Πρωϊνός καφές με τον Γρηγόρη Τάσιο (βίντεο)

- Newsroom

Παρά θιν’ αλός, τουριστικός και πολύ χαλκιδικιώτικος ο σημερινός πρωινός καφές. Πριν από τη μεγάλη πυρκαγιά στην Κασσάνδρα (γι’ αυτό και δε θίξαμε το θέμα) και δίπλα στην  αυγουστιάτικη θάλασσα της Φούρκας, μαζί με τον Πρόεδρο των Ξενοδόχων Χαλκιδικής και αντιπρόεδρο του Ξενοδοχειακού Επιμελητήριου Ελλάδος Γρηγόρη Τάσιο.  Συζητήσαμε για τα παλιά νοσταλγικά παιδικά του χρόνια στον Πολύγυρο, όπου μεγάλωσε. Θυμήθηκε την τυρόπιτα που ερχόταν με τον «αρτοποιό του αυτοκινήτου» στις Καλύβες, τα πρώτα  του βήματα στο μπαρ του ξενοδοχείου του πατέρα του στα Ψακούδια και την πορεία του πολλές συμμετοχές στους φορείς των ξενοδόχων της Ελλάδας, όπου διετέλεσε για 6 χρόνια πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας. Μιλήσαμε φυσικά και για τη φετινή πορεία του τουρισμού, αλλά και για τη Χαλκιδική- με τις ομορφιές αλλά με τα προβλήματά της.

Υπάρχει πρωινός καφές στη ζωή σας;

Ναι, βεβαίως υπάρχει καφές, ελληνικός, διπλός, σκέτος. Και κυρίως ζεστός καφές, είτε χειμώνα είτε καλοκαίρι. Σπάνια πίνω και εσπρέσο, όπως σήμερα, αλλά κυρίως είμαστε στο διπλό ελληνικό ή στο διπλό εσπρέσο, σκέτο.

Αποτελεί συστατικό κομμάτι του τουριστικού προϊόντος της Ελλάδας ο καφές ή όχι;

Νομίζω ότι ο καφές δεν είναι συστατικό προϊόν της Ελλάδας. Ο καφές είναι κάτι που υπάρχει παντού. Δεν είναι τυχαίο ότι εμείς φραπέ πουλούσαμε. Εκεί θα έλεγα ότι ήταν συστατικό προϊόν της Ελλάδας, ενώ τώρα πίνεις παντού φρέντο εσπρέσο. Βλέπω όμως με τους πελάτες μου στο ξενοδοχείο, κυρίως της λεγόμενης Δυτικής Ευρώπης, ότι θέλουν το ice coffee, όπως λέγαν παλιά ή μέχρι ακόμη και το ice cream coffee. Αυτό ήταν συστατικό του ελληνικού τουριστικού προϊόντος, δηλαδή ο φραπέ. Τώρα όμως βλέπω να έχει φύγει εντελώς από το τραπέζι. Άρα, λοιπόν, το συστατικό του ελληνικού τουρισμού μπορώ να δεχτώ ότι είναι το γαστρονομικό πια προφίλ της χώρας.

Γεννημένος εδώ;

Γεννημένος στη Θεσσαλονίκη και μεγαλωμένος και σταθερά με οικογένεια και αντίστοιχα με διαμονή στον Πολύγυρο Χαλκιδικής.

Ανάμνηση πρώτη από τον Πολύγυρο;

Πολύγυρος και Καλύβες, γιατί από εκεί είναι η μητέρα μου. Είναι ένας οικισμός του δήμου Πολύγυρου, όπου κυρίως μέχρι 10 με 12 χρονών περνούσα τα καλοκαίρια με τον παππού, ο οποίος ήταν κτηνοτρόφος και αγρότης παράλληλα. Άρα, βλέπαμε όλα τα ζώα και όλη την παράμετρο εκείνης της εποχής.

Πότε όλα αυτά;

Είμαι γεννηθείς το 1973, άρα μιλάμε περίπου για το 1983 με 1985. Τότε ήταν εξαιρετικά στο χωριό. Με τα ποδήλατά μας, με τα υπόλοιπα παιδιά. Με την τυρόπιτα που ερχόταν με τον αρτοποιό του αυτοκινήτου, που έκανε γύρω όλο το χωριό και δε χρειαζόταν να πας στο αρτοποιείο. Οπότε κυρίως αυτό είναι που με έχει μείνει. Και φυσικά τα σχολικά μου χρόνια.

Που;

Στον Πολύγυρο.

Πόση ώρα κάνατε τότε για Θεσσαλονίκη;

Πρόλαβα τον πολύ παλιό δρόμο. Πολύγυρο-Παλαιόκαστρο και λοιπά και Άγιο Πρόδρομο. Κάναμε 1,5 ώρα.

Οι γονείς επαγγελματικά με τι ασχολούνταν;

Η μητέρα μου οικιακά. Σταθερά ο βράχος της οικογένειας λόγω και των οικιακών. Ο μπαμπάς ξυλουργός. Είχε βιοτεχνία ξύλινων κουφωμάτων τη δεκαετία του 1960. Και στη συνέχεια μετά το 1975 ασχολήθηκε και με την αντιπαροχή, άρα έγινε και εργολάβος. Μετά όμως από εργολάβος, αφού έκανε όλο τον κύκλο, ήρθε η ιδέα της τουριστικής ανάπτυξης, να το πω έτσι, επαγγελματικά. Και από το 1987 έγινε ξενοδόχος με το νόμο 1262, τον πρώτο αναπτυξιακό επί εποχής ΠΑΣΟΚ που έγινε για τον ελληνικό τουρισμό.

Philoxenia το ξενοδοχείο.

Philoxenia στα Ψακούδια.

Από μικρός θέλατε να γίνετε ξενοδόχος;

1987, 15 χρονών ο Γρηγόρης βγήκε στο μπαρ του ξενοδοχείου να βοηθήσει. Κλασσική περίπτωση ελληνικής οικογένειας. «Θα δουλέψεις το καλοκαίρι». Εκεί, λοιπόν, όντως πήγα στο μπαρ του ξενοδοχείου με ανθρώπους της εποχής, με τους οποίους ακόμη και σήμερα είμαι φίλος, αν και περάσαν τα χρόνια είναι αλήθεια. Μου άρεσε πολύ η ιδέα.

Τι σας άρεσε; Γνωρίζετε;

Η επαφή με τον κόσμο. Και για ποια επαφή μιλάμε; Όχι η απλή επαφή με τον Πολυγυρινό ή με τον άλλον φίλο μου από ένα άλλο χωριό, αλλά με τον ξένο. Τότε, πρώτη εθνικότητα η Γερμανία. Εκεί έμαθα τα γερμανικά μου. Hallo, wie geht’s? Guten Abend, Gute Nacht, κλπ. Όπως λέμε στην καθημερινότητά μας: τσατραπάτρα. Ίσα ίσα. Μετά βέβαια τα βελτίωσα γιατί πήγα στο Γκαίτε. Αλλά και το Γκαίτε ήρθε, επειδή είδα ότι από αυτό θα βοηθιόμουν περισσότερο.

