είναι το Παλέ. Γίνονται έργα, εδώ τι μέλλει γενέσθαι;

Εγώ αθλούμαι εδώ από το ‘66, όταν ήμουν, δηλαδή, στην Αναγέννηση και παίζαμε στο κάτω γήπεδο. Το κάτω γήπεδο, λοιπόν, θα καλυφθεί από πάνω με κερκίδα, μία light κατασκευή, θα συμπληρώσει και οπτικά και αισθητικά τον χώρο και θα αυξήσει και τη χωρητικότητα του γηπέδου. Θα πιάσουμε περίπου 6.000

Κάνετε και πολλές δράσεις κόντρα στη βία. Γιατί;

Από παλιότερα, όταν ήμουν στην αυτοδιοίκηση έχω ασχοληθεί και ήμουν σε πολλούς φορείς. Και με τα παιδιά με εξαρτήσεις και για την ειρήνη.

Είναι κρίσιμο αυτό. Γιατί υπάρχει και ο κοινωνικός ρόλος του αθλητισμού.

Ακριβώς, νιώθω ενεργός πολίτης, πάντοτε. Είναι από τα νεανικά μου χρόνια αυτό. Με κάθε τρόπο, όπου μπορώ να φανώ χρήσιμος. Δηλαδή, ακόμη και το θέμα με τα παιδιά και τη βία, πηγαίνουμε, μιλάμε σε δήμους, όπου με καλούν...

Και με την υπόθεση του Άλκη.

Ναι, νιώθω και παραμένω ενεργός πολίτης και ό,τι κοινωνικό πρόβλημα υπάρχει που μπορούμε να συνδράμουμε ή να βοηθήσουμε με κάποιο τρόπο θα το κάνουμε. Είμαι μέσα.

Τελειώνουμε με τα προσωπικά. Παντρεμένος;

Τώρα όχι, ελεύθερος (γελάει). Αλλά το έχω τολμήσει τρεις φορές.

Τρεις φορές;

Και τρία διαζύγια.

Παιδιά;

Η κόρη μου, η Νικόλ και ο γιος μου, ο Αλέξανδρος. Μεγάλα παιδιά. Ο Αλέξανδρος είναι γιατρός, η κόρη μου έχει σπουδάσει interior design, δηλαδή εσωτερική διακόσμηση. Είναι στην Ολλανδία η ζωή της, αλλά κατεβαίνει και στις Κυκλάδες, στην Πάρο.

Με τι χαλαρώνει ο Χάρις Παπαγεωργίου; Υπάρχει κάτι;

Μουσική. Η μουσική είναι ζωή μου. To οξυγόνο μου.

Τι είδος μουσικής;

Κλασσικός ροκάς.

Δηλαδή; Αγαπημένο συγκρότημα;

Πολλά, πολλά. Αλλά όλοι όσοι με γνωρίζουν ξέρουν ότι οι Jethro Tull με τον Ian Anderson είναι η τρέλα μου. Βεβαίως και Rolling Stones, Pink Floyd.

Τραγούδι; Το απόλυτο hit;

Πολλά, πολλά. Αλλά όσο πάω, προτιμώ τις μπαλάντες που έχουν γράψει τα μεγάλα ροκ συγκροτήματα. Δηλαδή, «Stairway to Heaven» από τους Led Zeppelin και τέτοια. Είναι τραγούδια διαχρονικά συγκλονιστικά.

«Wish you were here» με Pink Floyd;

Ναι, εννοείται. Και πολλά άλλα. «Dust in the Wind».

Γενικά ροκ ‘60 μέχρι ‘70.

Ναι, ναι, εκείνο είναι το ροκ. Από εκεί μετά έγινε το glam rock, το glamorous rock, δηλαδή και εξελίχθηκε και έχει γίνει αυτό που είναι σήμερα. Και βεβαίως αυτό είναι το ένα μου κομμάτι. Εγώ ακούω ότι είναι καλό. Βεβαίως και Μίκη, που είναι οικουμενικός. Ο Μάνος, αλλά και Ξαρχάκος, ο Μούτσης. Ό,τι καλό. Αλλά πάντοτε, κοιτάς ότι πάμε σε παλιές δεκαετίες πλέον.