Τώρα χρειάζεται βαλκανικα και σερβο-ρουμανικά.

Τώρα είναι καλύτερα αν ξέρεις σλάβικα. Αλλά η αλήθεια είναι ότι η αγγλική πια είναι παντού.

Μετά πήγατε στη Σχολή Τουριστικών Επαγγελμάτων.

Τελειώνοντας το Λύκειο στον Πολύγυρο το έκανα. Στην Περαία. Η σημερινή Πειραματική Σχολή. Που έχει μια ιστορία πάνω από 50 χρόνια. Εκεί ήταν διετούς φοίτησης και πήγα γιατί; Γιατί αντίστοιχα από τα 15 έως τα 18 με 19 είπα ότι θέλω να κάνω αυτό το πράγμα. Και που θα διδαχτώ ξενοδοχειακή και εστιατορική τέχνη; Δε μετάνιωσα ούτε μισό λεπτό. Πραγματικά. Από εκεί και πέρα βέβαια και παράλληλα με τη δουλειά μου είδα ότι έπρεπε να κάνω και κάτι ακόμη που το έκανα στην προ-COVID εποχή. Ένα μεταπτυχιακό, που έκανα μέσω του προγράμματος Cornell για να μπορείς να κάνεις ένα πακέτο πιο οικονομικά και το οποίο έγινε εξ αποστάσεως. Εκείνο περισσότερο με βοήθησε στο κομμάτι του μάρκετινγκ και της αγοράς ευρύτερα.

Η αίσθηση ότι, το ξενοδοχείο είναι δικό μου πότε ξεκίνησε;

Όταν πήρα το πρώτο μπλοκ επιταγών του μπαμπά και μου είπε: «ξεκίνα». Αυτό έγινε το 2003. Παραμονές της Ολυμπιάδας. Όταν οι συμμαθητές μου ή οι συμφοιτητές μου, αν είχαν μπλοκ με τον μπαμπά μπορεί να πήγαιναν πουθενά αλλού, ενώ σε μένα μου δόθηκε η ευθύνη. Λέω: «μπαμπά τι να το κάνω;» Μου λέει: «από αυτό θα διεκπεραιώνεις κάποια πράγματα». Συμπτωματικά έχω κρατήσει όλο το αρχείο από τότε. Γιατί είχα το βιβλίο, το κλασικό βιβλίο, δεν υπήρχε Excel τότε. Τάδε ημερομηνία, τόσα έδωσα, μπακάλικο σύστημα, δηλαδή (γελάει).

Δεν υπήρχε όμως μεγάλη ευθύνη;

Πολύ μεγάλη. Αλλά εκεί ήταν νομίζω και το μεγάλο στοίχημα του μπαμπά μου τότε. Ότι πάρε την ευθύνη απόλυτα και στο οικονομικό. Πού; Στο αξιόγραφο.

Έχετε μια εικόνα από τη Χαλκιδική του ‘80 και του ‘90, αλλά και μετά. Τι νοσταλγείτε;

Η Χαλκιδική ήταν τότε στα ντουζένια της και οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις ήταν αυτές που πρωταγωνιστούσαν απόλυτα στην αγορά. Ενώ τώρα δεν πρωταγωνιστεί η ξενοδοχειακή, πρωταγωνιστεί δυστυχώς η βραχυχρόνια. Και τα rooms to let της εποχής ιδιαίτερα που ήταν όντως αυτό που έπρεπε να υπάρχει. Δηλαδή, όποιος δεν μπορούσε να πάει στο ξενοδοχείο, μπορούσε να πάει στο επόμενο βήμα που ήταν τα rooms to let, τα οποία ήταν και πολύ καλά για εκείνη την εποχή. Επίσης και η ίδια η πολιτεία τότε επένδυε στον τουρισμό διαφορετικά και πολεοδομικά.

Τι εννοείτε;

Τα «Ξενία» για παράδειγμα της εποχής. Οι πολύ μεγάλες επενδύσεις που στηρίχθηκαν πολύ, όπως ήταν το Πόρτο Καρράς και το Άθως Παλήνη τη δεκαετία του ‘70. Άρα, αυτό που αναπολώ κυρίως είναι ότι είχαμε πρωταγωνιστή τον ξενοδόχο, real ξενοδόχο και κυρίως είχαμε και πρωταγωνιστή τη λεγόμενη Κεντρική Ευρώπη ως πελατολόγιο.

Από την καθημερινότητα κάτι που θυμάστε και νοσταλγείτε πέρα από το επαγγελματικό;

Είναι ότι τα καλοκαίρια με τους χειμώνες ήταν τελείως διαφορετικά. Τα καλοκαίρια μεγάλη πίεση, αλλά από την άλλη περνούσα και ωραία και σαν νεαρός και σαν νέος και σε όλα τα υπόλοιπα που μπορεί να έχει το τουριστικό προϊόν της χώρας (γελάει) και από την άλλη ένας χειμώνας, όταν γύριζα στον Πολύγυρο, μια κωμόπολη 7.000 κατοίκων, πιο συντηρητική κατάσταση, και όπου θα έπρεπε να βρω μια διέξοδο. Στην πορεία τελικά βρέθηκε, καθώς αναμείχθηκα στα κοινά του τουρισμού -όπως λέω- και όχι στον συνδικαλισμό.

Μου δίνετε μια καλή πάσα. Είχατε και έχετε πολλές θεσμικές θέσεις. Βοήθησαν;

Πρέπει να πω ότι δεν μου έδωσαν ποτέ τίποτα οικονομικά. Τίποτα ποτέ. Ακόμη και τα ταξίδια ήταν ουσιαστικά από την τσέπη μου. Όμως επειδή μπήκα στην Ένωση Ξενοδόχων Χαλκιδικής το 2003, τότε έβδομος στο εφταμελές ΔΣ, λαμβάνοντας 29 ψήφους συναδέλφων και κατεβαίνοντας για πρώτη μου φορά, σε ηλικία 29 χρονών, να πω ότι εκεί μου δόθηκε η δυνατότητα να δω πως μπορώ να βοηθήσω σα νέος σε μια καινούργια προσπάθεια των Ξενοδόχων, η οποία βέβαια έχει ξεκινήσει πολύ παλιά από τον αείμνηστο Γρηγοριάδη και στην πορεία από τον Ανδρέα τον Ανδρεάδη και την οικογένεια Ανδρεάδη ευρύτερα. Αυτό το όραμα, κυρίως του Ανδρέα, με έβαλε στην πρίζα. Ενώ πρωτύτερα είχα ασχοληθεί με τον παραγοντισμό στον αθλητισμό. Ενισχύοντας από το 1999 έως το 2001 τον Αθλητικό Όμιλο Πολυγύρου. Αλλά κάπου δεν μου άρεσε γιατί έβλεπα πολλή αδικία στον αθλητισμό. Τι μου έμεινε από όλα αυτά; Τρία πολύ σημαντικά ζητήματα. Και τι έχασα βέβαια κιόλας, γιατί χάνεις και κερδίζεις. Έχασα αρκετές στιγμές της οικογένειας, με την έννοια των παιδιών μου. Κέρδισα την αναγνώριση των συναδέλφων. Ιδιαίτερα την πολύ μεγάλη μου στιγμή, από το 2017 έως το 2023 που εκλέχτηκα πρόεδρος των Ξενοδόχων Ελλάδας. Υπενθυμίζω ότι το 2023 ήμουν αυτός που διαχειρίστηκα, μαζί και με άλλους συναδέλφων του ΣΕΤΕ, όπως τον Γιάννη τον Ρέτσο και όλη την ομάδα των συναδέλφων, την πανδημία. Σήμερα έχω να πω, λοιπόν, ότι έχω ένα κρεβάτι να κοιμηθώ παντού στην Ελλάδα.

Το μεγάλο κέρδος.

Προφανώς, κατά τα ψέματα, όλος ο κύκλος των γνωριμιών σε βοηθά στην πορεία και για άλλα πράγματα.

Έχετε ταξιδέψει σε όλον τον κόσμο και σίγουρα έχετε δει και πράγματα που είπατε ουάου. Ποιο είναι αυτό που ζηλέψατε πιο πολύ;

Ξεχωρίζω στα ταξίδια δύο πράγματα. Το ένα ήταν προφανώς η αναψυχή που ήθελα και εγώ να έχω. Γι' αυτό και ένα ταξίδι που μου έχει μείνει σταθερά είναι στη Λατινική Αμερική, στη Βραζιλία και στην Αργεντινή. Το 2006 με ‘07. Ήταν κάτι το εντελώς διαφορετικό. Παράλληλα ταξιδέψαμε και στις διεθνείς εκθέσεις και εκεί δεν υπήρχε αναψυχή. Εκεί είδα το πως λειτουργούν οι αντίστοιχες πόλεις ή οι αντίστοιχοι προορισμοί. Θυμάμαι χαρακτηριστικά όταν το ’92, με τον μπαμπά μου και τον Ανδρέα Ανδρεάδη και μια ομάδα συναδέλφων της Ένωσης Ξενοδόχων Χαλκιδικής, ταξιδέψαμε για πρώτη φορά με τσάρτερ. Μαζί με τον Βασίλη Βασιλάκη, τότε νομάρχη Χαλκιδικής, είχαμε πάει στη Μαγιόρκα. Στη Μαγιόρκα όμως του 1992 με 94 Και στην Κύπρο.΄Τότε η Μαγιόρκα ήταν που χτιζόταν.

Τρελαθήκατε προφανώς.

Τελείως. Ήταν κάτι εντελώς διαφορετικά. Τι κράτησαν όμως οι τότε αυτοδιοικητικοί, για να γελάσουμε και λίγο; Τους φοίνικες, που ήταν παντού. Και τους φέρανε εδώ. Και τους είδαμε στην Κασσάνδρα και τη Σιθωνία. Κυρίως έχω κρατήσει τα logistics και τις αστικές αναπλάσεις που έχουν όλοι οι τουριστικοί προορισμοί για να είσαι όπως πρέπει στον πελάτη. Δηλαδή, ο πελάτης μπορεί να θέλει να περάσει στις διακοπές του ήρεμα ή ήσυχα, αλλά μπορεί να θέλει και έναν ποδηλατόδρομο, να θέλει και μια οργανωμένη περιβαλλοντική διαδρομή. Να θέλει περιβαλλοντικά να είναι διαχειρήσιμος ο τόπος και να μην έχει προβλήματα. Το άλλο ταξίδι που μου έμεινε πραγματικά ήταν μάλλον εκπαιδευτικό. Πήγα πρόσφατα στην Αμερική, στη Βοστόνη και είδα ουσιαστικά το εκπαιδευτικό σύστημα των Ηνωμένων Πολιτών, λόγω της κόρης μου που σπουδάζει εκεί. Εκεί είδα κάτι πάρα πολύ διαφορετικό. Και μου έμεινε.

Πάμε λίγο στο σήμερα. Πώς πάει η χρονιά;

Η χρονιά είναι περίεργη. Ο Μάιος μέχρι τις 10 Ιουνίου ξεκίνησε υποτονικά. Κυρίως για τις μικρές επιχειρήσεις. Δυστυχώς όμως και εδώ το μείγμα της βραχυχρόνιας, επειδή έχει γίνει και στη Χαλκιδική το ίδιο όπως και σε όλη την Ελλάδα, είναι μεγαλύτερο και πια και επίσημα καταγεγραμμένο από το ξενοδοχειακό δυναμικό, το βλέπουμε και στην απόδοση της χρονιάς. Δηλαδή, φέτος σταθερά είναι ακριβή η βραχυχρόνια -όχι μόνο εδώ αλλά παντού. Γιατί πας σε ένα σπίτι που μπορεί να είναι εξαιρετικό μέσα, αλλά that's it. Ούτε προσωπικό έχει, ούτε καθημερινή καθαριότητα, ούτε έχει κάτι άλλο να σου προσφέρει. Ούτε την πισίνα για παράδειγμα, που είναι το μίνιμουμ σε ένα ξενοδοχείο. Άρα, λοιπόν είναι κάτι απλό, ένα πολύ ωραίο ενδεχομένως σπίτι κοντά στο κύμα. Αυτό όμως υπερτερεί πια. Άρα, λοιπόν, τι βλέπουμε; Επειδή η χρονιά είναι παντού δύσκολη οικονομικά, αυτό δεν το είδε ως διαχείριση ο επαγγελματίας, όπως έπρεπε να το δει. Και εμείς ως επιχείρησή μας. Εμείς είδαμε με την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή ότι πρέπει να διορθωθούν οι τιμές προς τα κάτω. Άρα, λοιπόν έγινε μια διόρθωση. Και βλέπουμε ότι στα ξενοδοχεία δυναμικότητας από 80 δωματίων και πάνω είναι περίπου όπως πέρσι. Όλα τα μικρότερα έχασαν το Μάιο και συνεχίζουν να έχουμε μια μείωση περίπου 5 με 10% σε σύγκριση με πέρυσι.