Προπόνηση υπάρχει; Γίνεται; Κάνετε;

Μια συντήρηση, ναι. Είναι καλή για την υγεία. Δηλαδή, μεγαλώνουμε, θα πρέπει να προσέχουμε λίγο την ποιότητα.

Το ύψος πόσο είναι; 1,96;

Παλιά που με είχανε μετρήσει, χωρίς παπούτσια, ήμασταν τότε 1,96.

Και τα κιλά;

Α, δεν μετριέμαι ποτέ.

Άρα δεν έχετε πρόβλημα.

Ναι, δεν έχω μεγάλο θέμα. Προσέχω λίγο τη διατροφή, κάνω μια ελαφρά άσκηση για συντήρηση. Για να είμαι καλά με τον εαυτό μου, να μη βγουν προβλήματα. Γιατί μεγαλώνουμε.

Μότο ζωής υπάρχει; Κάτι μια φράση που την ακολουθείτε;

Δεν έχω κάποιο συγκεκριμένο. Έχω κάποιες αρχαιοελληνικές ρήσεις μόνο.

Όπως;

Παν μέτρον άριστον. Το ευ αγωνίζεσθαι, όχι μόνο στον αθλητισμό, αλλά στη ζωή γενικά. Είναι πολύ σημαντικό. Η ζωή έχει γίνει πάρα πολύ ανταγωνιστική και πολλές φορές υπάρχουν και χτυπήματα ακόμη και στις διαπροσωπικές σχέσεις κάτω από τη μέση. Το ευ αγωνίζεται, λοιπόν, ισχύει για όλους. Όχι μόνο για τους αθλητές. Επίσης στη ζωή μας πρέπει να υπάρχει σεβασμός. Για μένα είναι η κορυφαία λέξη. Ο σεβασμός. Το να σέβεσαι τον συνάνθρωπό σου. Να σέβεσαι την κοινωνία. Να σέβεσαι το περιβάλλον και τη φύση. Είναι πάρα πολύ σημαντική η λέξη.

Για το τέλος η ερώτηση με το μαγικό ραβδί. Αν το είχατε τι θα αλλάζατε στον ελληνικό αθλητισμό που δεν αλλάζει εύκολα;

Έχω το προνόμιο να ασχολούμαι με τον αθλητισμό και ιδιαίτερα με το μπάσκετ σχεδόν έξι δεκαετίες. Κάποια πράγματα έχουν προχωρήσει πάρα πολύ, θα έλεγα το αγωνιστικό κομμάτι έχει προχωρήσει και έχει εξελιχθεί, οι παίκτες είναι πλέον επαγγελματίες και ξέρουν τη δουλειά τους, οπότε το πρόβλημα θα το εντόπιζα στο διοικητικό κομμάτι. Πρέπει να αλλάξουν κάποιοι παράγοντες νοοτροπία, αν θέλουμε να εξευρωπαϊστούμε και να γίνουμε σύγχρονη αθλητική κοινότητα και βεβαίως και οι φίλαθλοι. Να εκλείψει επιτέλους αυτός ο άκατος φανατισμός. Ναι, ενισχύουμε την ομάδα μας ,το λέω εδώ και δεκαετίες με κάθε τρόπο και με όμορφα συνθήματα. Αλλά μέχρι εκεί. Από εκεί και πέρα πιστεύω ότι ο φανατισμός μόνο κακό κάνει στο ελληνικό μπάσκετ. Ο δρόμος είναι μπροστά μας και απομένει να ενστερνιστούμε αυτές τις βασικές αρχές, έτσι ώστε το πρωτάθλημά μας και το ελληνικό μπάσκετ γενικότερα να προχωρήσουν μπροστά στη λεωφόρο των επιτυχιών.