Το οποίο ισχύει και για τη Χαλκιδική;

Ναι. Θα πω επειδή ότι έχει σχέση με τη βραχυχρόνια και με τα ενοικιαζόμενα σημαίνει σχεδόν (only) Βαλκάνια και Τουρκία (πια), αλλά και Ουκρανία (τα τελευταία 2-3 χρόνια), όλοι αυτοί δεν έρχονται το Μάιο να κάνουν διακοπές. Γιατί οι Βαλκάνιοι είναι όπως ακριβώς οι ελληνικές οικογένειες. Τελειώνουν στις 10 Ιουνίου και μετά. Από τότε ξεκινάνε τις αφίξεις. Ενώ εμείς που ξεκινάμε τέλη Απριλίου και κλείνουμε 31 Οκτωβρίου έχουμε τη λεγόμενη Κεντρική Ευρώπη. Δηλαδή, Γερμανία, Αγγλία και Πολωνία που πηγαίνει εξαιρετικά στο νομό. Είναι τρίτη συνεχόμενη χρονιά που πηγαίνει πολύ καλά η πολωνική αγορά. Με τσάρτερ. Έτσι βλέπουμε μια χρονιά μήνα με τον μήνα επί της ουσίας, με μία μείωση 5 με 10%. Στην καλύτερη των περιπτώσεων θα είναι όμως πέρσι.

Με τι κόσμο;

Είμαστε περίπου στο 50-50, σε σχέση με τις αεροπορικές και τις οδικές αφίξεις. Μοιρασμένος, δηλαδή, ο κόσμος. Η Ρουμανία είναι νούμερο 1 όσον αφορά στις εθνικότητες του οδικού τουρίστα. Έπεται η Βουλγαρία και μετά συνεχίζουν οι υπόλοιπες χώρες. Στη Χαλκιδική έχουν εμφανιστεί και οι Τούρκοι οδικά, λιγότερο από ότι στη Θεσσαλονίκη, αλλά είναι μια πραγματικότητα. Τους βλέπεις παντού στο νομό. Και οι Ουκρανοί, οι οποίοι -και εδώ είναι μια ευκαιρία να πω- ότι υπολογίζεται ότι 8,5 εκατομμύρια Ουκρανοί είναι εκτός χώρας και δραστηριοποιούνται κυρίως στην Πολωνία, τη Ρουμανία και τις όμορες συνοριακά χώρες. Και αφού εργάζονται και το σύστημα τραπεζικό λειτουργεί έτσι και αλλιώς, έχουν χρόνο για διακοπές.

Οι Ρώσοι;

Μόνο όσοι έχουν χρυσή βίζα.

Αεροπορικό νούμερο ένα;

Σταθερά η Γερμανία. Η Γερμανία είναι νομίζω -θα τολμήσω να το πω-αυτή που έχει χτίσει τη Χαλκιδική όσον αφορά στην ξενοδοχειακή υποδομή σε πολύ μεγάλο ποσοστό. Αγγλία, Πολωνία, κάτω χώρες, Ιταλία. Στην Ιταλία έγινε πολύ σοβαρή δουλειά και το βλέπουμε πολύ πιο έντονα,

Οι Έλληνες;

Είναι πια δυστυχώς είναι πολύ μικρό το ποσοστό. Από τον Έλληνα των 10 ημερών διακοπών πριν 10 χρόνια πήγαμε στον Έλληνα των 5 ημερών και αυτό με το ζόρι. Κυρίως από το 20-7 μέχρι τις 20-8. Άρα, είναι ούτε 5% πια των δωματοδιανυκτερεύσεων. Συνεπώς προσανατολίζεσαι στη λεγόμενη ξένη αγορά και προσαρμόζεις πάνω σε αυτόν τον κύκλο.

Αυτή η τάση έχει να κάνει με την ακρίβεα;

Σαφέστατα, όλοι μας και εμείς σαν επιχειρήσεις ως ένα σημείο πτωχεύσαμε δέκα χρόνια. Δεν περνιέται εύκολα αυτό. Και στη συνέχεια ήρθε ο covid που ναι μεν στηρίχθηκε και η επιχείρηση και το πορτοφόλι, αλλά ήταν πρόσκαιρο. Έφυγε η πανδημία, ήρθαν οι κρίσεις, οι πολεμικές κυρίως, απανωτές, αλλαγή γεοπολιτικών χαρακτηριστικών που δε βοήθησε και μετά η ακριβή ενέργεια και όλα προς τα επάνω. Παράλληλα η Ελλάδα με τις στρεβλώσεις που έχει -και το ξέρουμε όλοι σε σχέση με το ράφι- και αμέσως αμέσως τώρα τι έχουμε: Από τη μια έχουν αυξηθεί απανωτά ο κατώτατος μισθός και γενικά οι μισθοί: σήμερα στον τομέα μας μεσοσταθμικά ένας εργαζόμενος είναι 1.300 ευρώ για εξαήμερο. Αυτό πριν τρία χρόνια ήταν στα 1.000. Όμως οι αυξήσεις δεν έχουν σχέση με το τι περνάει η χώρα και ποιο πολιτισμό έχουμε…

…Έχετε, βρίσκεται προσωπικό;

Δυσκολευόμαστε αρκετά. Δυσκολευόμαστε στην έντονη εποχικότητα, Και δεν είναι τυχαίο να πω ότι πριν 20 χρόνια στη Χαλκιδική από τους 10 εργαζομένους οι 6 ήταν ντόπιοι και τώρα είναι 2 στους 10. Άρα, δεν υπάρχει και το ντόπιο στοιχείο. στο εργατικό μας δυναμικό και το καλύπτουμε προφανώς από όμορους νομούς και αντίστοιχα με μετακλήσεις εργαζομένων.

Ευχαριστημένοι είστε από αυτό που προσφέρεται ως τουριστικό προϊόν στη Χαλκιδική;

Αν μπορούσαμε σήμερα να πούμε ότι έχουμε κάνει ένα κύκλο και θέλαμε να ανοίξουμε έναν καινούργιο, θα το ήθελα.

Ο καινούργιος κύκλος τι θα περιλάμβανε;

Πολύ πιο αυστηρό πλαίσιο. Σε μια διαδικασία αναπτυξιακή σε όλα τα επίπεδα. Από τη χωροταξία, από την περιβαλλοντική διαχείριση, από την αστική προσέγγιση και από τις αστικές αναπλάσεις και από τα logistics. Σήμερα είσαι τουρίστας, εδώ στη Φούρκα που είμαστε και πίνουμε ωραία το καφέ μας. Και θες να πας στην Αρχαία Όλυνθο. Δεν θα πω για τα αρχαία Στάγειρα στην Ολυμπιάδα, αλλά Αρχαία Όλυνθο, όπου θα εγκαινιαστούν οι εκσυγχρονισμένες υποδομές τον Σεπτέμβριο. Θέλεις τρία λεωφορεία: Φούρκα-Μουδανιά και Μουδανιά να πας προς Σιθωνία. Και αν έχει να σταματήσει στην Όλυνθο. Γιατί κάποια δεν περνούν μέσα από την Αρχαία Όλυνθο. Μπορείς να πας Θεσσαλονίκη-Ντίσελντορφ την ίδια ώρα. Άρα εμείς πως να αναπτύξουμε το πολιτιστικό και το ιστορικό μας απόθεμα, όταν δεν έχουμε logistics.

Γενικά το ότι δεν έχουμε καταφέρει εδώ να προσεγγίσουμε τουρίστες με πιο ισχυρό βαλάντιο που οφείλεται;

Καθαρά στον ανταγωνισμό της Μεσογείου και κατά επέκταση της Ελλάδας, Έχουν αναπτυχθεί πάρα πολλοί προορισμοί, που έχουν αυτό που κουβεντιάσαμε πριν. Γιατί κάποιος θα μου πει; Η Μαγιόρκα η οποία είναι στον ίδιο παράλληλο με τη Χαλκιδική έχει 12 εκατομμύρια αφίξεις, ενώ εμείς έχουμε περίπου 1,5 εκατομμύριο. Γιατί να μην είμαστε το ίδιο; Ίδιοι παράλληλοι, με μια ακτογραμμή πολύ καλύτερη, εμείς από τη Μαγιόρκα. Εκεί τώρα δημιουργείται υπερ- τουρισμός, αλλά εκεί παράλληλα ό,τι έχει γίνει, έχει γίνει με τάξη. Άλλο αν ήλθε η βραχυχρόνια να δώσει την αταξία και εκεί. Γιατί και εκεί την αταξία την έφερε η βραχυχρόνια. Οικιστικά είχε αναπτυχθεί πάρα πολύ και εκεί με τους Δυτικοευρωπαίους. Γιατί, λοιπόν, να μην μείνει στη Φούρκα, που έχει και τις οικιστικές αναπτύξεις, ο Γερμανός ο οποίος μπορεί να κοιμάται και το χειμώνα εδώ, αν ήταν σε δύο ώρες πίσω από τη Γερμανία; Άρα, εμείς δεν το οργανώσαμε σωστά για να έχουμε αυτόν τον άνθρωπο. Και τώρα τι γίνεται; Δεν έχει πρόβλημα που είναι με το Ρουμάνο στο ίδιο τραπέζι και στο ίδιο ξενοδοχείο ο Γερμανός ή στο εστιατόριο. Δεν έχει κανένα πρόβλημα. Αυτό όμως που υπάρχει πολύ σημαντικά είναι ότι παρέμεινε η Χαλκιδική ίδια -θα τολμήσω να πω που είναι σκληρό - σχεδόν πενήντα χρόνια. Μέσα αυτά τα πενήντα χρόνια δημιουργήθηκαν πολύ άλλοι προορισμοί ή αναπτύχθηκαν αυτούς που ξέραμε με τη σωστή διάσταση. Και έτσι λοιπόν χάσαμε σε αυτό το διάστημα. Γιατί μου λένε κάποιοι: Μα τώρα φτάσαμε στο σημείο ο πελάτης του Μαΐου να είναι πελάτης του Μαΐου για όλες τις άλλες ανταγωνίστριες περιοχές μας. Ο πελάτης του Μαΐου και του Οκτωβρίου είναι πελάτης της λεγόμενης low season, είναι πελάτης πια για όλη τη Μεσόγειο low season. Και γιατί λέει τον έχεις φτηνό; Μα τον έχω φτηνό γιατί τον έχει φτηνό και η υπόλοιπη Μεσόγειος. Και πάει και τον Μαΐο και πάει και τον Οκτώβριο.

Υποδομές. Είπατε κάπου: Ας αφήσουμε το τρένο…

Εγώ έχω το κακό να είμαι και πολύ ειλικρινής.

Εγώ θυμάμαι το τρένο να το συζητάμε από το 2000, αλλά δεν έχει γίνει τίποτα.

Ε, ορίστε…

Παράλληλα έχουμε ακόμη προβλήματα στις οδικές υποδομές.

Έχουμε σε ένα σημείο λύσει το Θεσσαλονίκη -Καλλιθέα…

Αλλά έχουμε στο δεύτερο πόδι…

Αλλά και στο τρίτο.

Καταρχήν στο δεύτερο. Τι γίνεται;

Υπάρχει τώρα μια αναμόχλευση. Και η αλήθεια είναι ότι εμείς το παρακολουθούμε ως κοινωνικός εταίρος. Η αλήθεια είναι ότι ξαναμοχλεύεται. Το Νέα Μουδανιά-Νικήτη μελετήθηκε δύο-τρεις φορές. Είτε με την παράκαμψη των Καλυβών και της Ορμύλιας είτε σε όλο το σχέδιο με διαπλάτυνση της υφιστάμενης οδού. Αυτό ξαναμοχλεύεται πάλι.

Το πρώτο σχέδιο ή το δεύτερο;

Για τη διαπλάτυνση. Και από ό,τι φαίνεται μέχρι τέλος του έτους θα έχουμε κάτι πιο συγκεκριμένο για να το δούμε. Γιατί; Γιατί η μεγάλη πίεση που δέχεται ο προορισμός και στο τέλος δέχεται και πολιτική πίεση από αυτό. Γιατί η χώρα έχει την κυβέρνησή της, είναι και η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας υπεύθυνη για εμάς.

Και στο δεύτερο πόδι;

Πάντα υπάρχει στο τραπέζι ο νέος δρόμος Κελί. Το Κελί υπενθυμίζω είναι από τα Βράσταμα και μετά για όσους κάνουν το Πολύγυρος-Ιερισσός. Να γίνει με νέα χάραξη από εκεί μέχρι τη διασταύρωση Νικήτης-Αγίου Νικολάου. Στο τριεθνές που λέμε εμείς που πας για Μαρμαρά ή πας για Άγιο Νικόλαο. Το οποίο όπως φαίνεται αυτή τη στιγμή να είναι ακριβό και με υψηλό κόστος, γιατί θα είναι καινούριος ο δρόμος. Παρ' όλο που δεν θα έχει μεγάλες απαλλοτριώσεις. Φαίνεται, δηλαδή, ότι πάει προς το άλλο. Βέβαια να μην ξεχνάμε ότι και η προ Άθω Περιοχή, το να πούμε; Το κομμάτι Ιερισσός-Ουρανούπολη ο δρόμος είναι τραγικός.  Αναμοχλεύεται και αυτό.

Γιατί αναμοχλεύονται όλα αυτά;

Υπάρχει λόγος. Όσο και να ακούγεται λίγο περίεργο για κάποιους που μας διαβάσουν από την Χαλκιδική. Το flyover είναι επιταχυντής ορισμένων έργων. Δηλαδή το κάνεις το flyover, από τη δυτική προς την ανατολική πλευρά, αλλά μετά πάλι θα πας στο λεγόμενο λαιμό, στο μπουκάλι. Άρα, τι θα γίνει μετά; Το flyover είναι επιταχυντής των οδικών έργων για τη Χαλκιδική.

Κάπου διάβασα ότι είστε 492 ξενοδοχειακές μονάδες στη Χαλκιδική και 50.000 κλίνες περίπου.

Είμαστε για την ακρίβεια 489 ξενοδοχεία. Και οι κλίνες είναι 49.600. Όμως με αριθμό μητρώου ακινήτου. επίσημα, δηλαδή, έχουμε στοιχεία του ’25 9.962 ακίνητα βραχυχρόνιας μίσθωσης με 50.600 κλίνες. Τι λέμε δηλαδή; Ότι μας ξεπέρασε η βραχυχρόνια μίσθωση. Άρα, λοιπόν που γυρίζουμε την κουβέντα μας; Σ' αυτό που με ρωτήσατε περί αναμνήσεων. Αυτή την ανάμνηση θέλω να ζω εγώ όμως κανονικά; Γιατί; Οι 489 επιχειρήσεις είναι και πολύ εύκολες για έλεγχο, είναι ελεγχόμενες. Και ναι, πρέπει να είναι ελεγχόμενες. Στα πρότυπά τους, στην υγιεινή, στο πως λειτουργούν όσον αφορά τη διοίκηση και τα λοιπά. Αλλά το ζητούμενο είναι: Τι κάνουν με τα 9.962 ακίνητα τα οποία από δικές μας μετρήσεις -όχι επίσημα- όπως είναι το ΙΤΕΠ και το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδος, είμαστε στα διπλάσια, στα λεγόμενα παραξενοδοχεία. Δηλαδή, στα αντίστοιχα ακίνητα που έχουν προκύψει από τη νέα δόμηση της Χαλκιδικής, που έχουν πάει σε χέρια κατά βάση Βαλκάνιων, οι οποίοι τα λειτουργούν κανονικά Σαν κατάλυμα, χωρίς να είναι βραχυχρόνια. Με πλατφόρμες στις χώρες τους. Όλο αυτό δημιουργεί τι;

Υπερτουρισμό.

Το λεγόμενο υπερπληθυσμό, όπως λέω εγώ. Και έχω μαλώσει ορισμένες φορές με το δικό σας χώρο όταν ακούω για υπερτουρισμό και χαμό και τέτοια. Και όμως και τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης της χώρας μας ρεπορτάζ για τη Χαλκιδική κάνουν τον Ιούλιο και τον Αύγουστο και δεν κάνουν το Μάιο που εμείς στην επιχείρηση με τα χίλια ζόρια προσπαθούμε να έχουμε Γερμανούς, οι οποίοι ενθουσιάζονται με τη μοναδικότητα της Χαλκιδικής στο Μάιο και ξανά-ενθουσιάζονται με τη μοναδικότητα της Χαλκιδικής.

Σας προβληματίζει ο υπερπληθυσμός που λέτε και εσείς; Υπάρχει μία αίσθηση ότι ξεχειλίζει η Χαλκιδική για δύο μήνες.

Με προβληματίζει. Απ' την άλλη όμως όταν είναι από τις 190 μέρες σεζόν, που είμαστε οι περισσότεροι ξενοδόχοι ανοιχτά, το ξεχείλισμα είναι 70 μέρες, κάτι δεν γίνεται καλά. Αυτό με προβληματίζει. Το ότι κάτι δε γίνεται καλά και όχι ότι το έχουμε. Δηλαδή, ψάχνουμε τους πελάτες το Μάιο και τον Οκτώβριο. Και επειδή τους ψάχνουμε για να μπορέσουμε να λειτουργήσουμε, κάνουμε το ακριβώς αντίθετο από αυτό που πρέπει να γίνεται.

Μειώνουμε πολύ τις τιμές. Άρα, λοιπόν δεν έχει υπεραξία το προϊόν το Μάιο και τον Οκτώβριο. Και συνεπώς είμαστε σε αυτό το επίπεδο. Όλα έχουν συμβεί από τη βραχυχρόνια, σε μεγάλο ποσοστό. Και για αυτό, λοιπόν, πρέπει να ελεγχθεί με διαφορετικό τρόπο. Κυρίως όμως θα επιμείνω στην παραξενοδοχεία. Και έχουμε προτείνει στο κράτος να είμαστε ένας πρότυπος προορισμός ελέγχου της βραχυχρόνιας και της παραξενοδοχείας.

Ας κάνουμε ένα σημείο αναφοράς σε έναν προορισμό, το οποίο δέχεται κατά το ήμισυ τον οδικό τουρίστα. Ας κάνουμε ένα πρότυπο ελέγχου. Ένα πρότυπο ελεγκτικό μηχανισμό βέβαια. Πώς μπορεί να έρχεται τώρα.

Θα είστε ξανά υποψήφιος με τη Νέα Δημοκρατία;

Εγώ είμαι με την ομάδα ΝΔ. Και το τονίζω αυτό με την ομάδα ΝΔ. Σημαίνει ότι είμαι πάντα Νέα Δημοκρατία. Άσχετα με ποιος είναι ο προπονητής.

Γιατί εγώ θα πω ότι με τον κύριο Σαμαρά της περιόδου των Ευρωεκλογών του 2014 ήμουν υποψήφιος ευρωβουλευτής. Ήταν το πρώτο μου σκαλί στην πολιτική. Έτσι ξεκίνησα στην πολιτική.

Με σταυρό προτίμησης τότε και πήρα τότε 20.000 σταυρούς. Απορούσαν οι φίλοι μου από τη Χαλκιδική που μάζεψα τους 13.000 εκτός νομού, το 2023 έχασα για 82 σταυρούς από τον σημερινό μας βουλευτή και πολλά χρόνια άνθρωπο της αυτοδιοίκησης τον Γιάννη τον Γιώργο. Θα ξαναείμαι στο στίβο της μάχης ενόψει του 1927. Βρίσκομαι κοντά στον κόσμο σταθερά όλα αυτά τα χρόνια. Κάνω την προσπάθειά μου. Πολλοί είπαν ότι είσαι ένας άνθρωπος μόνο του τουρισμού. Απέδειξα ιδιαίτερα μετά το 1923 ότι «όχι βλέπω και τον πρωτογενή τομέα», αλλά βλέπω ένα άλλο μεγάλο κομμάτι της Χαλκιδικής μας. Και βλέπω γενικά ότι η νοοτροπία και η κουλτούρα αλλάζει από αυτόν που είναι επικεφαλής των προσπάθειών. Άρα, λοιπόν, τι θέλουμε. Νέα μυαλά, με νέο τρόπο σκέψης και λειτουργίας, πιο πρακτικό και πιο κοντά στον άνθρωπο. Και αυτό είναι το πιο δύσκολο. Αυτό το μονοπάτι έχω διαλέξει εγώ και θα είμαι με την ομάδα της ΝΔ.

Όσον αφορά στην κυβέρνηση και το πως βλέπει τα τουριστικά τι γνώμη έχετε;

Σε αυτή την επταετία η κυβέρνηση έδειξε μεγάλα αντανακλαστικά στο θέμα τουρισμός Υπενθυμίζω τη διαχείριση του covid. Και επειδή ήμουν πρωταγωνιστής έμμεσα μέσω του κλάδου έγιναν πάρα πολλά πράγματα και πολύ καλά και βγήκαμε πολύ γρήγορα σε αγορές.

Μετά;

Αυτό έχει κάνει μια κοιλιά είναι αλήθεια. Σε μια λογική ότι πρέπει να δούμε ευρύτερα ένα άλλο παραγωγικό μοντέλο όχι μόνο τουρισμός. Στο οποίο συμφωνούμε απόλυτα εμείς του κλάδου. Και εννοώ τους ξενοδόχους. Το τονίζω. Γιατί τώρα έχουμε μπερδευτεί στο κλάδο. Όλοι έγιναν ξενοδόχοι. Αυτός που είπα ο «παραξενοδόχος» Βούλγαρος έγινε και αυτός ξενοδόχος. Ο «παραξενοδόχος» τάδε έγινε και αυτός. Ο συμπολίτης μου ο οποίος έχει δύο μισθούς και δεν του φτάνει γιατί θέλει και ένα τρίτο για να σπουδάσει το παιδί του έγινε και αυτός ο ξενοδόχος. Με την βραχυχρόνια, τη νόμιμη. Αλλά έγινε και ο ξενοδόχος αυτός ο οποίος πήρε έναν μπλοκ μεγάλο παλιάς βιοτεχνίας στη Θεσσαλονίκη που δεν είχε στον ήλιο μοίρα και το έκανε βραχυχρόνια επαγγελματική. Ευτυχώς με το νόμο τώρα πριν ένα χρόνο μπορούμε να έχουμε πια επιχειρηματική δραστηριότητα βραχυχρόνια για πάνω από δύο ακίνητα. Πάλι καλά, το μαζέψαμε.

Άρα, λοιπόν νομίζω ότι πάνω σε αυτή τη μεγάλη κουβέντα που άνοιξε για το επιχειρηματικό μοντέλο, πράσινη ενέργεια, βιομηχανοποίηση ξανά της περιοχής, το θέλουμε χθες. Δεν το συζητάμε. Αλλά βλέπουμε όμως ότι αυτό που πήγε πιο γρήγορα τη χώρα είναι ο τουρισμός.

Αλλά θεωρώ ότι πρέπει να επικαιροποιήσουμε αυτήν την κουβέντα με διαφορετικά δεδομένα και όλα αυτά σε μια εγρήγορση ψηφιακή η οποία έχει πάρει και τον κλάδο μέσα. Στην προβολή έχουμε πάει πάρα πολύ καλά, νομίζω. Παρ' όλο ότι είναι έλλειψη κάποιων κονδυλίων κάποιες στιγμές, αλλά έχει βγει. Γίναν πράγματα. Τουρισμός για όλους το οποίο είναι αυτή την περίοδο. Με άυλη κάρτα ο άλλος μπορεί να κάνει διακοπές παντού. Πάρα πολύ σημαντική πρωτοβουλία. Ο κοινωνικός τουρισμός βελτιώθηκε. Αλλά θέλουμε δουλειά για να δούμε και άλλα μοντέλα. Και για να το κλείσω αυτό. Πάλι έχουμε προτείνει: Ας αναλάβουμε σε μία περιφέρεια να την κάνουμε ένα πρότυπο μοντέλο τουριστικής ανάπτυξης.

Ας μην είναι η Χαλκιδική, ας βρούμε μια άλλη περιφέρεια. Που εγώ πιστεύω ότι η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας ενδείκνυται για να γίνει το μοντέλο. Διότι έχουμε ένα αεροδρόμιο διεθνές. Έχουμε ήλιο και θάλασσα αποδεδειγμένα σε καλό επίπεδο. Μας λείπει το υπόλοιπο. Έχουμε πέντε νομούς εκτός συναγωνισμού τουριστικά. Δηλαδή είναι κοιμώμενη η Ημαθία, κοιμώμενη η Πέλλα, κοιμώμενο το Κιλκίς, κοιμώμενες οι Σέρρες. Είναι κοιμώμενοι γίγαντες στο επίπεδο τουρισμού. Βεργίνα, Πέλλα, αυτοκινητοδρόμιο Σερών, Αμφίπολη, ακόμη και το Κιλκίς με τα νεκροταφεία και με το Ρούπελ. Με την Περιφέρεια που πια διαθέτει τον Όλυμπο ως μνημείο αναγνωρισμένο από την Unesco. Νάτο. Το έχεις. Έτοιμο είναι. Ως προϊόν είναι έτοιμο. Απλώς πρέπει να βάλεις διαφορετικές βάσεις για να το κάνεις κάτι σαν την Αθήνα. Γιατί νομίζω ότι δεν μπορούμε να γίνουμε σαν την Αθήνα. Εμείς έχουμε το πρόβλημα στον βορρά ότι συγκρινόμαστε με την Αθήνα. Μιλάμε για έξι εκατομμύρια Αττική και για ένα αεροδρόμιο που εξυπηρετεί δύο ώρες απόσταση. Αν δούμε στο χάρτη τι εξυπηρετεί το Βενιζέλος, τότε θα καταλάβουμε γιατί δεν μπορούμε να φτάσουμε το Βενιζέλος και την Αθήνα και γιατί δεν έρχονται οι Αμερικάνοι ακόμη και σε μας. Που είναι ένα στοίχημα των τελευταίων χρόνων. Γιατί οι δύο ώρες στο χάρτη από το Βενιζέλος είναι Κορινθία, Αργολίδα, Εύβοια με τη Χαλκίδα κυρίως, όλη η Αττική, παραλιακό μέτωπο και τα νησιά. Και τα νησιά. Αργοσαρωνικός και μετά πάμε Κυκλάδες σαν transit.

Μελλοντικό το ερώτημα, αλλά έχει ένα ενδιαφέρον. Θεωρείτε ότι μπορεί μια αστάθεια πολιτική που μπορεί να προκύψει το ‘27 να επηρεάσει τον τουρισμό της επόμενης χρονιάς. Τα περάσαμε αυτά.

Τα περάσαμε αυτά, τη δεκαετία του 2010. Και βέβαια επηρέασαν. Θυμάμαι χαρακτηριστικά τι περάσαμε τότε με το Δημοψήφισμα, τι περάσαμε με την κλειστή τράπεζα. Υπενθυμίζω ότι ο κλάδος την …άκουσε το καλοκαίρι του 2015, γιατί έκλεισαν οι τράπεζες και είχαμε πελάτες στο ξενοδοχείο. Την άκουσε ο κλάδος. Και την άκουσε και η χώρα. Τότε είχαμε μια πολύ μεγάλη αστάθεια, η οποία βέβαια ήταν και οικονομική παράλληλα, αλλά ήταν και πολιτική. Άρα, λοιπόν, αν αυτό το έχουμε ξανά μπροστά μας αυτήν την περίοδο, θα είναι ενόψει της σεζόν. Όλοι πρέπει να αναλογιστούμε τις ευθύνες μας πώς πρέπει να κυβερνηθούμε. Και εκεί νομίζω ότι όταν θα έρθει η ώρα θα αποφασίσει και ο κόσμος.

Πάμε στα προσωπικά: Παντρεμένος;

Μέχρι το 2018. Μετά διαζευγμένος, με μια πολύ καλή σχέση με την πρώην σύζυγό μου και με δύο παιδιά, δύο κορίτσια. Η Βασιλική μου στα 20, με σπουδές στο εξωτερικό στις Ηνωμένες Πολιτείες και η Μαγδαληνή μου, που θα πάει στην Β’ Λυκείου, στα 16 της, με στόχευση στις πανελλαδικές. Και με τις δύο με πολύ καλή σχέση.

Νομίζω ότι οι γυναίκες έχουν αποδείξει στη ζωή μου ότι είναι οι καλύτερες συνεργάτες και σε ό,τι έχω κάνει καλύτερες συνεργάτες παραδείγματα είναι οι γυναίκες. Άρα, μάλλον τελικά είναι αυτό το μότο το δικό μου.

Το χειμώνα τι κάνετε;

Τον χειμώνα δεν πέφτουν οι μηχανές οι δικές μου. Απολαμβάνουμε βέβαια τη Χαλκιδική στο βορρά της. Η Χαλκιδική είναι εξαιρετική. Στον Ταξιάρχη, στην Αρνέα της. Έχω φίλους πολλούς, καταρχάς γιατί ασχολήθηκα εκεί με τα κοινά.

Η έδρα είναι Πολύγυρος;

Είναι ο Πολύγυρος και είμαι πολύ τυχερός γιατί είμαι 45 λεπτά από τη Θεσσαλονίκη και το αεροδρόμιο ευρύτερα. Άρα, κατευθύνομαι και στην πόλη το χειμώνα και κοιτάζω να κάνω κάποιες αποδράσεις στην Κεντρική Μακεδονία, αυτό που είπαμε. Δηλαδή, σ' αυτόν το θησαυρό που έχουμε δίπλα και δεν τον εκμεταλλευόμαστε. Θα πάω στην Πέλλα, στα Πόζαρ, σε φίλους. Ένα κρεβάτι σε κάθε προορισμό. Αυτό το εκμεταλλεύομαι το χειμώνα (γελάει).

Αγαπημένο μέρος στη Χαλκιδική υπάρχει;

Α, αυτό είναι το πιο δύσκολο. Θα έλεγα η πιο δύσκολη ερώτηση. Νομίζω ότι η περιοχή της Σιθωνίας με την Βουρβουρού και το Διάπορο είναι ένα από τα πιο καλά μέρη που έχει ο νομός μας. Και είναι αγαπημένο μου όντως. Αλλά, κακά τα ψέματα. Αγαπημένη είναι η Χαλκιδική και στους ντόπιους. Γιατί η Χαλκιδική έχει την εξής ιδιομορφία. Τους ντόπιους, τους γηγενείς και τους πρόσφυγες. Η μισή Χαλκιδική είναι εντός εισαγωγικών προσφυγική. Το Νέα Μουδανιά, το Νέο Μαρμαρά, τη Νέα Ηράκλεια.

Άρα;

Άρα, λοιπόν, έχουμε ένα μείγμα κουλτούρας που εκεί έρχομαι και το συνδυάζω. Είμαι ο Πολυγυρινός, ο οποίος έχει έρθει κοντά στους πρόσφυγες κατεβαίνοντας τα παράλια. Και αυτό έχει κάνει ένα πολύ ωραίο μείγμα. Νομίζω ότι αυτό είναι πολύ σημαντικό και στην Χαλκιδική έχει βοηθήσει πάρα πολύ. Ο συνδυασμός αυτός ακριβώς. Και το βρίσκεις και στο τουριστικό της προϊόν. Αλλιώς πίνεις ελληνικό καφέ στην Αρναία, αλλιώς πίνεις στη Φούρκα.

Δηλαδή;

Στην Αρναία είναι θα ακούσεις και τον Αρνιώτη να σου έχει και την ντοπιολαλιά της Χαλκιδικής. «Από πού είσαι παιδ’ μου, εσύ; Πως μας ήρθες εδώ;».

Ενώ στη Φούρκα θα το ακούσεις πολύ πιο διαφορετικά.

Ηχητικά.

Ακριβώς βέβαια.

Ο άλλος με την ντοπιολαλιά που την θεωρεί ότι είναι ο λόγος του έτσι καθημερινά θα σε εκπλήξει ωραία, όμορφα. Και θα σου δώσει μια διαφορετική προσέγγιση ότι είμαι αλλού.

Για το κλισέ τι λέτε; Σαν τη Χαλκιδική δεν έχει.

Ε, νομίζω ότι δεν έχει σε όλα. Τα περιγράψαμε πριν. Σαν τη Χαλκιδική δεν έχει. Όμως τα ταξίδια που είπαμε πριν και πιστεύω ότι όταν μιλάω και με φίλους και με γνωστούς, αλλά και ακόμα και με ανθρώπους, όπως εσείς, που είστε στο χώρο της δημοσιογραφίας, όλοι έχουν κάνει μια γύρα τελικά. Αλλά μόλις έρχονται στο νομό που έχει εύκολη πρόσβαση με το αμάξι και ιδιαίτερα όταν τον επιλέξω όχι στον υπερπληθυσμό λέει: ααα σαν τη Χαλκιδική δεν έχει (γελάει).

Μότο ζωής υπάρχει;

Δύο πράγματα θα πω σε αυτό. Σε ό,τι έχω κάνει μέχρι τώρα. -εγώ είμαι όπως είπαμε στα 53 μου- πρώτα απ' όλα σε όλα μετράω τη μεγάλη εικόνα. Πρώτα βλέπω τη μεγάλη εικόνα. Κάθε μέρα είμαι στη μεγάλη εικόνα. Οτιδήποτε. Και μετά επειδή είμαι άνθρωπος αποδεδειγμένα των κοινών και της ενασχόλησης με τον κόσμο και τον τόπο μου: υπομονή και επιμονή στο στόχο.

Για το τέλος η ερώτηση με το μαγικό ραβδί. Αν το είχατε τι θα αλλάζατε στη Χαλκιδική που δεν αλλάζει εύκολα;

Επειδή είναι μαγικό το ραβδί θα τα άλλαζα όλα. Μαγικό ραβδί για τη Χαλκιδική σημαίνει τα αλλάζεις όλα. Αν μου έρθει στα χέρια μου, θα κοιτάξω να το κάνω μαγικά.